11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 178 Cevapları MEB Yayınları – 2.5. Kontrol Noktası

11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 178 Cevapları MEB Yayınları – 2.5. Kontrol Noktası
11. sınıf MEB Kimya Ders Kitabı sayfa 178 cevapları. Derişim, sıcaklık, hacim, basınç, katalizör ve He eklenmesinin dengeye etkilerini gösteren tamamlanmış tablo ve açıklamalar.

11. Sınıf Kimya Ders Kitabı sayfa 178 cevapları, 2.5. Kontrol Noktası tablosunu kapsamaktadır. Verilen tepkimede madde ekleme-çıkarma, sıcaklık, hacim, basınç, katalizör ve helyum ekleme işlemlerinin sonuçları açıklanmıştır.

11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 178 Cevapları

2.5. Kontrol Noktası – Dengeye Yapılan Etkiler

Verilen tepkime: 2H₂S(g) + CH₄(g) ⇌ CS₂(s) + 4H₂(g) + ısı. Buradaki “s” sıvı hâli belirtir. Saf sıvı CS₂ denge sabiti bağıntısına yazılmaz.

Soru: Dengedeki sisteme yapılan etkiler sonucunda sistemin tepkisini tablodaki ilgili boşluklara ok işaretleriyle belirtiniz. Kısa Cevap: Tamamlanmış tablo aşağıdadır. → ürünler yönünü, ← tepkenler yönünü, ↑ artışı, ↓ azalışı, ↔ değişmemeyi gösterir. Açıklama: Derişimler, işlem sonrasında kurulan denge ile ilk denge karşılaştırılarak verilmiştir. Basınç değişimleri hacim değiştirilerek yapılmaktadır.

Etki Sistemin yönü Kc [H₂S] [CH₄] [CS₂] [H₂]
Sabit hacim ve sıcaklıkta CH₄(g) ekleme → ↔ ↓ ↑ ↔ ↑
Sabit hacim ve sıcaklıkta H₂(g) ekleme ← ↔ ↑ ↑ ↔ ↑
Sabit hacim ve sıcaklıkta CS₂(s) ekleme ↔ ↔ ↔ ↔ ↔ ↔
Sabit hacim ve sıcaklıkta H₂S(g) çıkarma ← ↔ ↓ ↑ ↔ ↓
Sabit hacimli kapta sıcaklığı artırma ← ↓ ↑ ↑ ↔ ↓
Sabit hacimli kapta sıcaklığı azaltma → ↑ ↓ ↓ ↔ ↑
Sabit sıcaklıkta kabın hacmini artırma → ↔ ↓ ↓ ↔ ↓
Sabit sıcaklıkta kabın hacmini azaltma ← ↔ ↑ ↑ ↔ ↑
Katalizör ekleme ↔ ↔ ↔ ↔ ↔ ↔
Sabit sıcaklıkta sistemin basıncını artırma ← ↔ ↑ ↑ ↔ ↑
Sabit sıcaklıkta sistemin basıncını azaltma → ↔ ↓ ↓ ↔ ↓
Sabit hacim ve sıcaklıkta He(g) ekleme ↔ ↔ ↔ ↔ ↔ ↔
Sabit basınçlı kaba sabit sıcaklıkta He(g) ekleme → ↔ ↓ ↓ ↔ ↓

Tablonun Açıklaması

  • Madde ekleme ve çıkarma: Sistem eklenen gazı tüketen, uzaklaştırılan gazı oluşturan yönde ilerler. Eklenen gazın bir kısmı tüketilse de yeni denge derişimi ilk denge değerinden yüksek kalır.
  • Saf sıvı CS₂: Sıvı faz mevcutken miktarının artırılması dengeyi kaydırmaz. Tabloda saf sıvı derişimi değişmez kabul edilir.
  • Sıcaklık: Denklemde ileri yön ısı verdiği için ısıtma sola, soğutma sağa kaymayı destekler. Isıtıldığında Kc azalır; soğutulduğunda artar.
  • Hacim ve basınç: Solda 3, sağda 4 mol gaz vardır. Genleşme ürünleri, sıkıştırma tepkenleri destekler. Ancak ilk dengeye göre genleşmede bütün gaz derişimleri azalır; sıkıştırmada artar.
  • Katalizör: Denge konumunu ve Kc’yi değiştirmez; ileri ve geri tepkimeleri hızlandırır.
  • Sabit hacimde He: Toplam basınç artar; fakat tepkimeye katılan gazların derişimleri ve kısmi basınçları değişmez. Denge kaymaz.
  • Sabit basınçta He: Kap genişler. Denge çok gaz molü bulunan ürünlere kayar; buna rağmen gazların son derişimleri ilk denge derişimlerinden düşük kalır.

Önemli ayrım: Dengenin H₂ oluşumu yönüne kayması, H₂ derişiminin her koşulda artacağı anlamına gelmez. Hacim artıyorsa H₂’nin mol sayısı artarken derişimi azalabilir.

KİTABIN TÜM CEVAPLARI

Diğer sayfalardaki çalışmalara 11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasından ulaşabilirsiniz.


Sıkça Sorulan Sorular

CS₂(s) ifadesindeki “s” ne anlama gelir?
Türkçe hâl gösteriminde “s” sıvıyı belirtir. Tepkimedeki CS₂ saf sıvı olduğu için denge sabiti bağıntısında gösterilmez.
Sabit hacimde helyum eklemek dengeyi neden değiştirmez?
Helyum tepkimeye katılmaz. Hacim ve sıcaklık sabitken tepkime gazlarının derişimleri ile kısmi basınçları değişmediği için denge korunur.
Sabit basınçta helyum eklemek neden dengeyi kaydırır?
Toplam basıncın sabit kalması için kap genişler. Bu tepkimede genleşme, toplam gaz katsayısı daha büyük olan ürünler yönünü destekler.

HABERE YORUM KAT
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.