11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Cevapları
11. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı 1. dönem 1. yazılı soruları ve cevapları, okuma ve yazma becerilerini metinler üzerinden pekiştirmek isteyen öğrenciler için hazırlanmıştır. İki sınavda Bir Diyeceğim Var! temasında Karagöz diyaloğu, mektup okuma, okuma sürecini değerlendirme ve e-posta yazma çalışmaları yer almaktadır.
2026-2027 Karabük ÖDM konu-soru dağılım tablosundaki Senaryo 1 ve Senaryo 2 esas alınmıştır. İlk sınav 5 soru, ikinci sınav 5 soru içerir.
Okuma metinleri, sorular ve örnek cevaplar bu çalışma için özgün olarak hazırlanmıştır. Bunlar MEB’in resmî sınav soruları değildir. Aşağıdaki puanlar 100 üzerinden örnek değerlendirme içindir; dinleme ve konuşma değerlendirmeleri bu içeriğin kapsamında değildir.
11. Sınıf Edebiyat 1. Dönem 1. Yazılı – Senaryo 1
Soru sayısı: 5. Örnek toplam puan: 100. Soruları aşağıdaki metinlere göre yanıtlayınız. Açıklama ve yorumlarınızı metinsel kanıtla destekleyiniz.
I. Metin — Kitap Bağışı (Karagöz Geleneğinden Yararlanan Özgün Diyalog)
Hacivat: Karagöz’üm, mahalle kütüphanesine kitap bağışlayalım.
Karagöz: Kitap bana ne yaptı ki bağışlayayım?
Hacivat: Affetmekten söz etmiyorum; okunsun diye kitap vermeyi söylüyorum.
Karagöz: Baştan öyle desene! Ben de kitaplarla aram açıldı sandım.
Hacivat: Kitapların muhafazası ve tasnifi için de yardımcı arıyoruz.
Karagöz: Şu süslü sözleri bir kenara bırak; koruyup sıralayacağız, değil mi?
Hacivat: Evet, sonra çocuklar gelip okuyacak.
Karagöz: Öyleyse benim iki kitabı da al. Okumaya gelenlere minderleri de ben taşırım.
II. Metin — Arkadaşa Mektup (Özgün Metin)
Sevgili Ece,
Yeni mahalleme alışmamda en çok kütüphane yardımcı oldu. İlk gün kimseyi tanımıyordum. Okuma grubunda aynı öykünün farklı kişilere neler düşündürdüğünü dinleyince konuşmaya cesaret ettim. Şimdi ayda bir kez bir kitabı birlikte tartışıyoruz. Keşke sen de burada olsan; özellikle senin farklı sonlar düşünme alışkanlığın bu gruba çok yakışırdı. Bir gün gelirsen seni önce buraya götürmek isterim.
Sevgilerimle,
Deniz
1. Soru (20 Puan)
Soru: Mektuba göre kütüphane, Deniz’in yeni mahallesine alışmasını nasıl sağlamıştır? İki ayrıntıyla açıklayınız.
Kısa Cevap: Kütüphane, Deniz’in insanlarla tanışmasını ve düşüncelerini paylaşma cesareti kazanmasını sağlamıştır.
Açıklama: Başta kimseyi tanımayan Deniz, okuma grubunda farklı yorumları dinleyerek konuşmaya başlamıştır. Düzenli kitap tartışmaları mahalleyle bağ kurmasına yardımcı olmuştur.
Puanlama: Etkinin belirlenmesi 8 puan; İki metinsel ayrıntı 12 puan.
2. Soru (20 Puan)
Soru: I. metnin ilk dört konuşmasında güldürü hangi dilsel durumdan doğmaktadır? İki anlamı açıklayıp konuşmalar arasındaki ilişkiyi gösteriniz.
Kısa Cevap: Güldürü, bağışlamak sözcüğünün “karşılıksız vermek” ve “affetmek” anlamlarının karıştırılmasından doğar.
Açıklama: Hacivat kitap vermeyi önerir; Karagöz bunu affetmek olarak anlar. Hacivat’ın açıklaması ve Karagöz’ün cevabı bu anlam ayrılığını belirginleştirir. Bu, yanlış anlamaya dayalı söz güldürüsüdür.
Puanlama: Güldürü tekniği 8 puan; İki anlamın açıklanması 8 puan; Konuşmalarla ilişki 4 puan.
3. Soru (20 Puan)
Soru: Hacivat ve Karagöz’ün dil kullanımlarını birer örnekle karşılaştırınız. Bu farkın karakterlerin sunuluşuna katkısını açıklayınız.
Kısa Cevap: Hacivat daha resmî ve süslü, Karagöz daha sade ve gündelik bir dil kullanır.
Açıklama: Hacivat’ın “muhafaza ve tasnif” sözlerini Karagöz “koruyup sıralamak” diye açıklar. Dil karşıtlığı kişileri ayırır; anlaşılma sorununu ve halk söyleyişinin açıklığını görünür kılar.
Puanlama: İki kişinin dil özellikleri 8 puan; Metinsel örnekler 6 puan; Karakter sunumuna katkı 6 puan.
4. Soru (15 Puan)
Soru: İlk konuşmalardan sonra “Karagöz kitaplara yardım etmek istemiyor.” diye düşündüğünüzü varsayınız. Metnin sonunu okuyunca bu değerlendirmenizi nasıl düzeltirsiniz? Kanıt gösterip ilk yargınızı sınırlayan okuma hatasını açıklayınız.
Kısa Cevap: Karagöz ilgisiz değildir; sözcüğü yanlış anlamıştır. Kitap ve minder vermesi yardıma istekli olduğunu gösterir.
Açıklama: İlk sözlerden hareketle metnin tamamını görmeden kesin yargıya varılmıştır. Son bölüm yeni kanıt sunar. Etkili okur, ilk tahminini bu kanıtla karşılaştırıp değiştirir.
Puanlama: İlk yargının düzeltilmesi 5 puan; Son bölümden kanıt 5 puan; Okuma sürecinin değerlendirilmesi 5 puan.
5. Soru (25 Puan)
Soru: Okul kütüphanesinde kitap bağışı etkinliği düzenlemek için okul yönetimine bir e-posta yazınız. Konu satırı, hitap, açık bir izin talebi, kısa gerekçe, kapanış ve ad-soyad bulunmalıdır. Gövdede 4–6 cümle kullanıp yazım ve noktalama kurallarına uyunuz.
Kısa Cevap: E-posta, kurumsal muhataba uygun bir dille etkinliğin amacını açıklamalı ve izin talebini açıkça belirtmelidir.
Örnek Cevap-1:Konu: Kitap Bağışı Etkinliği İçin İzin Talebi
Sayın Okul Yönetimi,
Okul kütüphanemize katkı sağlamak amacıyla sınıfımızla bir kitap bağışı etkinliği düzenlemek istiyoruz. Etkinlikte öğrencilerin yaşlarına uygun, temiz kitaplar toplayacağız. Uygun görmeniz hâlinde kitapları kütüphane sorumlumuzla birlikte tasnif edeceğiz. Etkinliği bir hafta boyunca yürütmek için izninizi rica ederim. İlginiz için teşekkür ederim.
Saygılarımla,
Deniz Yılmaz
Örnek Cevap-2:Konu: Kütüphanemiz İçin Kitap Toplama Çalışması
Sayın Okul Yönetimi,
Sınıfımızla kütüphanemizdeki kitap çeşitliliğini artıracak bir etkinlik planlıyoruz. Öğrencilerden okunabilir durumdaki kitaplarını gönüllü olarak getirmelerini isteyeceğiz. Toplanan eserleri ilgili öğretmenimizin denetiminde ayıracağız. Çalışmayı okulda gerçekleştirebilmemiz için izin verilmesini rica ederim. Desteğiniz için teşekkür ederim.
Saygılarımla,
Ece Demir
Puanlama: E-posta düzeni 5 puan; Açık talep ve gerekçe 8 puan; Tutarlılık ve uygun hitap dili 5 puan; Yazım ve noktalama 7 puan.
Öğrenme Çıktısı ve Soru Eşleştirmesi
- TDE2.2: 1. soru.
- TDE2.3: 2, 3. sorular.
- TDE2.4: 4. soru.
- TDE4.3: 5. soru.
11. Sınıf Edebiyat 1. Dönem 1. Yazılı – Senaryo 2
Soru sayısı: 5. Örnek toplam puan: 100. Soruları aşağıdaki metinlere göre yanıtlayınız. Açıklama ve yorumlarınızı metinsel kanıtla destekleyiniz.
I. Metin — Açık Kapı (Karagöz Geleneğinden Yararlanan Özgün Diyalog)
Hacivat: Karagöz’üm, bu akşam komşulara kapımız açık olsun.
Karagöz: Rüzgâr girer, kapıyı kapatsak daha iyi!
Hacivat: Misafirleri içtenlikle karşılayalım demek istedim.
Karagöz: Öyleyse önce güler yüzümüzü açalım.
Hacivat: Okuma odasında bir muhabbet meclisi kuracağız.
Karagöz: Sohbet edeceğiz desene! Kitabını unutan da gelebilir mi?
Hacivat: Elbette, birlikte okuruz.
Karagöz: Ben de sandalyeleri dizerim; kimse ayakta kalmasın.
II. Metin — Birlikte Okumak (Özgün Mektup)
Sevgili Mert,
Geçen hafta okuma grubuna geç kaldım. Metni önceden bitiremediğim için kendimi hazır hissetmiyordum. Arkadaşlarım önce onların yorumlarını dinlememi, sonra kendi düşüncemi eklememi önerdi. Aynı cümlenin farklı kişilerde başka çağrışımlar oluşturduğunu görünce tek bir yorumla yetinmemem gerektiğini anladım. Bu ayki buluşmaya senin de katılmanı isterim. Katılabilirsen hangi gün uygun olduğunu bana yazar mısın?
Sevgilerimle,
Ece
1. Soru (18 Puan)
Soru: I. metindeki “kapımız açık olsun” sözü Hacivat’ın kullanımında ne anlama gelmektedir? Karagöz’ün anladığından farkını açıklayınız.
Kısa Cevap: Hacivat misafirperverliği anlatır; Karagöz sözleri kapının fiziksel olarak açık kalması şeklinde anlar.
Açıklama: İfade, Hacivat’ın sözünde mecazlı bir davettir. Karagöz’ün rüzgârı düşünmesi gerçek anlama yöneldiğini gösterir. Bağlam ilerledikçe amaç netleşir.
Puanlama: Bağlama uygun anlam 9 puan; İki anlayışın ayrımı 9 puan.
2. Soru (18 Puan)
Soru: Mektupta Ece’nin okuma grubundan edindiği temel farkındalık nedir? Bunu doğuran gözlemi belirtiniz.
Kısa Cevap: Ece, bir metnin farklı kişilerde farklı çağrışımlar uyandırabileceğini ve tek yorumla yetinmemesi gerektiğini öğrenmiştir.
Açıklama: Arkadaşlarının aynı cümleyi farklı biçimlerde yorumlamasını dinlemesi bu farkındalığı oluşturmuştur. Farklı yorumlara açık olmak, her yorumun kanıtsızca doğru sayılması anlamına gelmez.
Puanlama: Farkındalığın belirlenmesi 9 puan; Gözlemle ilişki 9 puan.
3. Soru (19 Puan)
Soru: II. metindeki hitap, yaşantının anlatıldığı bölüm ve son istek cümlesinin işlevlerini açıklayınız. Bunların mektubun amacıyla ilişkisini kurunuz.
Kısa Cevap: Hitap alıcıyla samimi ilişki kurar; yaşantı paylaşımı daveti gerekçelendirir; son istek katılım için uygun günü öğrenmeye yöneliktir.
Açıklama: “Sevgili Mert” alıcıyı belirler. Okuma grubu deneyimi davetin anlamını açıklar. Son soru somut yanıt bekleyerek iletişimin sürmesini sağlar. Bölümler arkadaşını davet etme amacı etrafında birleşir.
Puanlama: Üç bölümün işlevi 12 puan; Amaçla ilişki 7 puan.
4. Soru (20 Puan)
Soru: Mektubu okurken “önce bireysel yorumumu yazma, sonra başkalarının yorumlarıyla karşılaştırma” yöntemini kullandığınızı düşününüz. Bu yöntemin yararını ve sınırlılığını birer cümleyle değerlendiriniz. Metindeki deneyime dayanarak bir sonraki okumanız için bir geliştirme kararı yazınız.
Kısa Cevap: Yöntem ilk yorumumu fark etmemi ve yeni anlamlar görmemi sağlar. Başkalarına hemen uymamak için yorumları metinsel kanıtla karşılaştırmalıyım.
Açıklama: Örnek değerlendirme: Önce yazmam, kendi çağrışımlarımı korumamı sağlar. Ancak tek yorumuma bağlanırsam yeni bakışları kaçırabilirim. Sonraki okumada her görüş için metinden bir dayanak bulup ilk düşüncemi gerektiğinde değiştireceğim. Gerekçeli alternatifler kabul edilir.
Puanlama: Yararın değerlendirilmesi 6 puan; Sınırlılığın değerlendirilmesi 6 puan; Metne dayalı geliştirme kararı 8 puan.
5. Soru (25 Puan)
Soru: Belediye kütüphanesine, sınıfınızın okuma grubu için salon kullanma isteğini belirten bir e-posta yazınız. Konu, hitap, gerekçe, talep, uygun kapanış ve imza bulunsun. Gövde 4–6 cümle olsun; yazım ve noktalama kurallarına uyunuz.
Kısa Cevap: Kullanılmak istenen yer, amaç ve zaman bilgisi açık olmalı; kuruma uygun, nazik bir talep kurulmalıdır.
Örnek Cevap-1:Konu: Okuma Grubu İçin Salon Kullanım Talebi
Sayın Kütüphane Yetkilisi,
Sınıfımızla bir okuma grubu buluşması düzenlemek istiyoruz. Buluşmada önceden seçtiğimiz bir öykü üzerine görüşlerimizi paylaşacağız. Gelecek hafta uygun bir gün salonunuzdan yararlanmak için izin rica ediyoruz. Uygun gün ve kullanım koşulları hakkında bilgi verebilir misiniz? İlginiz için teşekkür ederim.
Saygılarımla,
Ece Demir
Örnek Cevap-2:Konu: Okuma Buluşması İçin Yer Talebi
Sayın Yetkili,
Sınıf arkadaşlarımla kütüphanenizde bir okuma toplantısı yapmak istiyoruz. Amacımız aynı metin üzerine farklı düşünceleri paylaşmaktır. Uygun bir salonu gelecek hafta kullanabilmemiz için izin verilmesini rica ederim. Kullanabileceğimiz günleri ve katılım koşullarını öğrenmek isterim. Yardımınız için teşekkür ederim.
Saygılarımla,
Mert Kaya
Puanlama: E-posta düzeni 5 puan; Açık talep ve gerekçe 8 puan; Tutarlılık ve uygun dil 5 puan; Yazım ve noktalama 7 puan.
Öğrenme Çıktısı ve Soru Eşleştirmesi
- TDE2.2: 1, 2. sorular.
- TDE2.3: 3. soru.
- TDE2.4: 4. soru.
- TDE4.3: 5. soru.
Değerlendirme: Anlamca eşdeğer ve metinle gerekçelendirilmiş cevaplar kabul edilir. Yazma sorularındaki metinler tek doğru cevap değildir. Ölçütleri kısmen karşılayan yanıtlara karşılanan bölüm oranında puan verilebilir.
Yazılıya Hazırlık Notları
İlk yargınız son yargınız olmayabilir
Metnin başındaki bir yanlış anlama, karakterin bütün özelliklerini göstermez. Yeni kanıtlarla yorumunuzu güncellemeniz okuma sürecini değerlendirdiğinizi gösterir.
E-postada talep açık olmalı
Konu satırı, uygun hitap, gerekçe, istek ve imza birbirini tamamlamalıdır. Kuruma yazarken nazik ve anlaşılır bir dil seçin; yazım ve noktalama hatalarını düzeltin.
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.