12. Sınıf Din Kültürü 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Cevapları 2026-2027

12. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Cevapları, 2026-2027 eğitim öğretim yılı MEB konu-soru dağılım tablosundaki Senaryo 1 esas alınarak hazırlandı. İslam ve Bilim ünitesini kapsayan 6 açık uçlu soru; öğrencilerin din-bilim ilişkisini yorumlama, İslam medeniyetindeki bilimsel gelişmeleri değerlendirme, eğitim kurumlarını tanıma ve Müslüman bilim insanlarının çalışmalarını sınıflandırma becerilerini ölçmeye yöneliktir.

İçindekiler

1. Yazılı Konuları ve Soru Dağılımı
Örnek Yazılı Soruları ve Cevapları
Cevap Anahtarı ve Puanlama
Yazılıya Hazırlık Önerileri

12. Sınıf Din Kültürü 1. Dönem 1. Yazılı Konuları ve Soru Dağılımı

1. Ünite: İslam ve Bilim

12.1.1. Din-bilim ilişkisini tartışır – 1 soru.

12.1.2. İslam medeniyetinde bilim ve düşüncenin gelişim sürecini değerlendirir – 2 soru.

12.1.3. İslam medeniyetinde öne çıkan eğitim ve bilim kurumlarını tanır – 2 soru.

12.1.4. Müslümanların bilim alanında yaptığı özgün çalışmaları sınıflandırır – 1 soru.

Toplam: 6 açık uçlu soru – 100 puan.

12. Sınıf Din Kültürü 1. Dönem 1. Yazılı Örnek Soruları ve Cevapları

Soru 1 – Din ve Bilim İlişkisi (15 Puan)

Bir öğrenci, "Bilim evrendeki olayların nasıl gerçekleştiğini araştırır. Din ise insanın varoluşu, hayatın anlamı ve ahlaki sorumlulukları konusunda rehberlik eder. Bu nedenle din ile bilim her zaman birbirinin karşıtı değildir." demiştir.

Soru: Öğrencinin düşüncesinden hareketle din ve bilim arasındaki ilişkiyi açıklayınız. İslam dininin bilimsel araştırmaya verdiği öneme iki örnek veriniz.

Kısa Cevap: Din ve bilim farklı yöntemlerle insanın dünyayı ve hayatı anlamasına katkı sağlar. İslam dini okumayı, öğrenmeyi, araştırmayı ve düşünmeyi teşvik eder.

Açıklama: Bilim gözlem, deney ve akıl yürütme yoluyla doğal olayları inceler. Din ise inanç, ibadet, ahlak ve hayatın anlamıyla ilgili konuları ele alır. Kur'an-ı Kerim'de insanın düşünmesi ve yaratılış üzerinde araştırma yapması teşvik edilir. İslam medeniyetinde kurulan eğitim kurumları ve bilim merkezleri bu anlayışın tarihsel örneklerindendir.

Soru 2 – İslam Medeniyetinde Bilimin Gelişimi (20 Puan)

Abbâsîler Dönemi'nde Bağdat önemli bir bilim ve kültür merkezi hâline gelmiştir. Bu dönemde Antik Yunan, Hint ve İran medeniyetlerine ait matematik, tıp, astronomi ve felsefe eserleri Arapçaya çevrilmiştir. Müslüman bilim insanları bu eserleri inceleyerek yeni çalışmalar gerçekleştirmiştir.

Soru: Verilen metinden hareketle tercüme faaliyetlerinin İslam medeniyetinde bilim ve düşüncenin gelişmesine sağladığı iki katkıyı açıklayınız.

Kısa Cevap: Tercüme faaliyetleri farklı medeniyetlerin bilimsel birikiminin öğrenilmesini sağlamış ve yeni bilimsel çalışmaların gelişmesine katkıda bulunmuştur.

Açıklama: Bilimsel eserlerin çevrilmesiyle eski medeniyetlerin bilgileri korunmuş ve yaygınlaşmıştır. Müslüman bilginler bu bilgilerden yararlanarak matematik, astronomi, tıp ve felsefe alanlarında yeni araştırmalar yapmıştır. Böylece bilimsel bilgi geliştirilerek sonraki nesillere aktarılmıştır.

Soru 3 – Bilimsel Gelişmelerin Nedenleri (15 Puan)

İslam medeniyetinde farklı bölgelerden gelen bilginler bir araya gelmiş, bilimsel eserler tercüme edilmiş, kütüphaneler kurulmuş ve bazı yöneticiler bilim insanlarını desteklemiştir.

Soru: Bu bilgilerden hareketle İslam medeniyetinde bilimsel çalışmaların gelişmesini sağlayan üç etkeni yazınız.

Kısa Cevap: Farklı kültürlerle etkileşim, tercüme faaliyetleri ve yöneticilerin bilim insanlarını desteklemesi.

Açıklama: Bilginlerin farklı kültürlerle etkileşim kurması bilgi paylaşımını artırmıştır. Tercüme faaliyetleri bilimsel birikimin aktarılmasını sağlamıştır. Kütüphanelerin kurulması ve bilim insanlarının desteklenmesi de araştırma ortamının gelişmesine katkıda bulunmuştur.

Soru 4 – Beytülhikme ve Medreseler (15 Puan)

İslam medeniyetinde bazı kurumlar kitapların tercüme edilmesi ve bilimsel araştırmaların yürütülmesi için kurulurken bazı kurumlar öğrencilerin düzenli eğitim almasını sağlamıştır.

Soru: Beytülhikme ve medreselerin temel görevlerini açıklayınız. Bu iki kurumun bilim ve eğitim hayatındaki farklı rollerini belirtiniz.

Kısa Cevap: Beytülhikme, tercüme ve bilimsel araştırmaların yürütüldüğü bir merkezdir. Medreseler ise sistemli eğitimin verildiği kurumlardır.

Açıklama: Beytülhikme, özellikle Abbâsîler Dönemi'nde bilimsel eserlerin çevrildiği ve incelendiği önemli bir merkez olmuştur. Medreselerde ise dinî ilimlerin yanı sıra çeşitli dönemlerde farklı bilim dallarında da eğitim verilmiştir.

Soru 5 – Darüşşifa ve Rasathaneler (15 Puan)

İslam medeniyetinde hastaların tedavisi için sağlık kurumları, gök cisimlerinin hareketlerini araştırmak için de gözlemevleri kurulmuştur.

Soru: Darüşşifa ve rasathane kavramlarını açıklayınız. Bu kurumların hangi bilim dallarının gelişmesine katkı sağladığını yazınız.

Kısa Cevap: Darüşşifa, hastaların tedavi edildiği sağlık kurumudur ve tıbbın gelişmesine katkı sağlar. Rasathane, gök cisimlerinin gözlemlendiği araştırma merkezidir ve astronominin gelişmesine katkıda bulunur.

Açıklama: Darüşşifalarda hastaların tedavisi yapılmış ve bazı merkezlerde tıp eğitimi verilmiştir. Rasathanelerde ise gök cisimleri gözlemlenerek astronomi alanında hesaplamalar ve araştırmalar gerçekleştirilmiştir.

Soru 6 – Müslüman Bilim İnsanlarının Özgün Çalışmaları (20 Puan)

İslam medeniyetinde yetişen bilim insanları matematik, tıp, astronomi ve optik gibi farklı alanlarda önemli çalışmalar yapmıştır.

A) Hârizmî

B) İbn Sînâ

C) İbnü'l-Heysem

D) Uluğ Bey

Soru: Yukarıdaki bilim insanlarını çalışma alanlarına göre sınıflandırınız. Her birinin bilim dünyasına yaptığı bir katkıyı yazınız.

Kısa Cevap: Hârizmî – matematik ve cebir; İbn Sînâ – tıp; İbnü'l-Heysem – optik; Uluğ Bey – astronomi.

Açıklama: Hârizmî, cebirin gelişmesine önemli katkılar sağlamıştır. İbn Sînâ, el-Kânûn fi't-Tıbb adlı eseriyle tıp alanında etkili olmuştur. İbnü'l-Heysem, ışık ve görme üzerine araştırmalar yapmıştır. Uluğ Bey ise astronomi gözlemleri ve yıldız cetvelleriyle tanınmaktadır.

12. Sınıf Din Kültürü 1. Yazılı Cevap Anahtarı ve Puanlama

1. Soru (15 Puan): Din-bilim ilişkisini açıklama 5 puan, İslam'ın bilimsel araştırmaya verdiği önemi iki örnekle açıklama 10 puan.

2. Soru (20 Puan): Bilimsel birikimin aktarılmasını açıklama 10 puan, yeni bilimsel çalışmaların gelişmesine katkısını açıklama 10 puan.

3. Soru (15 Puan): Bilimsel gelişmeyi sağlayan üç etkeni doğru yazma, her biri 5 puan.

4. Soru (15 Puan): Beytülhikmenin görevini açıklama 7 puan, medreselerin görevini açıklama 8 puan.

5. Soru (15 Puan): Darüşşifayı ve tıpla ilişkisini açıklama 7 puan, rasathaneyi ve astronomiyle ilişkisini açıklama 8 puan.

6. Soru (20 Puan): Dört bilim insanını çalışma alanları ve katkılarıyla doğru eşleştirme, her biri 5 puan.

Toplam: 100 Puan

Öğrencilerin anlam bakımından doğru ve gerekçelendirilmiş farklı cevapları da değerlendirmeye alınabilir.

12. Sınıf Din Kültürü 1. Yazılıya Nasıl Hazırlanılır?

Öğrenciler öncelikle İslam ve Bilim ünitesindeki din-bilim ilişkisini tekrar etmelidir. İslam medeniyetinde bilim ve düşüncenin hangi şartlarda geliştiğini, tercüme faaliyetlerinin önemini ve bilim insanlarının yetişmesine katkıda bulunan kurumları öğrenmelidir.

Beytülhikme, medrese, darüşşifa ve rasathane kavramları görevleriyle birlikte tekrar edilmelidir. Ayrıca Hârizmî, İbn Sînâ, İbnü'l-Heysem ve Uluğ Bey gibi bilim insanlarının çalışma alanlarını bilmek önemlidir.

Kaynak: MEB ÖDSGM 2026-2027 Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi konu-soru dağılım tabloları – 12. Sınıf Senaryo 1.

Editör Notu: Sorular Senaryo 1 kazanım dağılımına göre özgün hazırlanmıştır. Resmî sınav soruları değildir.

12. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Cevapları – Senaryo 1