Elektrik alanın yönü nasıl bulunur?
Soru: Elektrik alanın yönü nasıl bulunur?
Kısa Cevap: Elektrik alanın yönü, o noktaya yerleştirilen pozitif bir deneme yüküne etki edecek elektriksel kuvvetin yönüdür. Tek bir pozitif noktasal yükün alanı yükten dışarıya, negatif noktasal yükün alanı ise yüke doğru yönelir.
Detaylı Cevap: Alanın yönünü bulmak için incelenen noktada çok küçük, pozitif bir deneme yükü bulunduğu düşünülür. Pozitif kaynak bu yükü iter; negatif kaynak çeker. Böylece pozitif kaynağın çevresindeki alan dışarıya, negatif kaynağın çevresindeki alan içeriye doğrudur. Birden fazla kaynak varsa her kaynağın alanı ayrı bulunup vektörel olarak toplanır.
Pozitif kaynak yükün elektrik alanı hangi yöndedir?
Pozitif noktasal yükün alanı, kaynaktan uzaklaşacak yöndedir. Kaynağın sağındaki bir noktada sağa, solundaki bir noktada sola yönelir. Üstündeki bir noktada yukarı, altındaki bir noktada aşağı yönelir.
Bu yönler, pozitif deneme yükünün kaynak tarafından itilmesiyle açıklanır. Alanın yalnızca “sağa” veya “sola” olduğu söylenemez; incelenen noktanın konumu belirtilmelidir.
Negatif kaynak yükün elektrik alanı hangi yöndedir?
Negatif noktasal yükün alanı kaynağa doğrudur. Kaynağın sağındaki noktada sola, solundaki noktada sağa yönelir. Çünkü pozitif deneme yükü negatif kaynağa çekilir.
İlgili gözlem ve örnekler için elektriksel alanın yönüyle ilgili etkinlik cevaplarını inceleyebilirsiniz.
Elektrona etki eden kuvvet alanla aynı yönde midir?
Hayır. Elektrik alanın yönü pozitif yük esas alınarak tanımlanır. Elektron negatif yüklü olduğundan üzerine etki eden elektriksel kuvvet, alanın ters yönündedir.
Bu ayrımı elektriksel kuvvet ve alan ilişkisini açıklayan cevaplarda da görebilirsiniz.
Birden fazla yük varsa alan yönü nasıl belirlenir?
Önce her kaynak yükün incelenen noktada oluşturduğu alanın yönü ve büyüklüğü bulunur. Ardından alanlar vektörel olarak toplanır.
Örneğin solda pozitif, sağda negatif yük bulunuyorsa aralarındaki doğru üzerindeki noktalarda iki alan da sağa yönelir. Alanlar aynı yönde olduğu için büyüklükleri toplanır. Bileşke alanın sıfır olduğu bir noktada ise alan yönü tanımlanmaz.
Açıklamalar ve Örnek Cevaplar
Negatif yükün hissettiği elektriksel kuvvet biliniyorsa alanın yönü bunun tersi alınarak bulunabilir. Ancak alanın yön tanımında pozitif deneme yükü esas alınır.
Ok, alanın yönünü gösterir. Eğri bir alan çizgisinin herhangi bir noktasında elektrik alan, o noktadaki teğet doğrultusundadır.
Hayır. Elektriksel kuvvet alanın tersindedir; elektronun anlık hareket yönü başlangıç hızına da bağlıdır. Hareket yönü ile kuvvet yönü karıştırılmamalıdır.
Diğer etkinlik ve sorular için 11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları ana sayfasını inceleyebilirsiniz.