Astronomi ve Uzay Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 27 Cevapları MEB Yayınları

Astronomi ve Uzay Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 27 Cevapları MEB Yayınları

Elektromanyetik Dalgalar Etkinliği

Soru: Gök cisimlerinden yayılan radyo dalgaları, kızılötesi ışınlar, görünür ışık ve gama ışınlarını incelemek için kurulacak gözlem araçlarının konumları nerelerde olmalıdır? Cevabınızı gerekçeleriyle açıklayınız.

Kısa Cevap: Gözlem araçlarının konumu, incelenecek elektromanyetik dalga türüne göre seçilmelidir. Radyo dalgaları ve görünür ışık yeryüzünden gözlenebilirken, kızılötesi ve gama ışınları için genellikle yüksek yerler, atmosfer dışı uydular veya uzay teleskopları tercih edilir.

Detaylı Cevap: Gök cisimlerinden gelen elektromanyetik dalgaların bir kısmı atmosferden geçerek yeryüzüne ulaşırken, bir kısmı atmosfer tarafından soğurulur. Bu nedenle gözlem aracının yeri, incelenecek ışın türüne göre belirlenir.

Radyo dalgalarını incelemek için radyo teleskopları kullanılabilir. Radyo dalgaları atmosferden büyük ölçüde geçebildiği için bu teleskoplar yeryüzünde, radyo kirliliğinden uzak, geniş ve sakin alanlara kurulmalıdır.

Görünür ışığı inceleyen optik teleskoplar da yeryüzünde kullanılabilir. Ancak daha iyi gözlem için bu teleskoplar ışık kirliliğinden uzak, yüksek, kuru ve bulutsuz bölgelerde kurulmalıdır.

Kızılötesi ışınları gözlemlemek için atmosferdeki su buharı engel oluşturabilir. Bu yüzden kızılötesi teleskoplar yüksek dağlara, kuru bölgelere veya uzaya yerleştirilmelidir.

Gama ışınları ise atmosfer tarafından büyük ölçüde tutulur. Bu nedenle gama ışınlarını inceleyen gözlem araçları atmosfer dışında, uydulara veya uzay teleskoplarına yerleştirilmelidir.

Sonuç olarak gözlem araçlarının konumu, atmosferin geçirgenliği, ışık kirliliği, radyo kirliliği, nem oranı ve gözlenecek dalga türü dikkate alınarak belirlenmelidir.