Âsar ve Çeker Nedir? Nasıl Okunur?

Âsar ve Çeker Nedir? Nasıl Okunur?
Âsar harfin üstüne, çeker harfin altına konulan uzatma işaretidir. Bu işaretlerin görevlerini, üstün ve esreden farklarını ve med harfleriyle ilişkilerini örneklerle öğrenin.

Âsar ve çeker, Kur’an-ı Kerim’de seslerin uzatılarak okunmasına yardımcı olan işaretlerdir. Harfin üstündeki dikey işarete âsar, altındaki dikey işarete çeker denir.

Âsar ve Çeker Nedir? Nasıl Okunur?

Soru: Âsar ve çeker nedir, nasıl okunur? Kısa Cevap: Âsar harfin üstüne, çeker ise harfin altına dikey olarak konulan uzatma işaretidir. Temel okuyuşta üzerinde veya altında bulundukları harfin sesini bir elif miktarı uzatırlar. Detaylı Cevap: Âsar, bulunduğu harfin üstünlü sesini uzatarak okutur. Çeker ise genellikle med harfi yadan önceki esrenin yerine kullanılır; bazen de med harfi yayı temsil eder. Bu işaretler ayrıca bir harf gibi söylenmez, ilgili harfin sesi uzatılarak okunur.

Âsar ve Çeker Arasındaki Fark Nedir?

Özellik Âsar Çeker
Bulunduğu yer Harfin üstü Harfin altı
Görünüşü Küçük dikey çizgi Küçük dikey çizgi
Okuyuşa etkisi Üstünlü sesi uzatır. Esreli sesi uzatır.
Temel uzatma ölçüsü Bir elif miktarı Bir elif miktarı

Âsar Nasıl Okunur?

Âsar bulunan harf, ince veya kalın oluşuna uygun biçimde uzatılır. İnce harflerde “e-a” arasındaki ses, kalın harflerde “a” sesi uzatılır. Harfin kendi çıkış yeri korunur.

Örnek Cevap: هٰذَا kelimesinde he harfinin üzerinde âsar işareti bulunur. Bu işaret, he harfinin sesinin bir elif miktarı uzatılacağını gösterir.
Bu okuyuşu karşılaştırmak için med harfi elifin uzatma görevini inceleyebilirsiniz.

Çeker Nasıl Okunur?

Çeker, altında bulunduğu harfin esreli sesini uzatarak okutur. Ders kitabında çekerin genellikle med harfi yadan önceki esrenin yerine kullanıldığı, bazen de med harfi yayı temsil ettiği belirtilir. İşaretin biçimi, kitaptaki örnekler üzerinden öğretmen rehberliğinde tanınmalıdır.
Çekerin med harfi yayla ilişkisini anlamak için ya ne zaman med harfi olur? yazısını okuyabilirsiniz.

Âsar ve Çeker, Üstün ve Esreyle Aynı mıdır?

Aynı değildir. Üstün ve esre temel harekelerdir; tek başlarına uzun okuyuşu göstermezler. Âsar ve çeker ise ilgili sesin uzatılacağını belirtir. Bu nedenle işaretlerin eğik veya dik oluşuna dikkat edilmelidir.

Okurken Nelere Dikkat Edilmelidir?

  • İşaretin yeri belirlenmelidir: Üstteki dikey işaret âsar, alttaki dikey işaret çekerdir.
  • Ses kesilmeden uzatılmalıdır: Araya ayrı bir harf sesi eklenmemelidir.
  • Harfin özelliği korunmalıdır: İnce harf kalınlaştırılmamalı, kalın harf inceltilmemelidir.
  • Örnek okuyuş dinlenmelidir: Uzatma ölçüsü öğretmenin ve ders kitabındaki ses kaydının yardımıyla öğrenilmelidir.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Diğer konu ve etkinliklere 5. Sınıf Kur’an-ı Kerim Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasından ulaşabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Âsar harfin neresinde bulunur?
Harfin üzerinde küçük dikey bir çizgi olarak bulunur.
Çeker harfin neresinde bulunur?
Harfin altında bulunur ve esreli sesin uzatılmasını sağlar.
Âsar ve çeker ne kadar uzatır?
Temel okuyuşta bir elif miktarı uzatma gösterirler. Başka bir med sebebi bulunan örneklerde ilgili tecvit kuralı ayrıca uygulanır.

HABERE YORUM KAT
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.