9. Sınıf Kimya Sayfa 59-61 Cevapları MEB 2026-2027

9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 59-61 Cevapları MEB Yayınları 2026-2027, Etkinlik 1.9 “Elektronlar Orbitallere Nasıl Yerleşir?” kapsamında çok elektronlu atomlarda elektronların orbitallere hangi sıra ve kurallara göre yerleştiğini açıklayan Aufbau ilkesi, Pauli dışlama ilkesi ve Hund kuralıyla ilgili cevapları içermektedir.

9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 59 Cevapları

Etkinlik 1.9: Elektronlar Orbitallere Nasıl Yerleşir?

Soru: 1. Aşağıda Aufbau ilkesine uyan ve uymayan bazı örnekler verilmiştir. Bu örnekleri inceleyiniz ve düşüncelerinizi tartışınız. İncelediğiniz örnekleri esas alarak Aufbau ilkesini veren örüntüyü belirleyiniz. Belirlediğiniz örüntüyü gerekçeleriyle açıklayarak aşağıya yazınız. Kısa Cevap: Elektronlar atom orbitallerine en düşük enerjili orbitalden başlayarak yerleşir. Detaylı Cevap: Elektronlar önce düşük enerjili orbitalleri, daha sonra daha yüksek enerjili orbitalleri doldurur. Örneğin elektron yerleşiminde 1s → 2s → 2p → 3s sırası izlenir. Daha düşük enerjili orbital uygun şekilde dolmadan elektronların daha yüksek enerjili orbitallere yerleşmesi Aufbau ilkesine uymaz.

Aufbau İlkesi İçin Kısa Hatırlatma

Aufbau ilkesi elektronların hangi enerji sırasıyla orbitallere yerleşeceğini belirler. Bu nedenle elektron dizilimi oluştururken önce orbital enerji sıralaması dikkate alınmalıdır.

9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 60 Cevapları

Etkinlik 1.9: Elektronlar Orbitallere Nasıl Yerleşir?

Soru: 2. Aşağıda Pauli dışlama ilkesine uyan ve uymayan bazı örnekler verilmiştir. Bu örnekleri inceleyiniz ve düşüncelerinizi tartışınız. İncelediğiniz örnekleri esas alarak Pauli dışlama ilkesini veren örüntüyü belirleyiniz. Belirlediğiniz örüntüyü gerekçeleriyle açıklayarak aşağıya yazınız. Kısa Cevap: Bir orbitalde en fazla iki elektron bulunabilir ve bu elektronların yönleri birbirine zıt olmalıdır. Detaylı Cevap: Aynı orbitalde bulunan iki elektron aynı yönlü gösterilemez. Bir elektron bir yönde gösteriliyorsa diğer elektron zıt yönde olmalıdır. Bu nedenle bir orbitale aynı yönlü iki elektron yerleştirilmesi Pauli dışlama ilkesine uymaz.

Soru: 3. Aşağıda Hund kuralına uyan ve uymayan bazı örnekler verilmiştir. Bu örnekleri inceleyiniz ve düşüncelerinizi grup arkadaşlarınızla tartışınız. İncelediğiniz örnekleri esas alarak Hund kuralını veren örüntüyü belirleyiniz. Belirlediğiniz örüntüyü gerekçeleriyle açıklayarak aşağıya yazınız. Kısa Cevap: Elektronlar eş enerjili orbitallere önce birer birer ve aynı yönde yerleşir, daha sonra eşleşir. Detaylı Cevap: Eş enerjili orbitallerden biri boşken diğer orbitalde elektronların eşleşmesi Hund kuralına uymaz. Önce bütün eş enerjili orbitallere birer elektron aynı yönde yerleştirilir. Daha sonra yeni elektronlar zıt yönlü olarak eşleşir.

Örnek: 2p³ ve 2p⁴ elektronlarının p orbitallerine yerleşimini açıklayınız. Kısa Cevap:
2p³: ↑ ↑ ↑
2p⁴: ↑↓ ↑ ↑ Detaylı Cevap: 2p³ durumunda üç elektron üç eş enerjili p orbitaline önce birer birer yerleşir. Dördüncü elektron geldiğinde orbitallerden birinde zıt yönlü olarak eşleşme başlar.

9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 61 Cevapları

Etkinlik 1.9: Elektronlar Orbitallere Nasıl Yerleşir?

Sayfanın üst bölümündeki Mn ve Fe örneklerinde de Hund kuralı d orbitallerine uygulanmaktadır. Eş enerjili beş d orbitaline elektronlar önce birer birer aynı yönde yerleşir, daha sonra eşleşmeye başlar.

Soru: 4. Aufbau ilkesi, Pauli dışlama ilkesi ve Hund kuralına yönelik oluşturduğunuz örüntüler doğrultusunda bu kural ve ilkelerle ilgili genellemelerinizi yazınız. Kısa Cevap:

İlke / Kural	Genelleme
Aufbau İlkesi	Elektronlar orbitallere düşük enerjili orbitalden başlayarak yerleşir.
Pauli Dışlama İlkesi	Bir orbitalde en fazla iki elektron bulunur ve bu elektronların yönleri birbirine zıttır.
Hund Kuralı	Elektronlar eş enerjili orbitallere önce birer birer aynı yönde yerleşir, daha sonra zıt yönlü elektronlarla eşleşir.

Açıklamalar ve Örnek Cevaplar

Aufbau ilkesi neyi belirler?

Aufbau ilkesi, elektronların atom orbitallerine hangi enerji sırasına göre yerleşeceğini belirler.

Bir orbitalde kaç elektron bulunabilir?

Pauli dışlama ilkesine göre bir orbitalde en fazla iki elektron bulunabilir ve iki elektronun yönleri birbirine zıt olmalıdır.

Hund kuralında elektronlar neden önce tek tek yerleşir?

Eş enerjili orbitallere elektronlar önce birer birer ve aynı yönde yerleşir. Bütün eş enerjili orbitaller bir elektron aldıktan sonra eşleşme başlar.

Üç kuralı nasıl ayırt edebilirim?

Aufbau: Hangi orbital önce dolar?
Pauli: Bir orbitalde kaç elektron bulunabilir ve yönleri nasıl olmalıdır?
Hund: Eş enerjili orbitallere elektronlar nasıl dağıtılır?

KİTABIN TÜM CEVAPLARI

Bütün tema, etkinlik ve sayfa cevaplarını 9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları ana sayfasında inceleyebilirsiniz.