9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 22-25 Cevapları MEB Yayınları 2026-2027, Etkinlik 1.2 “Kimya Her Yerde II” kapsamında alüminyum folyonun günlük hayattaki kullanım alanları, parlak ve mat yüzeylerinin özellikleri, enerji tasarrufu ve yiyeceklere alüminyum geçişiyle ilgili çalışmaların cevaplarını içermektedir.
9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 22 Cevapları
Etkinlik 1.2: Kimya Her Yerde II
Soru: 1. Yönerge: Aşağıdaki görsellerde alüminyum folyonun hangi amaçlarla kullanıldığını numaralandırılmış yerlere yazınız. Kısa Cevap:
1. Isı iletimi
2. Gıda maddesini koruma
3. Isı yansıtma
4. Isı yansıtma
Soru: 2. Yönerge: Metinde yer alan sorunun çözümü için bir deney tasarlayınız. Kısa Cevap: İki eşit beherglasa aynı miktarda su konur. Beherlerden biri alüminyum folyonun parlak tarafı içte, diğeri mat tarafı içte kalacak şekilde sarılır. Aynı koşullarda ısıtılan suların sıcaklıkları karşılaştırılır. Detaylı Cevap: Deneyde beherglasların büyüklüğü, su miktarı, başlangıç sıcaklığı ve ısıtma süresi aynı tutulmalıdır. Böylece yalnızca folyonun parlak veya mat yüzeyinin içte olması değişken hâline gelir. Belirli zaman aralıklarında sıcaklık ölçülerek hangi düzenekte suyun daha hızlı ısındığı belirlenebilir.
9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 23 Cevapları
Deney: Alüminyum Folyonun Hangi Tarafını Kullanalım?
Soru: İşlem basamaklarını yazınız. Örnek Cevap-1:
1. İki beherglasa eşit miktarda ve aynı sıcaklıkta su koyarım.
2. Eşit büyüklükte iki alüminyum folyo parçası hazırlarım.
3. Bir beheri parlak taraf içte, diğerini mat taraf içte kalacak şekilde sararım.
4. İki beheri aynı koşullarda ısıtırım.
5. Belirli aralıklarla sıcaklıklarını ölçerim.
6. Ölçümleri karşılaştırarak sonucu belirlerim.
Değerlendirme Cevapları
Soru: 1. Deneyden elde ettiğiniz verilere dayanarak sonuçlarınızı özetleyiniz. Kısa Cevap: Parlak taraf içteyken su daha hızlı, mat taraf içteyken daha yavaş ısınmıştır. Detaylı Cevap: MEB cevap anahtarına göre alüminyum folyonun parlak tarafı beherin içine bakacak şekilde kullanıldığında suyun daha hızlı ısındığı, mat taraf içte olduğunda ise daha geç ısındığı sonucuna ulaşılır.
Soru: 2. Sizce aşçı zamandan tasarruf sağlayabilmek için alüminyum folyonun hangi tarafını kullanmalıdır? Deney sonuçlarından elde ettiğiniz verileri kullanarak açıklayınız. Kısa Cevap: Parlak taraf içe gelecek şekilde kullanılmalıdır. Detaylı Cevap: Parlak yüzey, MEB cevap anahtarına göre ısıyı mat yüzeye göre daha güçlü yansıtır. Bu nedenle yiyeceği sıcak tutmak ve zamandan tasarruf etmek için parlak yüzeyin içe doğru kullanılması uygundur.
Soru: 3. Alüminyum folyonun parlak ya da mat tarafını kullanmak enerji tasarrufu açısından fark oluşturdu mu? Bunu deneydeki hangi verilerden anladınız? Kısa Cevap: Evet. Parlak tarafın içte kullanılması daha az enerji harcanmasını sağlar. Detaylı Cevap: Parlak taraf içte olan düzenekte suyun daha kısa sürede ısınması enerji tasarrufu sağlandığını gösterir. Aynı sıcaklığa daha kısa sürede ulaşılması bu sonuca kanıt olarak kullanılabilir.
Soru: 4. Alüminyum folyonun parlak ve mat tarafları arasında ısı iletkenliği farkı var mıdır? Kısa Cevap: MEB cevap anahtarına göre vardır; parlak kısım ısıyı daha hızlı iletir.
Soru: 5. Deneyde alüminyum folyo yerine kullanılabilecek farklı ürünler öneriniz. Kısa Cevap: Bakır, titanyum veya paslanmaz çelik kullanılabilir.
9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 24 Cevapları
Etkinlik 1.2: Kimya Her Yerde II - 3. Yönerge
Soru: 1. Marinasyonda kullanılan sosun asitliği ile yiyecekte biriken alüminyum miktarı arasında nasıl bir ilişki vardır? Açıklayınız. Kısa Cevap: Sosun asitliği arttıkça yiyecekte biriken alüminyum miktarı artmıştır. Detaylı Cevap: Tabloda pH değeri daha düşük, yani daha asidik olan marinasyonda yiyeceğe geçen alüminyum miktarının daha fazla olduğu görülmektedir. Buna göre alüminyum folyo ile asidik sos arasında etkileşim gerçekleşmektedir.
Soru: 2. Sıcaklık ile yiyecekte biriken alüminyum metalinin miktarı arasında nasıl bir ilişki vardır? Alüminyum folyoyla pişirme işlemi yaparken hem enerji tasarrufu sağlamak hem de yiyeceğe metal bulaşmasını engellemek için ne gibi önlemler alınabilir? Kısa Cevap: Sıcaklık arttıkça yiyecekte biriken alüminyum miktarı artar. Folyo yiyecekle doğrudan temas ettirilmemelidir. Detaylı Cevap: Tablolarda sıcaklık 150 °C’den 250 °C’ye yükseldikçe bütün marinasyonlarda yiyecekte biriken alüminyum miktarının arttığı görülmektedir. Yiyecek cam veya porselen kaba konulabilir; alüminyum folyo ise kabın dışına parlak tarafı içe gelecek şekilde sarılabilir. Böylece folyonun yiyecekle doğrudan teması önlenebilir.
Soru: 3. Yiyecekleri pişirirken alüminyum folyo ya da hazır alüminyum kaplar kullanma konusundaki kararınızı topladığınız veriler ve edindiğiniz bilgilerden yola çıkarak belirtiniz. Kararınızın gerekçelerini açıklayınız. Örnek Cevap-1: Alüminyum folyoyu yiyeceğe doğrudan temas ettirmeden kullanmayı tercih ederim. Çünkü sıcaklık ve asitlik arttıkça yiyeceğe geçen alüminyum miktarının arttığı görülmektedir. Örnek Cevap-2: Pişirme sırasında mümkün olduğunda cam veya porselen kap kullanırım. Alüminyum folyo kullanmam gerekirse folyoyu yiyeceğin üzerine doğrudan temas ettirmek yerine kabın dış kısmında kullanırım.
Soru: 4. Pastanelerde bazı sütlü tatlılar alüminyum kaplarda satılmaktadır. Bu tatlıları almak istemediğinizi gören birine bu kararınızın nedenini nasıl açıklarsınız? Örnek Cevap-1: Isı ve bazı ortam koşullarında yiyeceğe alüminyum geçebildiği için cam kapta satılan tatlıları tercih ettiğimi söylerim. Detaylı Cevap: Etkinlikte verilen bilgiler ve MEB cevap anahtarına göre pişirme sırasında yiyeceğe alüminyum bulaşması olabilir. Bu nedenle mümkün olduğunda cam kapta sunulan ürünleri tercih ettiğimi açıklarım.
9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 25 Cevapları
Öz Değerlendirme Formu
Soru: 1. Bu çalışmadan/deneyden neler öğrendim? Örnek Cevap-1: Alüminyum folyonun kullanım alanlarını ve asitlik ile sıcaklığın yiyeceğe geçen alüminyum miktarını etkilediğini öğrendim. Örnek Cevap-2: Alüminyum folyo kullanırken parlak ve mat yüzeyin kullanımının enerji açısından farklı sonuçlar oluşturabileceğini öğrendim.
Soru: 2. Bu çalışmada/deneyde başarılı olduğum bölümler hangileridir? Örnek Cevap-1: Deney düzeneğini hazırlama, sıcaklıkları ölçme ve verileri karşılaştırma bölümlerinde başarılı oldum.
Soru: 3. Bu çalışmada en çok hangi bölümlerde zorlandım? Örnek Cevap-1: Ölçümleri aynı zaman aralıklarında yapmak ve sonuçlar arasındaki farkları yorumlamakta zorlandım.
Soru: 4. Hangi alanda kendimi daha çok geliştirmeliyim? Örnek Cevap-1: Deney sonuçlarını yorumlama ve tablolardaki veriler arasında ilişki kurma konusunda kendimi geliştirmeliyim.
Soru: 5. Daha sonraki çalışmalarda neleri farklı yapacağım? Örnek Cevap-1: Ölçümleri daha dikkatli yapacağım, verileri düzenli kaydedeceğim ve deney koşullarını aynı tutmaya daha fazla dikkat edeceğim.
Açıklamalar ve Örnek Cevaplar
Alüminyum folyonun hangi tarafı içe gelmelidir?
Bu etkinliğin MEB cevap anahtarına göre parlak tarafın içe doğru kullanılması daha az enerji harcanmasıyla ilişkilendirilmektedir.
Asitlik arttıkça ne olur?
Kitaptaki verilere göre marinasyon sosunun asitliği arttıkça yiyecekte biriken alüminyum miktarı da artmaktadır.
Sıcaklık arttıkça ne olur?
Tablodaki her üç marinasyon örneğinde de sıcaklık yükseldikçe yiyecekte biriken alüminyum miktarı artmaktadır.
Alüminyum folyo yiyeceğe doğrudan temas etmeli mi?
MEB cevap anahtarında folyonun yiyecekle doğrudan temas ettirilmemesi; gerektiğinde cam veya porselen kabın dışına sarılması önerilmektedir.
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.