9. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 42-44 Cevapları MEB Yayınları - Picasso'nun Hatları
Yayınlanma:
Güncelleme:
2026-2027 MEB Yayınları 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 42-44 cevapları; Picasso'nun Hatları denemesinin söz varlığı, yazım, noktalama, ana fikir, yardımcı fikir ve metin karşılaştırma çalışmalarını içeriyor.
2026-2027 MEB Yayınları 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 42-44 cevapları, Rasim Özdenören'in Picasso'nun Hatları adlı denemesine ait Okuma Sonrası çalışmalarına göre hazırlanmıştır. Bu bölümde söz varlığından yazım ve noktalama kurallarına, metnin ana düşüncesinden farklı sanat anlayışlarının karşılaştırılmasına kadar çeşitli çalışmalar bulunmaktadır.
9. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 42-44 Cevapları MEB Yayınları
Picasso'nun Hatları denemesinde sanat, gelenek, biçim ve öz arasındaki ilişki tartışılmaktadır. Sayfa 42-44 çalışmalarında öğrencilerin kelimeleri bağlama göre anlamlandırmaları, metnin düşünce yapısını çözümlemeleri ve Rasim Özdenören'in sanat anlayışını San'at şiiriyle karşılaştırmaları beklenmektedir.
9. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 42 Cevapları - Söz Varlığımız
Soru: 1. Okuduğunuz Picasso'nun Hatları adlı denemede geçen bazı kelimelerin sözlük anlamları tabloda verilmiştir. Cümlelerin bağlamından hareketle bu kelimelerin metinde hangi anlamda kullanıldığını belirleyip örnekteki gibi tabloya işaretleyiniz. Cevap:
Kanaat: 4. anlam - Görüş.
Kültür: 1. anlam - Tarihsel ve toplumsal gelişme sürecinde oluşturulan maddi ve manevi değerlerin bütünü. Metindeki “Batı kültürü” sözü bu anlamda kullanılmıştır.
Özgü: 1. anlam - Birine veya bir şeye ait olan; has, mahsus. “Kendine özgü bir niyet” ifadesinde Picasso'ya ait, ona has bir amacı anlatmaktadır.
Kanaat: 4. anlam - Görüş.
Kültür: 1. anlam - Tarihsel ve toplumsal gelişme sürecinde oluşturulan maddi ve manevi değerlerin bütünü. Metindeki “Batı kültürü” sözü bu anlamda kullanılmıştır.
Özgü: 1. anlam - Birine veya bir şeye ait olan; has, mahsus. “Kendine özgü bir niyet” ifadesinde Picasso'ya ait, ona has bir amacı anlatmaktadır.
9. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 43 Cevapları
Soru: 2. Okuduğunuz Picasso'nun Hatları adlı denemede geçen “İslâm, İslâmî, hal, hattâ” kelimelerinin güncel yazım şekillerini TDK Güncel Türkçe Sözlük'ten kontrol ediniz. Bu sözcüklerin metnin aslındaki yazımı ile güncel yazımı arasındaki farklılıklarını belirleyiniz, farklılığın gerekçelerini söyleyiniz. Cevap:
İslâm → İslam
İslâmî → İslami
hal → hâl (durum, vaziyet anlamında)
hattâ → hatta
Metin eski yazım özelliklerini koruduğu için bazı kelimelerde düzeltme işaretleri güncel kullanımdan farklıdır. Güncel yazımda “İslam” ve “İslami” kelimelerinde düzeltme işareti kullanılmaz; “hatta” da düzeltme işareti olmadan yazılır. Buna karşılık “durum, vaziyet” anlamındaki hâl sözcüğü, “sebze ve meyve satılan yer” anlamındaki hal sözcüğünden ayrılması için düzeltme işaretiyle yazılır.
İslâm → İslam
İslâmî → İslami
hal → hâl (durum, vaziyet anlamında)
hattâ → hatta
Metin eski yazım özelliklerini koruduğu için bazı kelimelerde düzeltme işaretleri güncel kullanımdan farklıdır. Güncel yazımda “İslam” ve “İslami” kelimelerinde düzeltme işareti kullanılmaz; “hatta” da düzeltme işareti olmadan yazılır. Buna karşılık “durum, vaziyet” anlamındaki hâl sözcüğü, “sebze ve meyve satılan yer” anlamındaki hal sözcüğünden ayrılması için düzeltme işaretiyle yazılır.
Soru: 3. Aşağıdaki cümlelerde virgüllerin kullanımlarını Türk Dil Kurumunun genel ağ sayfasındaki virgülün kullanım yerleri ile karşılaştırınız. Karşılaştırmanız sonucunda bulduğunuz farklılıkları gerekçeleriyle yazınız. Cevap:
1. “Sonunda da, Picasso'nun eserlerinden daha farklı bir eser ortaya çıkmış olmaz.”
Güncel kullanıma göre “da” bağlacından sonra virgül konmamalıdır. Cümle “Sonunda da Picasso'nun eserlerinden...” biçiminde yazılmalıdır.
2. “Picasso, İslâm hatlarını resmine malzeme olarak seçerken, kendi resim kültürünün, resim geleneğinin özüne sadık kalmıştır.”
“Seçerken” sözcüğünden sonraki virgül güncel kullanımda gerekli değildir. Zarf-fiil görevindeki yapıdan sonra virgül kullanılmamalıdır. Ayrıca kısa ve açık bir özne olan “Picasso”dan sonra da virgüle ihtiyaç yoktur. “Resim kültürünün, resim geleneğinin” ifadeleri ise eş görevli söz gruplarını ayırdığı için virgülle ayrılabilir.
3. “O malzeme, aynı zamanda, kendini meydana getiren kaynaktan yoksun bırakılırsa, yani o malzemeyi meydana getiren ‘ruh’tan soyutlanırsa, o malzemeyi kullanarak varılmak istenen sonuç elde edilemeyecektir.”
Güncel kurala göre şart eki -sa/-se ile kurulan bölümün ardından virgül konmaz. Bu nedenle “bırakılırsa” ve “soyutlanırsa” sözcüklerinden sonraki virgüller güncel kullanımla uyuşmamaktadır. Metindeki bazı virgüller eserin yazıldığı dönemin noktalama anlayışını yansıtmaktadır.
1. “Sonunda da, Picasso'nun eserlerinden daha farklı bir eser ortaya çıkmış olmaz.”
Güncel kullanıma göre “da” bağlacından sonra virgül konmamalıdır. Cümle “Sonunda da Picasso'nun eserlerinden...” biçiminde yazılmalıdır.
2. “Picasso, İslâm hatlarını resmine malzeme olarak seçerken, kendi resim kültürünün, resim geleneğinin özüne sadık kalmıştır.”
“Seçerken” sözcüğünden sonraki virgül güncel kullanımda gerekli değildir. Zarf-fiil görevindeki yapıdan sonra virgül kullanılmamalıdır. Ayrıca kısa ve açık bir özne olan “Picasso”dan sonra da virgüle ihtiyaç yoktur. “Resim kültürünün, resim geleneğinin” ifadeleri ise eş görevli söz gruplarını ayırdığı için virgülle ayrılabilir.
3. “O malzeme, aynı zamanda, kendini meydana getiren kaynaktan yoksun bırakılırsa, yani o malzemeyi meydana getiren ‘ruh’tan soyutlanırsa, o malzemeyi kullanarak varılmak istenen sonuç elde edilemeyecektir.”
Güncel kurala göre şart eki -sa/-se ile kurulan bölümün ardından virgül konmaz. Bu nedenle “bırakılırsa” ve “soyutlanırsa” sözcüklerinden sonraki virgüller güncel kullanımla uyuşmamaktadır. Metindeki bazı virgüller eserin yazıldığı dönemin noktalama anlayışını yansıtmaktadır.
Metnimizi Anlayalım
Soru: 1. Okuduğunuz Picasso'nun Hatları adlı denemeye göre Picasso hat sanatını eserlerinde nasıl kullanmıştır? Söyleyiniz. Cevap: Picasso, İslâmî hatları doğrudan taklit ederek veya İslâm sanatı oluşturmak amacıyla kullanmamıştır. Hat sanatını kendi kültürünün ve sanat anlayışının süzgecinden geçirerek bir malzeme olarak kullanmış ve yeniden anlamlandırmıştır.
Soru: 2. “Oysa malzeme olarak kullanılan bir ‘gelenek’ sadece bir malzeme olarak kalır. O malzeme, aynı zamanda, kendini meydana getiren kaynaktan yoksun bırakılırsa, yani o malzemeyi meydana getiren ‘ruh’tan soyutlanırsa, o malzemeyi kullanarak varılmak istenen sonuç elde edilemeyecektir.” cümlelerinden hareketle geleneğin sanat eserlerinde nasıl kullanılması gerektiği hakkındaki düşüncelerinizi söyleyiniz. Örnek cevap: Bence gelenekten yararlanmak yalnızca eski biçimleri veya motifleri bir esere aktarmak değildir. Sanatçı, geleneği oluşturan kültürü, düşünceyi ve ruhu da anlamalıdır. Böylece gelenek yüzeysel bir süs olmaktan çıkar ve yeni sanat eserinin anlamlı bir parçası hâline gelir.
Soru: 3. “Picasso, adı geçen hatları kendi kültürünün süzgecinden, kendi kavrayışının eleğinden geçirerek ‘yeniden anlamlandırmıştır.’” cümlesi güzel sanatların hangi özelliklerini vurgulamaktadır? Yazınız. Örnek cevap: Bu cümle güzel sanatların özgünlük, yaratıcılık ve sanatçının kişisel yorumunu taşıma özelliklerini vurgulamaktadır. Sanatçı hazır bir malzemeyi olduğu gibi kopyalamak yerine onu kendi kültürü, bakış açısı ve sanat anlayışı doğrultusunda yeniden yorumlayabilir.
9. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Sayfa 44 Cevapları
Soru: 4. Metnin ana fikrini destekleyen yardımcı fikirleri belirleyerek örnekteki gibi yazınız. Cevap:
• Picasso, resimlerinde hat sanatını kullanırken İslami bir niyet taşımamaktadır.
• Picasso, İslâmî hatları kendi kültürünün bakış açısıyla yeniden anlamlandırmıştır.
• Bir sanat eserinin yalnızca biçimsel olarak geleneksel eserlere benzemesi, o geleneğin devamı olduğunu göstermez.
• Gelenekten yararlanmak yalnızca geleneksel biçimleri bir malzeme olarak kullanmakla gerçekleşmez.
• Bir geleneğin sanat eserine yansıyabilmesi için o geleneği meydana getiren ruhun ve kültürel bağlamın kavranması gerekir.
• Biçimi etkileyen temel unsur eserin özü ve sanatçının dünyaya bakışıdır.
• Picasso, resimlerinde hat sanatını kullanırken İslami bir niyet taşımamaktadır.
• Picasso, İslâmî hatları kendi kültürünün bakış açısıyla yeniden anlamlandırmıştır.
• Bir sanat eserinin yalnızca biçimsel olarak geleneksel eserlere benzemesi, o geleneğin devamı olduğunu göstermez.
• Gelenekten yararlanmak yalnızca geleneksel biçimleri bir malzeme olarak kullanmakla gerçekleşmez.
• Bir geleneğin sanat eserine yansıyabilmesi için o geleneği meydana getiren ruhun ve kültürel bağlamın kavranması gerekir.
• Biçimi etkileyen temel unsur eserin özü ve sanatçının dünyaya bakışıdır.
Soru: 5. Belirlediğiniz yardımcı fikirlerden yararlanarak denemenin konusunu, ana fikrini ve yazılış amacını yazınız. Cevap:
Metnin Konusu: Picasso'nun İslâm hat sanatını eserlerinde kullanışı üzerinden sanat, gelenek, biçim ve öz arasındaki ilişki.
Metnin Ana Fikri: Bir sanat geleneğinden gerçek anlamda yararlanmak, yalnızca onun biçimsel unsurlarını almakla değil, o geleneği oluşturan ruhu ve kültürel bağlamı kavramakla mümkündür.
Yazılış Amacı: Gelenekten yararlanmanın yalnızca biçimsel bir taklit olmadığını açıklamak ve Picasso örneği üzerinden sanat eserinin ait olduğu kültür ve anlayışla ilişkisini sorgulamak.
Metnin Konusu: Picasso'nun İslâm hat sanatını eserlerinde kullanışı üzerinden sanat, gelenek, biçim ve öz arasındaki ilişki.
Metnin Ana Fikri: Bir sanat geleneğinden gerçek anlamda yararlanmak, yalnızca onun biçimsel unsurlarını almakla değil, o geleneği oluşturan ruhu ve kültürel bağlamı kavramakla mümkündür.
Yazılış Amacı: Gelenekten yararlanmanın yalnızca biçimsel bir taklit olmadığını açıklamak ve Picasso örneği üzerinden sanat eserinin ait olduğu kültür ve anlayışla ilişkisini sorgulamak.
Soru: 6. Okuduğunuz metinde geçen düşünceyi geliştirme yollarını (tanık gösterme, tanımlama, karşılaştırma vb.) bulunuz. Bunların metne olan katkısını yazınız. Cevap:
Karşılaştırma: Picasso'nun İslâmî hatları kullanışı ile bazı şairlerin gazel ve kaside gibi geleneksel biçimleri kullanışı karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırma, yalnızca biçimsel benzerliğin geleneği sürdürmeye yetmediğini açıklamaktadır.
Örneklendirme: Sezai Karakoç, Erdem Bayazıt, Cahit Zarifoğlu, Akif İnan ve Osman Sarı gibi sanatçılardan söz edilerek yazarın gelenek ve sanat hakkındaki düşüncesi somutlaştırılmıştır.
Açıklama: Gelenek, biçim, öz ve sanatın ruhu arasındaki ilişki neden-sonuç bağlantılarıyla açıklanmıştır.
Soru sorma: Yazar metin boyunca çeşitli sorular yönelterek okuyucuyu konu üzerinde düşünmeye çağırmıştır.
Bu yöntemler, yazarın düşüncelerinin daha açık, anlaşılır ve ikna edici hâle gelmesini sağlamıştır.
Karşılaştırma: Picasso'nun İslâmî hatları kullanışı ile bazı şairlerin gazel ve kaside gibi geleneksel biçimleri kullanışı karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırma, yalnızca biçimsel benzerliğin geleneği sürdürmeye yetmediğini açıklamaktadır.
Örneklendirme: Sezai Karakoç, Erdem Bayazıt, Cahit Zarifoğlu, Akif İnan ve Osman Sarı gibi sanatçılardan söz edilerek yazarın gelenek ve sanat hakkındaki düşüncesi somutlaştırılmıştır.
Açıklama: Gelenek, biçim, öz ve sanatın ruhu arasındaki ilişki neden-sonuç bağlantılarıyla açıklanmıştır.
Soru sorma: Yazar metin boyunca çeşitli sorular yönelterek okuyucuyu konu üzerinde düşünmeye çağırmıştır.
Bu yöntemler, yazarın düşüncelerinin daha açık, anlaşılır ve ikna edici hâle gelmesini sağlamıştır.
Soru: 7. a) Picasso'nun Hatları ve San'at adlı metinlerden alınan bölümleri okuyunuz. Örnek uygulama: Picasso'nun Hatları adlı denemeden ve San'at şiirinden verilen bölümler; sanat anlayışı, gelenek, kültür, dil ve ileti bakımından karşılaştırılmak üzere dikkatlice okunur.
Soru: b) Okuduğunuz bölümlerden hareketle Rasim Özdenören ve Faruk Nafiz Çamlıbel'in sanata bakışındaki benzerlik ve farklılıkları söyleyiniz. Örnek cevap:
Benzerlik: Her iki sanatçı da sanatın kişinin ve toplumun kendi kültüründen, değerlerinden ve geleneğinden beslenmesine önem vermektedir. Yüzeysel taklit yerine kendine ait bir sanat anlayışını öne çıkarmaktadırlar.
Farklılık: Rasim Özdenören geleneği daha çok biçim-öz ve kültürel ruh ilişkisi açısından düşünsel biçimde ele almaktadır. Faruk Nafiz Çamlıbel ise San'at şiirinde Batılı sanat anlayışıyla Anadolu'ya ve millî kültüre dayanan sanat anlayışını karşılaştırarak kendi tercihini duygulu ve şiirsel bir anlatımla ortaya koymaktadır.
Benzerlik: Her iki sanatçı da sanatın kişinin ve toplumun kendi kültüründen, değerlerinden ve geleneğinden beslenmesine önem vermektedir. Yüzeysel taklit yerine kendine ait bir sanat anlayışını öne çıkarmaktadırlar.
Farklılık: Rasim Özdenören geleneği daha çok biçim-öz ve kültürel ruh ilişkisi açısından düşünsel biçimde ele almaktadır. Faruk Nafiz Çamlıbel ise San'at şiirinde Batılı sanat anlayışıyla Anadolu'ya ve millî kültüre dayanan sanat anlayışını karşılaştırarak kendi tercihini duygulu ve şiirsel bir anlatımla ortaya koymaktadır.
Soru: c) Okuduğunuz bölümlerden hareketle Picasso'nun Hatları ve San'at adlı metinleri açık ve örtük ileti kullanımı, dil ve anlatım yönünden karşılaştırınız. Cevap:
Picasso'nun Hatları: Açık iletiler ağırlıktadır. Yazar sanat ve gelenek hakkındaki düşüncelerini doğrudan açıklar ve tartışır. Dil düşünce ağırlıklı, açıklayıcı, eleştirel ve deneme türüne uygundur.
San'at: Örtük iletiler daha belirgindir. Şair sanat anlayışını doğrudan kuramsal olarak açıklamak yerine karşılaştırmalar, imgeler ve çağrışımlar yoluyla sezdirir. Dil şiirsel, sanatlı, duygulu ve çağrışım bakımından zengindir.
Ortak yön: Her iki metin de sanatın kültür ve değerlerle ilişkisi üzerinde durmakta; ancak bunu farklı türlerin dil ve anlatım imkânlarıyla gerçekleştirmektedir.
Picasso'nun Hatları: Açık iletiler ağırlıktadır. Yazar sanat ve gelenek hakkındaki düşüncelerini doğrudan açıklar ve tartışır. Dil düşünce ağırlıklı, açıklayıcı, eleştirel ve deneme türüne uygundur.
San'at: Örtük iletiler daha belirgindir. Şair sanat anlayışını doğrudan kuramsal olarak açıklamak yerine karşılaştırmalar, imgeler ve çağrışımlar yoluyla sezdirir. Dil şiirsel, sanatlı, duygulu ve çağrışım bakımından zengindir.
Ortak yön: Her iki metin de sanatın kültür ve değerlerle ilişkisi üzerinde durmakta; ancak bunu farklı türlerin dil ve anlatım imkânlarıyla gerçekleştirmektedir.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
2026-2027 MEB kitabındaki diğer etkinlik ve sayfa cevaplarını 9. Sınıf Edebiyat Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları ana sayfasında inceleyebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Picasso hat sanatını eserlerinde nasıl kullanmıştır?
Picasso, İslâmî hatları doğrudan taklit etmek yerine onları kendi kültürü ve sanat anlayışı içinde bir malzeme olarak yeniden anlamlandırmıştır.
Picasso'nun Hatları denemesinin ana fikri nedir?
Bir sanat geleneğinden yararlanmanın yalnızca biçimleri kullanmakla gerçekleşmeyeceği; geleneği meydana getiren kültürün ve ruhun da kavranması gerektiği vurgulanmaktadır.
Picasso'nun Hatları ile San'at arasındaki temel anlatım farkı nedir?
Picasso'nun Hatları düşünceleri daha çok açık, açıklayıcı ve tartışmacı bir dille verirken San'at şiirinde örtük ileti, imge ve çağrışımlar daha belirgindir.
Metinde hangi düşünceyi geliştirme yolları kullanılmıştır?
Metinde özellikle karşılaştırma, örneklendirme, açıklama ve soru sorma yollarından yararlanılmıştır.
SORU & CEVAP
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.