Adı Soyadı: ....................................Sınıf / No: ....................................Senaryo: 7Toplam / Alınan Puan: 100 / ............
Soru 120 Puan
Kazanım: COĞ.9.2.2
Bir uluslararası nakliye şirketi Avrupa-Asya transit taşımacılığında İstanbul'u, Doğu Akdeniz limanlarında Mersin'i ve Orta Doğu pazarına karayolu erişiminde Gaziantep'i değerlendiriyor. Şirket çalışanı tüm seçeneklerin aynı enlem kuşağında olması nedeniyle eşdeğer olduğunu söylüyor. Bu görüşü eleştirip üç kentin farklı göreceli konum avantajını ve planlamada gerekli iki veriyi yazınız.
Soru 220 Puan
Kazanım: COĞ.9.2.3
Bir kıyı kentinin afet koordinasyon merkezi, yağış tahminlerini, dere yataklarını, okul ve hastanelerin konumlarını, tahliye yollarını tek harita üzerinde gösteriyor. Kullanıcıların belirlediği eşiklere göre ekranda uyarılar çıkıyor. Bu süreçte veri-yöntem-yazılım-donanım-kullanıcı ilişkisini çözümleyiniz; eşiklerin yanlış seçilmesinin hangi toplumsal sonuçlara yol açabileceğini tartışınız.
Soru 320 Puan
Kazanım: COĞ.9.3.1
Bir kentte kısa sürede 110 mm yağış sonrası kavşak alt geçidi kapanmış, komşu tepelerde ise ulaşım sürmüştür. Kentin farklı semtlerinde aynı miktar yağış ölçülmesine karşın etkiler değişmektedir. Yükselti, altyapı ve yüzey akışı koşullarının ulaşım riskini nasıl değiştirdiğini açıklayınız; iki farklı yer için uygun risk azaltma çözümü öneriniz.
Soru 420 Puan
Kazanım: COĞ.9.3.2
Bir liman kentinde yazın sabah saatlerinde denizden gelen serin rüzgâr kara üzerindeki sıcak havayla karşılaşıyor. Öğleden sonra deniz üzerinde sis gözlenebiliyor. Atmosfer ile hidrosfer arasında ısı ve nem alışverişini açıklayınız; günlük ölçüm ile iklim normali arasında karşılaştırma yaparken nelere dikkat edilmesi gerektiğini yazınız.
Soru 520 Puan
Kazanım: COĞ.9.3.2
Bir sıradağ kuzeybatıdan gelen nemli havaya engel oluşturuyor. Denize bakan yamaçta ormanlar ve akarsular yaygınken arka tarafta bozkır ve daha düşük debili akarsular görülüyor. Dağın iklim sistemindeki litosfer, atmosfer, hidrosfer ve biyosfer bileşenlerine nasıl bağlandığını açıklayınız. Rüzgâr yönü tersine dönerse yağış dağılımı için olası sonucu yazınız.
CEVAP ANAHTARI
Cevap Anahtarı ve Puanlama
9. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 2. Yazılı Soruları ve Cevapları · Senaryo 7 · 100 puan
Soru 120 Puan
Kısa Cevap: İstanbul boğaz/kıtalar arası, Mersin liman, Gaziantep kara ticaret koridoru. Liman bağlantısı, yük hacmi, yol süresi, maliyet gibi ek veriler gerekir.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: Üç farklı göreceli avantaj belirtir (7 puan); İki ölçülebilir planlama verisi sunar (7 puan); Enlem temelli eşdeğerlik iddiasını eleştirir (6 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 220 Puan
Kısa Cevap: Meteorolojik/konumsal veriler bilgisayar ve yazılımla değerlendirilir; yöntem risk eşiğini tanımlar; uzmanlar uyarı/karar alır. Çok yüksek eşik geç uyarı, çok düşük eşik gereksiz tahliye doğurabilir.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: Beş bileşeni iş akışına yerleştirir (7 puan); Eşik seçimi ile karar kalitesini ilişkilendirir (7 puan); İki farklı yanlış eşik sonucunu değerlendirir (6 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 320 Puan
Kısa Cevap: Alçak alt geçit su toplar, yetersiz drenaj ve geçirimsiz yüzey akışı artırır; yüksekte su birikimi az olabilir. Drenaj, güvenli alternatif rota/uyarı.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: Topoğrafya ve akışı ilişkilendirir (7 puan); Altyapı etkisini açıklar (7 puan); İki yerel çözüm geliştirir (6 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 420 Puan
Kısa Cevap: Deniz-kara sıcaklık farkı meltem oluşturabilir; nemli hava daha serin yüzeye temas ettiğinde yoğuşma ve sis oluşabilir. Bir günlük olay uzun yıllar iklimini temsil etmez.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: Isı alışverişi ve rüzgârı açıklar (7 puan); Sis oluşumunu uygun koşulla ilişkilendirir (7 puan); İklim-hava durumu farkını açıklar (6 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 520 Puan
Kısa Cevap: Yamaç yükselmesiyle hava soğur ve yağar, su kaynakları/bitki örtüsü gelişir; arka yamaçta yağış gölgesi olur. Rüzgâr yönü değişirse nemli cephe de değişebilir.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: Dört bileşen arasında ilişki kurar (7 puan); Yağış gölgesini açıklar (7 puan); Rüzgâr yönü değişimini değerlendirir (6 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Yazılıya hazırlanırken
Önce soruları bağımsız çözün, sonra açıklamalı cevaplarla karşılaştırın. Okulunuzun sınav kapsamı için öğretmeninizin verdiği konu listesini esas alın.
Kaynak belge: MEB 2026-2027 konu-soru dağılımı doğrultusunda hazırlanmış özgün çalışma; resmî MEB soruları değildir. Kullanıcının sağladığı 9. Sınıf Coğrafya Yazılıya Hazırlanıyorum 1. ve 2. yazılı PDF örnekleri ölçme yaklaşımı bakımından esas alınmıştır.
Son güncelleme: 2026-11-11
Bu sınav özgün bir hazırlık çalışmasıdır; MEB tarafından yayımlanan resmî sorular değildir.
