2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI
9. SINIF TARİH 1. DÖNEM 1. YAZILI SINAVI
Adı Soyadı: ....................................Sınıf / No: ....................................Senaryo: 3Toplam / Alınan Puan: 100 / ............
Soru 115 Puan
Kazanım: TAR.9.1.2
Bir el yazmasının kapağında 1700 tarihi, içindeki kopyalama notunda 1830 tarihi yazıyor. Araştırmacı eserin yazıldığı tarih ile elimizdeki nüshanın üretildiği tarihi aynı kabul ediyor.
Bu iki tarihin neyi ifade ettiğini açıklayınız. Tarihçinin hangi ek kanıtları araştırması gerektiğini belirtiniz.
Soru 215 Puan
Kazanım: TAR.9.1.3
Bir okul arşivinde eski bir nüfus defteri taranıyor. Bazı sayfalar yıpranmış ve bir köyün verileri eksik. Öğrenci eksik sayfaları tahmin ederek doldurup sonuç tablosunda gerçek kayıt gibi göstermek istiyor.
Tarihsel araştırma etiği açısından bu yöntemi değerlendiriniz. Eksik veriyi bilimsel biçimde sunmak için önerdiğiniz iki çözüm nedir?
Soru 314 Puan
Kazanım: TAR.9.1.1
Bir depremden sonra öğrenciler, eski deprem kayıtlarıyla günümüz yapılaşmasını karşılaştırıyor. Geçmişte ağır hasar alan bazı mahallelerin günümüzde de yoğun yerleşim alanı olduğunu fark ediyorlar.
Tarihî kayıtların geleceğe yönelik tedbirlerde nasıl kullanılabileceğini iki örnekle belirtiniz. Tarih öğrenmenin toplumsal sorumlulukla bağını açıklayınız.
Soru 414 Puan
Kazanım: TAR.9.1.2
Bir okul kitabında 'bu olay kesinlikle tek bir kişinin kararıyla gerçekleşti' cümlesi bulunuyor. Ancak dönemin ekonomik kayıtları ve meclis tutanakları daha geniş bir karar sürecine işaret ediyor.
Kesinlik içeren bu anlatımı tarihsel yönteme göre nasıl değerlendirmek gerekir? İki farklı kanıt türünü kullanarak açıklayınız.
Soru 514 Puan
Kazanım: TAR.9.1.3
Bir tarih araştırmasında kullanılan gazetenin baskı tarihi ile haberde anlatılan olayın tarihi farklı çıkıyor. Araştırmacı kaynakça yazarken yalnızca olayın tarihini kaydediyor.
Bibliyografik kayıt açısından hangi bilgiler eksiktir? Olay tarihi ve kaynak tarihi niçin ayrı tutulmalıdır?
Soru 614 Puan
Kazanım: TAR.9.1.1
Bir aile albümünde aynı meydanın 1950 ve 2020 yıllarına ait fotoğrafları var. İlk fotoğrafta pazar tezgâhları, ikincisinde otobüs durakları ve çok katlı binalar bulunuyor.
Bu fotoğraflardan hareketle değişim ve süreklilik kavramlarını ayrı ayrı açıklayınız. Tarih bilincinin kent planlamasına katkısını tartışınız.
Soru 714 Puan
Kazanım: TAR.9.1.3
Bir araştırmacı antik ticaret yolları hakkında makale hazırlarken buluntu yerlerini haritaya işliyor. İki merkez arasındaki benzer çömleklerin doğrudan aynı devlet tarafından yönetildiğini kanıtladığını iddia ediyor.
Araştırma sorusunu ve olası hipotezi ayırınız. Hipotezi sınamak için iki farklı ek kanıt öneriniz.
CEVAP ANAHTARICevap Anahtarı ve Puanlama
9. Sınıf Tarih 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Cevapları · Senaryo 3 · 100 puan
Soru 115 Puan
Kısa Cevap: 1. 1700 özgün metnin kaleme alındığı tarih olabilir.
2. 1830 bugün eldeki nüshanın kopyalanma tarihini gösterebilir.
3. Kâğıt, mürekkep, yazı tipi ve başka nüshalar karşılaştırılarak tarihlendirme doğrulanmalıdır.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Üç değerlendirme adımı da doğru kanıt ve gerekçelerle karşılanır. Kısmi puan: Yalnızca doğru adımlara karşılık gelen puanlar verilir. Sıfır puan: İlgisiz, yanlış veya boş yanıt.
Puanlama: 1700 özgün metnin kaleme alındığı tarih olabilir. (5 puan); 1830 bugün eldeki nüshanın kopyalanma tarihini gösterebilir. (5 puan); Kâğıt, mürekkep, yazı tipi ve başka nüshalar karşılaştırılarak tarihlendirme doğrulanmalıdır. (5 puan); ilgisiz/boş cevap: 0 puan.
Soru 215 Puan
Kısa Cevap: 1. Tahminleri belge gibi göstermek yanıltıcıdır ve kabul edilemez.
2. Eksik kayıtlar açıkça işaretlenmeli, yorum ve belge ayrılmalıdır.
3. Diğer arşivler araştırılmalı ve tahmin yapılırsa yöntem ve belirsizlik açıklanmalıdır.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Üç değerlendirme adımı da doğru kanıt ve gerekçelerle karşılanır. Kısmi puan: Yalnızca doğru adımlara karşılık gelen puanlar verilir. Sıfır puan: İlgisiz, yanlış veya boş yanıt.
Puanlama: Tahminleri belge gibi göstermek yanıltıcıdır ve kabul edilemez. (5 puan); Eksik kayıtlar açıkça işaretlenmeli, yorum ve belge ayrılmalıdır. (5 puan); Diğer arşivler araştırılmalı ve tahmin yapılırsa yöntem ve belirsizlik açıklanmalıdır. (5 puan); ilgisiz/boş cevap: 0 puan.
Soru 314 Puan
Kısa Cevap: 1. Hasar haritaları riskli alanların belirlenmesine yardımcı olur.
2. Eski yapı uygulamaları güvenli tasarım ve denetim için ders sağlayabilir.
3. Toplum geçmişten edinilen bilgiyle ortak güvenlik önlemleri konusunda sorumluluk geliştirir.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Üç değerlendirme adımı da doğru kanıt ve gerekçelerle karşılanır. Kısmi puan: Yalnızca doğru adımlara karşılık gelen puanlar verilir. Sıfır puan: İlgisiz, yanlış veya boş yanıt.
Puanlama: Hasar haritaları riskli alanların belirlenmesine yardımcı olur. (4 puan); Eski yapı uygulamaları güvenli tasarım ve denetim için ders sağlayabilir. (4 puan); Toplum geçmişten edinilen bilgiyle ortak güvenlik önlemleri konusunda sorumluluk geliştirir. (6 puan); ilgisiz/boş cevap: 0 puan.
Soru 414 Puan
Kısa Cevap: 1. Tek kişiye indirgeme kanıtların çeşitliliğini göz ardı eder.
2. Ekonomik kayıtlar koşulları, meclis tutanakları karar süreçlerini gösterir.
3. Farklı kaynaklar eleştirilerek çok nedenli ve ihtiyatlı yorum kurulmalıdır.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Üç değerlendirme adımı da doğru kanıt ve gerekçelerle karşılanır. Kısmi puan: Yalnızca doğru adımlara karşılık gelen puanlar verilir. Sıfır puan: İlgisiz, yanlış veya boş yanıt.
Puanlama: Tek kişiye indirgeme kanıtların çeşitliliğini göz ardı eder. (4 puan); Ekonomik kayıtlar koşulları, meclis tutanakları karar süreçlerini gösterir. (4 puan); Farklı kaynaklar eleştirilerek çok nedenli ve ihtiyatlı yorum kurulmalıdır. (6 puan); ilgisiz/boş cevap: 0 puan.
Soru 514 Puan
Kısa Cevap: 1. Gazetenin adı, sayı/tarih, sayfa ve varsa yazar bilgisi belirtilmelidir.
2. Haber olaydan sonra yazılmış olabilir, dolayısıyla kaynak tarihi olay tarihi değildir.
3. Bu ayrım aktarılan bilginin kaynağını ve gecikmesini sorgulamak için gereklidir.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Üç değerlendirme adımı da doğru kanıt ve gerekçelerle karşılanır. Kısmi puan: Yalnızca doğru adımlara karşılık gelen puanlar verilir. Sıfır puan: İlgisiz, yanlış veya boş yanıt.
Puanlama: Gazetenin adı, sayı/tarih, sayfa ve varsa yazar bilgisi belirtilmelidir. (4 puan); Haber olaydan sonra yazılmış olabilir, dolayısıyla kaynak tarihi olay tarihi değildir. (4 puan); Bu ayrım aktarılan bilginin kaynağını ve gecikmesini sorgulamak için gereklidir. (6 puan); ilgisiz/boş cevap: 0 puan.
Soru 614 Puan
Kısa Cevap: 1. Yapılaşma ve ulaşım biçimleri değişmiştir.
2. Meydanın insanların buluştuğu kamusal alan olma özelliği süreklilik gösterebilir.
3. Planlamada eski işlevleri tanımak kültürel değerlerle güncel ihtiyaçları birlikte değerlendirmeyi sağlar.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Üç değerlendirme adımı da doğru kanıt ve gerekçelerle karşılanır. Kısmi puan: Yalnızca doğru adımlara karşılık gelen puanlar verilir. Sıfır puan: İlgisiz, yanlış veya boş yanıt.
Puanlama: Yapılaşma ve ulaşım biçimleri değişmiştir. (4 puan); Meydanın insanların buluştuğu kamusal alan olma özelliği süreklilik gösterebilir. (4 puan); Planlamada eski işlevleri tanımak kültürel değerlerle güncel ihtiyaçları birlikte değerlendirmeyi sağlar. (6 puan); ilgisiz/boş cevap: 0 puan.
Soru 714 Puan
Kısa Cevap: 1. Soru merkezler arasındaki ilişkinin türüdür; ortak yönetim bir hipotezdir.
2. Benzer çömlekler ticaret veya kültürel etkileşimden de kaynaklanabilir.
3. Resmî belgeler, mühürler veya yönetim izleri başka kanıtlarla karşılaştırılmalıdır.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Üç değerlendirme adımı da doğru kanıt ve gerekçelerle karşılanır. Kısmi puan: Yalnızca doğru adımlara karşılık gelen puanlar verilir. Sıfır puan: İlgisiz, yanlış veya boş yanıt.
Puanlama: Soru merkezler arasındaki ilişkinin türüdür; ortak yönetim bir hipotezdir. (4 puan); Benzer çömlekler ticaret veya kültürel etkileşimden de kaynaklanabilir. (4 puan); Resmî belgeler, mühürler veya yönetim izleri başka kanıtlarla karşılaştırılmalıdır. (6 puan); ilgisiz/boş cevap: 0 puan.
