2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI
9. SINIF COĞRAFYA 1. DÖNEM 1. YAZILI SINAVI
Adı Soyadı: ....................................Sınıf / No: ....................................Senaryo: 3Toplam / Alınan Puan: 100 / ............
Soru 113 Puan
Kazanım: COĞ.9.1.1
Bir turizm bölgesinde mağaralar, kireçtaşı yüzeyleri ve yer altı suları araştırılırken otel sayısı, sezonluk nüfus ve iş gücü hareketliliği de izlenmektedir. Öğrenci 'Mağaralar ile oteller aynı bilim dalının konusudur' iddiasında bulunuyor. Bu iddiayı değerlendirmek için iki fiziki ve iki beşerî coğrafya örneği belirleyiniz; birlikte incelenmelerinin neden yararlı olduğunu açıklayınız.
Soru 213 Puan
Kazanım: COĞ.9.1.1
Bir kentte yaz sıcaklıkları artınca parkların serinletici etkisi, yüksek binaların gölge süresi, kent içi rüzgârlar ve elektrik tüketimi aynı araştırmada ele alınmıştır. 'Bu çalışma yalnızca iklim biliminin konusudur' görüşünü coğrafyanın farklı alt dalları bakımından değerlendiriniz ve doğal-beşerî etkileşime ilişkin bir araştırma sorusu tasarlayınız.
Soru 313 Puan
Kazanım: COĞ.9.1.2
Bir turizm kasabasında yazın nüfus üç katına çıkıyor. Atık su arıtma tesisinin kapasitesi sabit kalırken deniz kirliliği ve içme suyu tüketimi artıyor. Bir yönetici 'sorun yalnızca daha çok turist gelmesidir' diyor. Coğrafi bakış açısıyla doğal ve beşerî etkenleri ilişkilendirerek yöneticiye üç somut planlama önerisi sununuz.
Soru 413 Puan
Kazanım: COĞ.9.1.3
Bir okul araştırmasında dört kaynak kullanılmıştır: bilimsel bir makale, kişisel blog, devlet harita arşivi ve sosyal medyada kaynağı belirtilmeyen bir harita. Araştırma konusu coğrafyanın tarihsel gelişimidir. Kaynakları doğrulanabilirliklerine göre sınıflandırınız, kronolojik bilginin yanlış aktarılma riskini açıklayınız ve güvenilir tarihsel coğrafya araştırması için üç aşamalı yöntem öneriniz.
Soru 512 Puan
Kazanım: COĞ.9.2.1
Bir kamp yerinin krokisinde kuzey oku yukarıyı göstermektedir. Sağlık noktası doğuda, su kaynağı kuzeybatıda, dik yamaç ise güneyde yer alıyor. Haritanın 1/25.000 ölçeğinde kamp ile su kaynağı arasındaki düz çizgi 6 cm'dir. Gerçek mesafeyi hesaplayınız; dik yamaç nedeniyle gerçek yürüyüş mesafesinin neden değişebileceğini ve kamp alanı güvenliği açısından bir önlemi açıklayınız.
Soru 612 Puan
Kazanım: COĞ.9.2.1
Bir haritada kıyıdaki A noktası deniz seviyesinde, iç kesimdeki B noktası 400 m yüksekliktedir. A-B arasındaki izohipsler 100 m aralıklıdır. Öğrenci 'izohipslerin en sık olduğu bölüm en rahat yürüyüş yoludur' diyor. Bu yargıyı değerlendiriniz. İki güvenli rota seçimi ölçütü ve izohips çizgilerinin gösterdiği fiziksel bilgi türünü açıklayınız.
Soru 712 Puan
Kazanım: COĞ.9.2.2
Bir okul projesinde Sinop ve Hatay'da aynı takvim gününün güneşlenme süresi; İzmir ve Erzurum'da ise aynı saatteki sıcaklık farklılıkları araştırılıyor. 'Tüm farklar yalnız enlemden kaynaklanır' görüşünü değerlendiriniz. Enlem, yükselti, denizellik ve karasallık değişkenlerini uygun örneklerde kullanarak mutlak ve göreceli konumun farklı sonuçlarını açıklayınız.
Soru 812 Puan
Kazanım: COĞ.9.2.3
Bir hastane zinciri yeni ambulans merkezini belirlemek için ızgara haritasına nüfus yoğunluğu, trafik akışı ve mevcut sağlık merkezlerini işliyor. Taslak planda yalnız yoğun nüfuslu noktalar seçilmiş; ağır kış koşullarında yolların kapanması hesaba katılmamıştır. CBS bileşenlerini belirleyip eksik bırakılan veri katmanını açıklayınız; erişim süresini iyileştirecek iki yeni analiz öneriniz.
CEVAP ANAHTARICevap Anahtarı ve Puanlama
9. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 1. Yazılı Soruları ve Cevapları · Senaryo 3 · 100 puan
Soru 113 Puan
Kısa Cevap: Mağara/kireçtaşı jeomorfoloji; yer altı suyu hidrografya; oteller turizm coğrafyası; sezonluk nüfus nüfus coğrafyası. Ayrı alt dallar etkileşim içinde incelenir; turizm kaynak tüketimini ve mağaraları etkileyebilir.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: İddiayı fiziki-beşerî ayrımıyla değerlendirir (5 puan); Dört örneği doğru alt dallarla ilişkilendirir (4 puan); Bütüncül coğrafi incelemenin gereğini açıklar (4 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 213 Puan
Kısa Cevap: Sıcaklık ve rüzgâr klimatoloji; park ekosistemi biyocoğrafya; yüksek bina yerleşme coğrafyası; elektrik tüketimi ekonomik coğrafyadır. Soru: Yeşil alan oranı yazın klima elektrik talebini nasıl etkiler?
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: İfadenin neden eksik olduğunu gösterir (5 puan); Doğru alt dal eşleştirmeleri yapar (4 puan); Ölçülebilir doğal-beşerî etkileşim araştırma sorusu kurar (4 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 313 Puan
Kısa Cevap: Nüfus/turizm basıncı, tesis kapasitesi, deniz akıntıları, su kaynakları incelenmeli; arıtma kapasitesini artırma, tüketim kotası, kirlilik izleme gibi kararlar verilebilir.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: Doğal ve beşerî etkenleri ilişkilendirir (5 puan); Üç uygulanabilir mekânsal planlama önlemi yazar (4 puan); Önerilerin gerekçesini veriyle açıklar (4 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 413 Puan
Kısa Cevap: Akademik makale ve doğrulanmış devlet arşivi öncelikli; blog ve kaynaksız harita bağımsız teyit olmadan kanıt sayılmaz. Yazar/tarih kontrolü, çapraz doğrulama, kaynakça oluşturma.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: Kaynakların güvenilirliğini ayırır (5 puan); Yanlış kronoloji riskini açıklar (4 puan); Üç aşamalı doğrulama yöntemi kurar (4 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 512 Puan
Kısa Cevap: 6*25.000 cm=150.000 cm=1,5 km kuş uçuşu. Eğim, patika ve engeller gerçek yolu uzatır; yamaç düşme/heyelan riski için güvenli rota seçilir.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: Gerçek düz uzaklığı 1,5 km hesaplar (4 puan); Yol uzunluğunun değişme nedenlerini açıklar (4 puan); Haritaya dayalı güvenlik önlemi önerir (4 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 612 Puan
Kısa Cevap: Sık izohips daha dik yamaç demektir; yürüyüş zorluğu artar. Eğim, mesafe, dere yatakları/heyelan riski seçilir; izohips eş yükseltideki noktaları birleştirir.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: İddiayı doğru değerlendirir (4 puan); İki rota seçimi ölçütü sunar (4 puan); İzohipsin anlamını doğru açıklar (4 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 712 Puan
Kısa Cevap: Sinop-Hatay enlem farkı güneş ışını ve gün uzunluğunu etkileyebilir; İzmir-Erzurum sıcaklığı yükselti ve denizellik-karasallık ile ilişkilidir. Tek nedenli açıklama yanlıştır.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: Enleme bağlı etkiyi açıklar (4 puan); Yükselti ve denizelliği ayırır (4 puan); İki tür konumun farklı etkilerini gerekçelendirir (4 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
Soru 812 Puan
Kısa Cevap: Veri nüfus/trafik/yol ve kar kapanma riski; kullanıcı planlamacılar; yazılım rota analizi; donanım bilgisayar; yöntem çok ölçütlü erişim. Mevsimsel yol kapanması ve alternatif rota modellemesi yapılmalı.
Açıklama / Çözüm: Tam puan: Rubrikteki tüm beceriler karşılanır. Kısmi puan: Her ölçüt, gösterilen kanıt ve gerekçe düzeyine göre bağımsız değerlendirilir. Sıfır puan: Boş, yanlış ya da konuyla ilişkisiz cevap.
Puanlama: CBS bileşenlerini örneklerle ayırır (4 puan); Eksik kış yolu verisini saptar (4 puan); İki uygun erişim analizi önerir (4 puan); ilgisiz veya boş yanıt: 0 puan.
