9. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 2. Yazılı Soruları ve Cevapları

Bir kıyı kenti sel erken uyarı projesinde saatlik yağış ölçerler, nehir seviye sensörleri ve sayısal yükselti modeli birleştiriliyor. Program düşük kotları kırmızı gösteriyor; belediye görevlileri tahliye rotası belirliyor. Bu projede beş CBS bileşenini eşleştiriniz ve yalnız yükseltiye bakarak tahliye kararının verilmesinin neden sakıncalı olduğunu açıklayınız.

Bir havaalanında sabah görüş mesafesi 200 m'ye düşmüş, saat 11.00'de 1500 m'ye yükselmiştir. İlk saatlerde rüzgâr zayıf ve hava nemlidir. Hava olaylarının uçuş, kara yolu ve liman faaliyetlerine olası etkilerini ayrı ayrı değerlendiriniz. Görüş mesafesinin artmasının günlük planları nasıl değiştirebileceğini açıklayınız.

Bir yaylada sabah sıcaklığı 7 °C iken öğleden sonra 24 °C ölçülüyor. Aynı saatte vadi tabanında bulutlar oluşmuş, dağ yamacında ise yükselen nemli havanın yoğunlaşması gözlenmiştir. Atmosfer, hidrosfer ve litosfer etkileşimini kullanarak yükselici hava hareketi ve yağış olasılığını açıklayınız; iki ek ölçüm öneriniz.

Bir kentte yüksek basınçlı durgun bir kış gününde kirleticiler vadi tabanında birikmiştir. Ertesi gün alçak basınç, rüzgâr ve yağışla kirlilik azalmıştır. Basınç sistemlerinin yatay/dikey hava hareketleriyle ilişkisini açıklayınız. Atmosferik koşulların insan faaliyetleri ve yer şekilleriyle etkileşimini değerlendiren bir çıkarım yazınız.

Bir araştırma istasyonunda 12 ay boyunca sıcaklık ve yağış değerleri ölçülmüştür. Aşağıdaki veri tablosunu esas alınız: Oca: -8 °C / 33 mm; Şub: -6 °C / 29 mm; Mar: -1 °C / 38 mm; Nis: 7 °C / 48 mm; May: 14 °C / 63 mm; Haz: 19 °C / 55 mm; Tem: 23 °C / 22 mm; Ağu: 22 °C / 19 mm; Eyl: 15 °C / 24 mm; Eki: 8 °C / 35 mm; Kas: 1 °C / 40 mm; Ara: -5 °C / 36 mm. Grafiğe aylık yağışı sütun, sıcaklığı çizgi olarak işleyiniz. En sıcak ve en soğuk ayları belirleyip yıllık sıcaklık farkını hesaplayınız. Sıcaklık farkını karasallık açısından yorumlayınız.

Bir araştırma istasyonunda 12 ay boyunca sıcaklık ve yağış değerleri ölçülmüştür. Aşağıdaki veri tablosunu esas alınız: Oca: 7 °C / 120 mm; Şub: 8 °C / 102 mm; Mar: 10 °C / 99 mm; Nis: 13 °C / 86 mm; May: 17 °C / 78 mm; Haz: 21 °C / 66 mm; Tem: 24 °C / 42 mm; Ağu: 24 °C / 53 mm; Eyl: 20 °C / 91 mm; Eki: 16 °C / 112 mm; Kas: 12 °C / 125 mm; Ara: 9 °C / 133 mm. Verileri grafikte gösteriniz. İlkbahar (Mart–Nisan–Mayıs) ve sonbahar (Eylül–Ekim–Kasım) toplam yağışlarını ayrı ayrı hesaplayınız. Hangisi daha yağışlıdır? Veriye göre mevsimsel farklılığın neden yalnızca yıllık yağış toplamıyla anlaşılamayacağını açıklayınız.

Bir kıyı ilçesinde son 25 yılda fırtına nedeniyle yaşanan taşkın gün sayısı artmış, alçak kıyı kesimlerine yeni binalar yapılmıştır. İlçe yönetimi 'risk artışının tek nedeni deniz seviyesindeki değişimdir' açıklaması yapıyor. Doğal tehlike ve maruziyet kavramlarını ayırınız; riskte iklim ve yapılaşma etkisini birlikte sorgulayan bir gözlem planı hazırlayınız.