11. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 14-16 Cevapları MEB Yayınları - Ön Değerlendirme

11. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 14-16 Cevapları MEB Yayınları, İstatistiksel Araştırma Süreçleri temasının ön değerlendirme sorularını kapsamaktadır.

11. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 14-15-16 Cevapları MEB Yayınları

Bu bölümde istatistiksel araştırma süreci, örnekleme, grafik yorumlama ve kategorik değişkenler arasındaki ilişkiyle ilgili önceki bilgiler hatırlatılmaktadır. Sütun, kutu ve nokta grafiklerinin yanında iki yönlü göreli sıklık tablosu da kullanılmaktadır. Açık uçlu sorularda farklı doğru cevaplar verilebildiği için uygun yerlerde örnek cevap kullanılmıştır.

11. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 14 Cevapları MEB Yayınları

Ön Değerlendirme

1. a) En çok ilginizi çeken istatistiksel araştırma süreci neydi?

Örnek cevap: En çok ilgimi çeken süreç, verilerin grafikler ve tablolarla görselleştirilmesi oldu.

1. b) Şu an bir araştırma sorusu yazacak olsanız araştırmanızın konusu ve araştırma sorunuz ne olurdu?

Örnek cevap: Araştırma konusu öğrencilerin sosyal medya kullanım süresi olabilir. Araştırma sorusu ise “Lise öğrencilerinin sosyal medyada geçirdiği süre ile ders başarısı arasında bir ilişki var mıdır?” şeklinde yazılabilir.

1. c) Tek nicel değişkenli veriye dayalı istatistiksel araştırma süreci ile iki kategorik değişkenin ilişkililiğine dayalı istatistiksel araştırma süreci arasındaki farkları örneklendirerek açıklayınız.

Örnek cevap: Tek değişkenli nicel veride sadece bir sayısal veri incelenir. Örneğin “Bir sınıftaki öğrencilerin boylarının ortalaması nedir?” sorusu bu türdendir. İki kategorik değişkenli araştırmada ise iki sınıflandırma türü arasındaki ilişki incelenir. Örneğin “Öğrencilerin cinsiyeti ile tuttukları futbol takımı arasında bir ilişki var mıdır?” sorusunda hem cinsiyet hem de takım tercihi kategorik değişkendir.

1. ç) İstatistiksel araştırma sorularının yorumlanmasında verilerin doğru ve objektif biçimde değerlendirilmesi neden önemlidir?

Örnek cevap: Veriler doğru ve tarafsız biçimde değerlendirilmezse araştırma yanlış sonuçlara ulaşabilir. Bu durum karar alma, planlama ve sonuç çıkarma aşamalarında hatalara yol açar. Özellikle toplumla ilgili araştırmalarda verilerin çarpıtılmadan değerlendirilmesi araştırmanın güvenilirliğini artırır.

1. d) İstatistiksel araştırma sorusu kapsamında evrenin çok büyük olduğu ve tamamına ulaşmanın mümkün olmadığı durumlarda araştırmanın devamı için nasıl bir yol izlemek gerekir?

Örnek cevap: Böyle durumlarda örnekleme yöntemi kullanılır. Evrenin tamamı yerine onu temsil edebilecek sayı ve çeşitlilikte bir grup seçilir. Araştırma bu örneklem üzerinde yürütülerek sonuçların evrene genellenmesine çalışılır.

2. Bu sütun grafiğinin hazırlanmasını gerektirecek araştırma sorusunun ne olabileceğini yazınız.

Örnek cevap: “Çalışanların günlük ortalama çalışma süreleri hangi aralıklarda yoğunlaşmaktadır?”

11. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 15 Cevapları MEB Yayınları

3. Müşteri hizmetleri hattında uzun süre beklemek istemeyen birinin hangi cep telefonu operatörünü tercih etmesinin doğru olacağını gerekçeleriyle açıklayınız.

Cevap: A operatörü tercih edilmelidir. Kutu grafiğinde A operatörünün medyan bekleme süresi en düşüktür ve veri dağılımı diğer operatörlere göre daha dar bir aralıktadır. A operatöründe bekleme süresindeki yığılma yaklaşık 5 ile 10 dakika arasında olduğundan daha uygun bir tercih olur.

4. a) Grafiğe bakarak matematik sınavına kaç kişinin girdiği anlaşılabilir mi? Nedenleriyle yazınız.

Cevap: Evet. Grafikteki noktalar sayılarak sınava giren öğrenci sayısı bulunabilir. Çünkü her nokta bir öğrencinin sınav notunu temsil etmektedir.

4. b) Öğrencilerin sınavdan aldığı notlar nasıl bir eğilim göstermektedir? Nedenleriyle yazınız.

Cevap: Grafikte puanların hangi aralıkta yoğunlaştığına bakılarak eğilim belirlenebilir. Noktaların özellikle orta ve yüksek puanlarda yoğunlaşması sınıfın genel başarı düzeyi hakkında fikir vermektedir.

4. c) Öğrencilerin sınavdan aldığı notların gösterdiği eğilimin aritmetik ortalama, ortanca, tepe değer, açıklık, standart sapma gibi özetleme araçlarından hangisi ile bulunması daha anlamlı olur? Nedenleriyle yazınız.

Cevap: Grafiğe göre aritmetik ortalama ve medyan anlamlı özetleme araçlarıdır. Bazı öğrenciler çok düşük veya çok yüksek not aldıysa medyan, bu değerlerden daha az etkilenir. Belirgin uç değerler yoksa aritmetik ortalama sınıf başarısının genel eğilimini göstermede kullanılabilir.

11. Sınıf Matematik Ders Kitabı Sayfa 16 Cevapları MEB Yayınları

5. a) Verileri dikkate alarak iki kategorik değişken içeren bir istatistiksel araştırma sorusu oluşturunuz.

Örnek cevap: “Bir lokantaya gelen müşterilerin tercih ettikleri yemek türleri ile içtikleri içecek türleri arasında bir ilişki var mıdır?”

5. b) Tablodaki verileri kullanarak iki yönlü göreli sıklık tablosunu doldurunuz.

5. c) Yukarıdaki verilerden yola çıkılarak oluşturulan ve koşullu göreli sıklıkları gösteren kümeli sütun grafiğini yorumlayınız.

Cevap: Grafik, lokantaya gelen müşterilerin tercih ettikleri yemek türlerine göre içecek tercihlerinin dağılımını göstermektedir. Tavuk tercih edenlerin daha çok meyve suyu, kebap tercih edenlerin daha çok ayran, balık tercih edenlerin ise büyük oranda şalgam tercih ettiği görülmektedir. Balık yiyen müşteriler arasında ayran tercih eden bulunmamaktadır. Buna göre yemek türü ile içecek tercihi arasında bir ilişki olduğu söylenebilir.