11. Sınıf Kimya Sayfa 23-25 Cevapları – Enerji Kaynağı 2026-2027

11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 23-25 Cevapları MEB Yayınları, 1.3. Etkinlik Enerji Kaynağı bölümündeki yakıtların enerji verme potansiyeli, ısıl değer ve deney çalışmalarının cevaplarını içerir.

11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 23 Cevapları

Konuya Başlarken

Soru: Her maddenin enerji kaynağı olma potansiyeli aynı mıdır? Cevap: Hayır. Maddelerin açığa çıkarabildikleri enerji miktarı ve özellikleri farklıdır.

Soru: Maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeli için hangi ölçütler dikkate alınmalıdır? Cevap: Isıl değer, maliyet, bulunabilirlik, depolama ve taşıma kolaylığı, güvenlik ve çevresel etkiler dikkate alınmalıdır.

1.3. Etkinlik: Enerji Kaynağı

Yönerge: 1. Aşağıdaki tabloda bazı maddelerin yanma tepkimeleri ve bu tepkimelere ait standart koşullarda açığa çıkan ısı değerleri verilmiştir. Tablodaki verilerden yararlanarak soruları cevaplayınız.

Soru: a) Açığa çıkan ısı değerlerinden hareketle tepkimelere eşlik eden enerjileri karşılaştırınız. Cevap: Birim kütle başına açığa çıkan enerji sıralaması:
Hidrojen > Metan > Karbon > Metanol > Glikoz
En fazla enerjiyi hidrojen (142,9 kJ/g), en az enerjiyi glikoz (15,6 kJ/g) verir.

11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 24 Cevapları

Soru: b) Verilen maddelerden hangilerinin enerji kaynağı olma potansiyeli taşıdığını; maddelerin depolama, maliyet, çevresel etki ve ısıl değerlerini göz önünde bulundurarak, eleştirel bir değerlendirme yaparak belirtiniz. Fikirlerinizi gerekçeleriyle açıklayınız. Kısa Cevap: Verilen maddelerin tümü enerji sağlayabilir ancak enerji kaynağı olarak uygunlukları aynı değildir. Detaylı Cevap: Hidrojenin ısıl değeri çok yüksektir ve kullanımında doğrudan CO₂ oluşmaz; ancak depolanması zordur. Metan yüksek enerji verir ancak CO₂ oluşturur. Karbon ve metanol de enerji kaynağı olabilir fakat çevresel etkileri vardır. Bu nedenle yalnız ısıl değer değil, maliyet, güvenlik, depolama ve çevresel etki birlikte değerlendirilmelidir.

Soru: c) Verilen maddelerden hangisi ya da hangileri canlıların yaşamını sürdürebilmesi için enerji kaynağı olarak kullanılabilir? Cevap: Glikoz, hücresel solunumda kullanılarak canlılara enerji sağlar.

Soru: ç) Verilen maddeler dışında enerji kaynağı olabilecek yakıtlar ve canlıların yaşamını sürdürebilmesi için gerekli enerji kaynakları nelerdir? Örnek cevap: Yakıt olarak benzin, motorin, LPG, doğal gaz, kömür ve biyoyakıtlar; canlılar için ise başta karbonhidrat ve yağlar enerji kaynağıdır.

Soru: d) Çeşitli malzemelerin enerji kaynağı olma potansiyelini araştırmak üzere hipotezler oluşturunuz. Oluşturduğunuz hipotezlerin metnini yazınız. Örnek Cevap-1: Eşit kütledeki maddelerden daha fazla ısı açığa çıkaran madde, suyun sıcaklığını daha fazla artırır. Örnek Cevap-2: Yağ oranı yüksek besinler, eşit kütledeki şekerli besinlerden daha fazla enerji verir.

Yönerge: 2. Öğretmeninizin rehberliğinde 4-6 kişilik çalışma grubunuzu oluşturunuz. Çalışma grubunuzla adımları takip ederek uygulamaları gerçekleştiriniz. Örnek cevap: 4-6 kişilik grup oluşturarak görev paylaşımı yaparız.

Soru: a) Enerji kaynağı olma potansiyeline sahip olan odun, kamp yakıtı, bitkisel yağ, ceviz, fındık, badem, tatlandırıcı ve şeker maddelerinden seçim yapınız. Seçtiğiniz maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin araştırma soruları yazınız. Örnek cevap: Odun, ceviz ve şeker seçilebilir.
• Hangisi eşit kütlede daha fazla enerji verir?
• Hangisi suyun sıcaklığını daha fazla artırır?
• Maddenin içeriği ile açığa çıkan enerji arasında nasıl bir ilişki vardır?

Soru: b) Yazdığınız araştırma sorularının araştırılabilirliğini grup arkadaşlarınızla tartışınız. Tartışma sonuçlarını yazınız. Örnek cevap: Sorular deneysel olarak araştırılabilir. Eşit kütledeki maddelerin aynı miktardaki suyu ne kadar ısıttığı ölçülerek sonuçlar karşılaştırılabilir.

Soru: c) Seçtiğiniz maddelerin enerji kaynağı olma potansiyelinin nedenini, maddelerin enerji kaynağı olarak kullanılması hâlinde ne gibi sonuçları olacağını gerekçelendirerek yazınız. Örnek cevap: Odun yanarak ısı verir. Ceviz yüksek yağ içeriği nedeniyle besin olarak yüksek enerji sağlar. Şeker ise karbonhidrat içerdiği için canlılarda enerji kaynağıdır. Kullanımda maliyet ve çevresel etkiler de dikkate alınmalıdır.

Soru: ç) Seçtiğiniz maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin değişkenler arasındaki ilişkiyi belirlemek için çalışma grubunuzla bir deney tasarlayınız. Tasarladığınız deneyin işlem basamaklarını yazınız. Örnek cevap:
1. Eşit kütlede örnekler hazırlanır.
2. Her örnek için eşit miktarda su kullanılır.
3. Suyun başlangıç sıcaklığı ölçülür.
4. Maddelerin verdiği enerjiyle oluşan sıcaklık değişimi kaydedilir.
5. Sonuçlar karşılaştırılır.

Soru: d) Yapacağınız deneye ilişkin bağımlı-bağımsız değişkenleri ve kontrol değişkenlerini belirleyerek ilgili boşluğa yazınız. Cevap:
Bağımlı değişken: Suyun sıcaklık değişimi.
Bağımsız değişken: Kullanılan madde türü.
Kontrol değişkenleri: Madde kütlesi, su miktarı, başlangıç sıcaklığı ve deney düzeneği.

Soru: e) Yapmayı planladığınız deneyi güvenlik açısından değerlendirmesi için öğretmeninize gösteriniz. Cevap: Deney planını öğretmenimize gösterir ve gerekli güvenlik önlemlerini onun yönlendirmesine göre düzenleriz.

11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 25 Cevapları

Soru: f) Planladığınız deneyi gerekli güvenlik önlemlerini aldıktan sonra grup arkadaşlarınızla iş birliği içerisinde gerçekleştiriniz. Elde ettiğiniz verileri not ediniz. Cevap: Her madde için başlangıç ve son sıcaklık değerleri ölçülerek kaydedilir. Tabloya deneyde elde edilen gerçek veriler yazılmalıdır.

Soru: 3) Deneyinizin sonucunda ulaştığınız veriler temelinde seçtiğiniz yakıtların veya canlılara enerji veren maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin önermelerinizi yazınız. Örnek cevap: Eşit koşullarda suyun sıcaklığını daha fazla artıran madde daha fazla enerji aktarmış olabilir. Besinlerde ise enerji değeri, maddenin kimyasal içeriğine bağlıdır.

Soru: 4) Deneyinizin sonucunda ulaştığınız veriler temelinde yazdığınız önermeleri bilimsel verilerle (ürünlerin etiketleri, kimyasal içerik vb.) karşılaştırınız. Örnek cevap: Deney sonuçlarını ürünlerin enerji değerleri ve kimyasal içerikleriyle karşılaştırırız. Farklılıklar ısı kaybı, eksik yanma veya deney koşullarından kaynaklanabilir.

Soru: 5) Seçtiğiniz yakıtta yer alan ve yanma olayında rol oynayan bileşiklere ait yanma tepkimesinin denklemini yazınız. Örnek cevap: Şeker için sakkarozun tam yanma tepkimesi:
C₁₂H₂₂O₁₁(k) + 12O₂(g) → 12CO₂(g) + 11H₂O(s) + enerji

Soru: 6) Kitabın sonunda örnek olarak verilen "Deney Raporu"nun bir kopyasını doldurunuz. Örnek cevap:
Deneyin adı: Maddelerin Enerji Kaynağı Olma Potansiyeli
Amaç: Farklı maddelerin enerji verme potansiyellerini karşılaştırmak.
Bağımsız değişken: Madde türü.
Bağımlı değişken: Suyun sıcaklık değişimi.
Sonuç: Sıcaklık değişimleri karşılaştırılarak maddelerin enerji verme potansiyeli değerlendirilir.

Değerlendirme

Soru: Yanma tepkimesi temelinde seçtiğiniz maddelerin enerji kaynağı olma potansiyelini deney sonuçlarından yola çıkarak açıklayınız. Kısa Cevap: Aynı koşullarda daha fazla sıcaklık artışı oluşturan madde daha fazla enerji aktarmıştır. Detaylı Cevap: Bir maddenin iyi bir enerji kaynağı olması yalnız verdiği ısıya bağlı değildir. Maliyet, güvenlik, çevresel etki, depolama ve kullanım verimi de birlikte değerlendirilmelidir.

KİTABIN TÜM CEVAPLARI

Bütün sayfalara ait açıklamalı çözümleri 11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasında inceleyebilirsiniz.