2. Ünite Ölçme ve Değerlendirme Soruları ve Cevapları
Türk Sosyal Hayatında Aile Ders Kitabı Sayfa 76 Cevapları
1. sorudaki tabloda verilen tanımları kavramlarla eşleştiriniz. Eşleşen harfleri yay ayracın içine yazınız.
Soru 1: Verilen tanımları kavramlarla eşleştiriniz.
Kısa Cevap: I-B, II-A, III-Ç, IV-C, V-D, VI-G
Detaylı Cevap: Eşleştirmeler sırasıyla Destan, Çekirdek aile, Kan hısımları, Geniş aile, Mecelle ve Türk Medeni Kanunu şeklindedir.
2-6. soruların cevaplarını kutucuklardaki numaraları kullanarak yazınız. (Aynı kutucuğu birden fazla soru için kullanabilirsiniz.)
Soru 2: İslamiyet Öncesi Dönem’e ait Türk destanlarında değinilen konular hangileridir?
Kısa Cevap: 2, 3 ve 9: Büyük felaketler, iklim koşulları ve savaşlar
Detaylı Cevap: Türk destanlarında toplumun yaşadığı doğal felaketler, zorlu iklim koşulları, savaşlar ve kahramanlıklar önemli yer tutar.
Soru 3: İslamiyet öncesi Türklerin konargöçer yaşamı benimsemesinin nedenleri nelerdir?
Kısa Cevap: 2, 3, 7 ve 9: Büyük felaketler, iklim koşulları, otlak yetersizliği ve savaşlar
Detaylı Cevap: Kuraklık, sert iklim, hayvanlar için yeterli otlak bulunamaması, doğal felaketler ve savaşlar Türklerin belirli aralıklarla yer değiştirmesine neden olmuştur.
Soru 4: İslam hukukuna göre devamlı evlenme engeli olan gruplar hangileridir?
Kısa Cevap: 6, 8 ve 11: Kan hısımları, sıhri hısımlar ve süt hısımları
Detaylı Cevap: Yakın kan bağı bulunanlar, evlilik yoluyla yakın akraba hâline gelenler ve süt akrabalığı oluşanlar arasında evlilik sürekli olarak yasaklanmıştır.
Soru 5: Selçuklu ve Osmanlı devletlerinde görülen aile türleri hangileridir?
Kısa Cevap: 4 ve 10: Geniş aile ve çekirdek aile
Detaylı Cevap: Selçuklu ve Osmanlı toplumlarında hem birkaç kuşağın birlikte yaşadığı geniş aileye hem de anne, baba ve çocuklardan oluşan çekirdek aileye rastlanmıştır.
Soru 6: Batılılaşma Dönemi’nin Türk aile yapısı üzerindeki etkilerini ele alan edebî eserler hangileridir?
Kısa Cevap: 5 ve 12: Araba Sevdası ve Kiralık Konak
Detaylı Cevap: Araba Sevdası, yanlış Batılılaşmayı; Kiralık Konak ise kuşak çatışmasını ve toplumsal değişimin aile üzerindeki etkilerini işler.
Türk Sosyal Hayatında Aile Ders Kitabı Sayfa 77 Cevapları
7-12. soruların cevaplarını altlarında yer alan boşluklara yazınız.
Soru 7: Eski Türklerde çocuğun hem aile hem de toplum içindeki iş bölümüne katılarak sorumluluk almasının önemini açıklayınız.
Kısa Cevap: Çocuğun sorumluluk alması, hayata hazırlanmasını ve aile dayanışmasının güçlenmesini sağlamıştır.
Detaylı Cevap: Çocuklar küçük yaşlardan itibaren yemek hazırlama, hayvan bakımı, çadır işleri ve üretim gibi görevlere katılmıştır. Böylece çalışmayı, yardımlaşmayı ve sorumluluklarını yerine getirmeyi öğrenmişlerdir. Bu uygulama çocukların bağımsız bireyler olarak yetişmesine ve aile birliğinin güçlenmesine katkı sağlamıştır.
Soru 8: İslamiyet’in kabulünden sonra Türk aile yapısında köklü değişiklikler yaşanmamasının sebeplerini açıklayınız.
Kısa Cevap: Türk töresi ile İslam’ın aile değerleri arasında önemli benzerlikler bulunması köklü değişiklikleri önlemiştir.
Detaylı Cevap: Türklerde aile birliği, sadakat, büyüklere saygı, çocukların korunması ve dayanışma önemliydi. İslamiyet de evlilik, akrabalık, adalet ve sorumluluk gibi değerleri desteklediği için Türkler yeni dini kendi kültürleriyle kolaylıkla bağdaştırmıştır.
Soru 9: Eski Türk topluluklarında çocuk sahibi olmak aile ve toplum açısından neden önemliydi?
Kısa Cevap: Çocuk, soyun ve aile ocağının devamını sağlayan değerli bir varlık olarak görülmüştür.
Detaylı Cevap: Çocuk sahibi olmak soyun sürmesini, aile işlerinin paylaşılmasını ve toplumun nüfusunun artmasını sağlıyordu. Çocuklar aynı zamanda aileyi koruyacak, üretime katılacak ve kültürel değerleri sonraki kuşaklara aktaracak kişilerdi.
Türk Sosyal Hayatında Aile Ders Kitabı Sayfa 78 Cevapları
Soru 10: Batılılaşma Dönemi’nde kızların orta ve yüksek kademeli okullarda eğitim almaya başlaması Cumhuriyet Dönemi eğitim politikalarını nasıl etkilemiştir?
Kısa Cevap: Bu gelişme, Cumhuriyet Dönemi’ndeki eğitimde fırsat eşitliği ve karma eğitim çalışmalarına temel hazırlamıştır.
Detaylı Cevap: Kız okullarının açılması kadınların eğitim ve meslek hayatına katılabileceğini göstermiştir. Cumhuriyet Dönemi’nde kız ve erkek çocuklarına eşit eğitim imkânları sunulmuş, karma eğitim yaygınlaştırılmış ve kadınların öğretmenlikten akademisyenliğe kadar farklı mesleklere yönelmesi desteklenmiştir.
Soru 11: Cumhuriyet Dönemi’nde yapılan hukuki düzenlemelerin aile yapısı üzerindeki uzun vadeli etkileri nelerdir?
Kısa Cevap: Düzenlemeler eşitlikçi, resmî ve hukuk güvencesine dayalı aile yapısını güçlendirmiştir.
Detaylı Cevap: Türk Medeni Kanunu ile tek eşlilik kabul edilmiş, resmî nikâh zorunlu tutulmuş ve kadınlara evlenme, boşanma, miras ve velayet konularında önemli haklar verilmiştir. Böylece aile ilişkileri hukuk kurallarına bağlanmış, kadın ve çocukların korunması güçlendirilmiştir.
Soru 12: Atatürk’ün kadınların sosyal hayatta aktif olmasını teşvik eden politikaları Türk kadınının bugünkü konumunu nasıl şekillendirmiştir?
Kısa Cevap: Bu politikalar kadınların eğitim, çalışma, siyaset ve karar alma süreçlerine katılımını artırmıştır.
Detaylı Cevap: Eğitimde fırsat eşitliği, Medeni Kanun ve seçme-seçilme hakları kadınların toplumsal konumunu güçlendirmiştir. Kadınlar günümüzde bilimden sanata, ekonomiden siyasete kadar birçok alanda görev alabilmektedir.
Türk Sosyal Hayatında Aile Ders Kitabı Sayfa 79 Cevapları
13-25. çoktan seçmeli soruların doğru cevabını işaretleyiniz.
Soru 13: Ergenekon Destanı’ndaki Türklerle ilgili hangi sonuca ulaşılamaz?
Kısa Cevap: D) Çocuk doğar doğmaz kendisine bir ad verilmektedir.
Detaylı Cevap: Parçada çocuklara özelliklerine göre ad verildiği ve ailelerin birleşerek boyları oluşturduğu anlaşılır. Ancak adın doğumun hemen ardından verildiğine ilişkin bilgi yoktur.
Soru 14: İslamiyet öncesi Türk toplumundaki aile yapısıyla ilgili hangileri söylenemez?
Kısa Cevap: A) Yalnız I
Detaylı Cevap: İslamiyet öncesi Türklerde çekirdek aile yaygın ve aile yapısı pederî özellikteydi. Geniş aile tipinin benimsendiği söylenemez.
Soru 15: Eski Türk siyasi düşüncesinde en yüksek kavram olan il için gerekli şartlar hangileridir?
Kısa Cevap: B) Bağımsızlık, ülke, halk ve kanun (töre)
Detaylı Cevap: Devletin varlığı için bağımsızlık, sınırları belli ülke, teşkilatlanmış halk ve toplumsal düzeni sağlayan töre gereklidir.
Soru 16: Hangi durumlar İslamiyet’in kabulünden sonra değişmeden devam etmiştir?
Kısa Cevap: C) I ve III
Detaylı Cevap: Ataerkil aile özellikleri ile çekirdek aile yapısı İslamiyet’in kabulünden sonra da sürmüştür. Kalın geleneğinde ise zamanla değişiklikler görülmüştür.
Soru 17: İbn Fadlan’ın metnindeki “mihr” kavramının İslamiyet öncesi Türk toplumundaki karşılığı nedir?
Kısa Cevap: B) Kalın
Detaylı Cevap: Evlilik sırasında damat veya ailesi tarafından kızın ailesine verilen mal ya da paraya eski Türklerde kalın denilmiştir.
Türk Sosyal Hayatında Aile Ders Kitabı Sayfa 80 Cevapları
Soru 18: Verilen eserlerde değinilen konulardan biri değildir?
Kısa Cevap: C) Toplum-mimari ilişkisi
Detaylı Cevap: Eserlerde adalet, mutluluk, kahramanlık, ahlak ve dil gibi konular bulunur. Toplum-mimari ilişkisi bu eserlerin ortak aile ve toplumsal değerleri arasında değildir.
Soru 19: Metinden Osmanlı ailesiyle ilgili hangi sonuca ulaşılamaz?
Kısa Cevap: D) Köy ve kasabalarda saf, öz ve inanca yönelik eğitim devam etmiştir.
Detaylı Cevap: Metinde aile hukuku, şehir yaşamı, eğitim ve toplumsal cinsiyete göre ayrılmış alanlardan söz edilmektedir. Köy ve kasabalardaki eğitimin niteliği hakkında bilgi verilmemiştir.
Soru 20: Hangisi Batılılaşma Dönemi’nde ortaya çıkan değişimlerden biri değildir?
Kısa Cevap: E) Kadınlara siyasal haklar verilerek seçme ve seçilme hakkı tanınması
Detaylı Cevap: Kadınlara siyasal hakların verilmesi Cumhuriyet Dönemi’nde gerçekleşmiştir. Diğer seçenekler Batılılaşma sürecindeki gelişmelerle ilgilidir.
Soru 21: Cumhuriyet Dönemi Türk aile yapısındaki değişikliklerden hangisidir?
Kısa Cevap: A) Kadınların aile içinde ve toplumsal yaşamda yasal haklarının genişletilmesi
Detaylı Cevap: Cumhuriyet Dönemi’nde yapılan hukuk reformlarıyla kadınların evlilik, boşanma, miras, eğitim ve çalışma alanlarındaki hakları genişletilmiştir.
Türk Sosyal Hayatında Aile Ders Kitabı Sayfa 81 Cevapları
Soru 22: Verilen alıntılardan hangisi “ideal davranış” anlatmaktadır?
Kısa Cevap: C)
Detaylı Cevap: Rakım’ın kendi ihtiyaçlarını ikinci plana atarak Canan’ın eğitimi ve sağlık giderleri için harcama yapması fedakârlık, sorumluluk ve yardımseverlik örneğidir.
Soru 23: Kadın ve erkeğin eşit haklara sahip olmasına yönelik belirleyici hukuki düzenleme hangisidir?
Kısa Cevap: B) 1926 yılında kabul edilen Türk Medeni Kanunu
Detaylı Cevap: Türk Medeni Kanunu; resmî nikâh, tek eşlilik, boşanma ve miras gibi alanlarda kadınların haklarını güvence altına alarak aile hukukunun modernleşmesini sağlamıştır.
Soru 24: Türk kadınının toplumsal yerini güçlendirmeye yönelik adımlardan biri değildir?
Kısa Cevap: D) 1924 Anayasası ile kadınlara ev işlerinde çalışma zorunluluğu getirilmesi
Detaylı Cevap: Kadınlara böyle bir zorunluluk getirilmemiştir. Medeni Kanun, eğitimde fırsat eşitliği ve siyasal hakların tanınması kadınların toplumsal konumunu güçlendiren gerçek gelişmelerdir.