Türk Sosyal Hayatında Aile Ders Kitabı Sayfa 40 Cevapları
2.1. İslamiyet Öncesi Türk Ailesi
Soru 1: “Devlet gider, töre kalır.” ve “Töre konuşunca han susar.” atasözlerinde vurgulanmak istenen sizce nedir?
Kısa Cevap: Bu atasözlerinde törenin devletten ve hükümdardan üstün olduğu vurgulanmaktadır.
Detaylı Cevap: Eski Türklerde töre; toplum düzenini sağlayan yazılı olmayan hukuk kuralları, gelenekler ve ahlaki değerler bütünüydü. “Devlet gider, töre kalır.” sözü, devletler yıkılsa bile milletin kültürünün ve kurallarının yaşamaya devam edeceğini anlatır. “Töre konuşunca han susar.” sözü ise hükümdarın bile töreye uymak zorunda olduğunu belirtir. Buna göre hiç kimse toplumun ortak kurallarından üstün değildir.
Soru 2: “Bayramınız kutlu olsun.”, “Doğum günün kutlu olsun.” gibi temenni cümlelerindeki “kut” kelimesinin sizdeki çağrışımları nelerdir?
Kısa Cevap: Kut kelimesi; mutluluk, uğur, bereket, iyilik ve kutsallığı çağrıştırmaktadır.
Detaylı Cevap: Eski Türklerde kut, Tanrı tarafından verildiğine inanılan mutluluk, uğur, güç ve yönetme yetkisi anlamına gelirdi. Günümüzde “kutlu olsun” ifadesi, bir olayın kişiye iyilik, mutluluk, başarı ve bereket getirmesini dilemek amacıyla kullanılmaktadır. Bu nedenle kut kelimesi bana iyi dilekleri, sevinci ve manevi değeri çağrıştırmaktadır.