9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 271-272-273 Cevapları (MEB Yayınları)
Ders İçi Çalışma – Çağdaş Türk Kültür ve Medeniyeti
Soru a: Okuduğunuz Parasız Yatılı adlı eleştiri ile Çağdaş Türk Kültür ve Medeniyeti adlı makale aynı yazara aittir. Bu iki metni üslup açısından karşılaştırınız ve sonuçlarını yazınız.
Kısa Cevap: Eleştiri metni daha yorumlayıcı, makale daha açıklayıcıdır.
Parasız Yatılı eleştirisi, daha çok yorumlayıcı, analiz eden ve duygusal yönü güçlü bir üsluba sahiptir. Yazar, eseri değerlendirirken okuyucuyu düşündürmeye çalışır.
Çağdaş Türk Kültür ve Medeniyeti metni ise bilgi verici, açıklayıcı ve öğretici bir üslup taşır. Daha nesnel bir dil kullanılmıştır.
Sonuç olarak eleştiri metni öznel ve yorumlayıcı, makale ise nesnel ve öğretici bir yapıdadır.
Soru b: Yaptığınız karşılaştırma sonucundan hareketle Mehmet Kaplan’ın üslup özelliklerini gerekçelendirerek yazınız.
Kısa Cevap: Mehmet Kaplan hem öğretici hem yorumlayıcı bir üslup kullanır.
Mehmet Kaplan’ın üslubu, metnin türüne göre değişir. Eleştirilerinde derin analiz yapan, yorumlayıcı ve duygusal yönü güçlü bir dil kullanırken; makalelerinde açık, sade ve öğretici bir anlatım tercih eder. Bu durum onun hem bilimsel hem edebî yönünün güçlü olduğunu gösterir.
Ders İçi Çalışma – Metin Türlerini Belirleme
Soru: Aşağıdaki eleştirileri okuyunuz, konularına göre türlerini yazınız.
I. Metin Türü:
Kısa Cevap: Şiir eleştirisi (tenkit)
Metinde Necip Fazıl’ın şiiri değerlendirilmiştir. Bu nedenle metin şiir eleştirisi türündedir.
II. Metin Türü:
Kısa Cevap: Roman eleştirisi
Metin, Yakup Kadri’nin Yaban romanını incelemektedir. Bu nedenle roman eleştirisidir.
III. Metin Türü:
Kısa Cevap: Şiir eleştirisi
Metinde Behçet Necatigil’in şiiri değerlendirilmiştir. Bu nedenle şiir eleştirisi türündedir.