9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları – Sayfa 201 | Metnimizi Anlayalım Cevapları
Soru 1: Nevruzun Orta Asya’dan Balkanlara kadar geniş bir coğrafyada kutlanmasının sebeplerini söyleyiniz.
Kısa Cevap: Nevruz, baharın gelişi ve yeni yılın başlangıcını simgelediği için geniş bir coğrafyada kutlanır.
Nevruz; Orta Asya’dan Balkanlara kadar uzanan toplulukların ortak kültürel geçmişine dayanır. Doğayla iç içe yaşayan bu toplumlar için baharın gelişi büyük bir anlam taşır. Bu nedenle Nevruz, farklı coğrafyalarda benzer inanış ve geleneklerle yaşatılmaya devam etmiştir.
Soru 2: Nevruzda yapılan etkinliklerin toplum hayatına sağladığı katkılar nelerdir? Yazınız.
Kısa Cevap: Nevruz etkinlikleri birlik, beraberlik ve dayanışmayı güçlendirir.
Nevruzda yapılan temizlik, paylaşma ve kutlama etkinlikleri insanların bir araya gelmesini sağlar. Toplumda yardımlaşma duygusu artar, kültürel değerler nesilden nesile aktarılır ve doğaya karşı farkındalık gelişir.
Soru 3: Dinlediğiniz/izlediğiniz Nevruz adlı belgeselde yapılan etkinliklerden hangisi yaşadığınız yörede de yapılmaktadır? Söyleyiniz.
Kısa Cevap: Nevruz ateşi yakılması ve üzerinden atlanması yapılmaktadır.
Yaşadığım yörede Nevruzda ateş yakılır ve insanlar ateşin üzerinden atlayarak kötülüklerden arındıklarına inanırlar. Bu gelenek hâlâ canlı şekilde sürdürülmektedir.
Soru 4: Nevruzda sofralara s ve ş harfleri ile başlayan yedi nesne konulur. Siz olsaydınız sofranıza bu harflerle başlayan hangi nesneleri koyardınız? Yazınız.
Kısa Cevap: Soframda sebze, salata, şerbet ve şalgam bulunurdu.
Nevruz sofrasına sebze, salata, şerbet, şalgam, süt, sirke ve şeker koymayı tercih ederdim. Bu yiyeceklerin bereketi ve paylaşmayı simgelediğini düşünüyorum.
Soru 5: Nevruzda örsün üzerinde niçin demir dövülür? Söyleyiniz.
Kısa Cevap: Demir dövülmesi gücü ve yeniden doğuşu simgeler.
Demir dövme geleneği; zorlukların aşılması, güçlenme ve yeni bir döneme başlama anlamı taşır. Aynı zamanda toplumun birlik içinde güçlü kalmasını temsil eder.
Soru 6: Nevruzda yapılan etkinliklerden size en ilginç gelen hangisiydi? Gerekçeleriyle yazınız.
Kısa Cevap: Ateşin üzerinden atlama etkinliği en ilginç olanıdır.
Ateşten atlama hem cesaret gerektiren hem de sembolik anlamı olan bir etkinliktir. İnsanların kötülüklerden arındıklarına inanması bu geleneği benim için daha ilgi çekici kılmaktadır.
7 a) Dinlediğiniz/izlediğiniz belgeseldeki açık ve örtük iletileri söyleyiniz.
Kısa Cevap: Belgeselde kültürel değerlerin korunması mesajı verilmektedir.
- Açık İleti: Nevruzun baharın gelişiyle birlikte kutlanan, köklü ve önemli bir kültürel bayram olduğu anlatılmaktadır.
- Örtük İleti: Toplumların birlik ve beraberlik içinde geleneklerini yaşatması, kültürel mirasın korunması gerektiği vurgulanmaktadır.
7 b) Belgeseldeki açık ve örtük iletilerin sunuluş şeklini okuduğunuz Bir Kavak ve İnsanlar hikâyesi ile Bizim Akdeniz’den adlı gezi yazısındaki iletilerle karşılaştırınız.
Kısa Cevap: İletiler metin türlerine göre farklı yollarla sunulmuştur.
- Nevruz Belgeseli: İletiler görsel ve işitsel unsurlarla doğrudan ve etkileyici biçimde verilmiştir.
- Bir Kavak ve İnsanlar: İletiler olaylar ve semboller aracılığıyla dolaylı olarak sunulmuştur.
- Bizim Akdeniz’den: İletiler gözlem ve betimlemelerle açık ve açıklayıcı bir biçimde aktarılmıştır.
8- Dinlediğiniz/izlediğiniz belgeselin konusunu, ana fikrini ve çekilme amacını söyleyiniz.
Kısa Cevap: Belgesel, Nevruzun kültürel önemini anlatmaktadır.
- Konusu: Nevruzun tarihî ve kültürel özellikleri
- Ana Fikri: Nevruz, toplumları bir araya getiren önemli bir kültürel değerdir.
- Çekilme Amacı: Nevruz geleneğini tanıtmak ve kültürel bilinci artırmak
9 a) Nevruz adlı belgeselde aşağıdaki özellikler görülüyorsa “Evet”, görülmüyorsa “Hayır” olarak işaretleyiniz.
- Birden fazla duyu organına hitap edilmiştir: Evet
- Görsel ve işitsel araçlarla desteklenmiştir: Evet
- Açık ve örtük iletiler etkileyici biçimde sunulmuştur: Evet
- İzleyicinin ilgisini canlı tutmaktadır: Evet
- Bilgiler öğrenmeyi kolaylaştıracak şekilde verilmiştir: Evet
9 b) Dinlediğiniz/izlediğiniz belgeselin çok modlu bir metin olmasının özelliklerini yazınız.
Kısa Cevap: Çok modlu metinler birden fazla anlatım yolunu kullanır.
Çok modlu metinlerde görsel, işitsel ve sözel unsurlar birlikte kullanılır. Bu sayede anlatım daha etkili, akılda kalıcı ve anlaşılır olur; izleyicinin ilgisi artar.