9. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 42-43 Cevapları MEB Yayınları, Virüsler etkinliği ile canlıların ortak ve karakteristik özelliklerini pekiştiren Kontrol Noktası çalışmasına yönelik açıklamalı örnek cevapları içermektedir.
9. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 42 Cevapları MEB Yayınları
4. Etkinlik - Virüsler
Etkinliğin amacı virüslerin neden kesin biçimde canlı veya cansız olarak sınıflandırılamadığını açıklayabilmektir. Virüsler bazı özellikleriyle canlılara benzerken bazı temel canlılık özelliklerini tek başlarına gerçekleştiremez. Bu nedenle canlı ve cansız yapılar arasında özel bir konumda değerlendirilir.
Soru: 1. Virüslerin yapısı ve çoğalması hakkında karekod ile verilen videoyu izleyiniz. Örnek cevap: Video izlenirken virüslerin hücresel yapıya sahip olmadıkları, genetik materyal taşıdıkları ve çoğalabilmek için canlı bir konak hücreye ihtiyaç duydukları gibi özellikler not edilebilir. Virüslerin kendi başlarına metabolik faaliyet gerçekleştirememeleri de dikkate alınmalıdır.
Soru: 2. Konuyla ilgili videodaki bilgilerden hareketle virüslerin canlı veya cansız kabul edilmeme nedenlerini sınıf ortamında ve öğretmeninizin rehberliğinde tartışınız. Örnek cevap:
Virüslerin bazı özellikleri canlılara, bazı özellikleri ise cansız yapılara benzer.
Canlılara benzeyen özellikleri:
• DNA veya RNA şeklinde genetik materyal taşırlar.
• Uygun bir konak hücre içinde çoğalabilirler.
• Genetik yapılarında değişiklikler ortaya çıkabilir.
• Kalıtsal bilgilerini yeni virüslere aktarabilirler.
Cansız yapılara benzeyen özellikleri:
• Hücresel yapıya sahip değildirler.
• Sitoplazmaları ve organelleri bulunmaz.
• Kendi başlarına enerji üretemez ve metabolik faaliyet gerçekleştiremezler.
• Konak hücre dışında bağımsız olarak çoğalamazlar.
Bu nedenle virüsleri yalnızca canlı veya yalnızca cansız olarak tanımlamak doğru değildir. Virüsler canlı hücre içinde bazı canlılık özellikleri gösterirken hücre dışında bu faaliyetleri gerçekleştiremez.
Virüslerin bazı özellikleri canlılara, bazı özellikleri ise cansız yapılara benzer.
Canlılara benzeyen özellikleri:
• DNA veya RNA şeklinde genetik materyal taşırlar.
• Uygun bir konak hücre içinde çoğalabilirler.
• Genetik yapılarında değişiklikler ortaya çıkabilir.
• Kalıtsal bilgilerini yeni virüslere aktarabilirler.
Cansız yapılara benzeyen özellikleri:
• Hücresel yapıya sahip değildirler.
• Sitoplazmaları ve organelleri bulunmaz.
• Kendi başlarına enerji üretemez ve metabolik faaliyet gerçekleştiremezler.
• Konak hücre dışında bağımsız olarak çoğalamazlar.
Bu nedenle virüsleri yalnızca canlı veya yalnızca cansız olarak tanımlamak doğru değildir. Virüsler canlı hücre içinde bazı canlılık özellikleri gösterirken hücre dışında bu faaliyetleri gerçekleştiremez.
Virüsler İçin Örnek Zihin Haritası
Soru: Virüslerin yapısı ve özellikleriyle ilgili bir zihin haritası oluşturunuz. Örnek cevap:
VİRÜSLER
↳ Hücresel yapıları yoktur.
↳ Genetik materyal olarak DNA veya RNA taşırlar.
↳ Genetik materyallerinin çevresinde protein yapılı bir kılıf bulunur.
↳ Kendi başlarına metabolik faaliyet gerçekleştiremezler.
↳ Kendi enerjilerini üretemezler.
↳ Çoğalabilmek için canlı bir konak hücreye ihtiyaç duyarlar.
↳ Konak hücre içinde çoğalabilmeleri canlılara benzeyen özelliklerindendir.
↳ Hücre dışında yaşamsal faaliyet göstermemeleri cansız yapılara benzeyen özelliklerindendir.
VİRÜSLER
↳ Hücresel yapıları yoktur.
↳ Genetik materyal olarak DNA veya RNA taşırlar.
↳ Genetik materyallerinin çevresinde protein yapılı bir kılıf bulunur.
↳ Kendi başlarına metabolik faaliyet gerçekleştiremezler.
↳ Kendi enerjilerini üretemezler.
↳ Çoğalabilmek için canlı bir konak hücreye ihtiyaç duyarlar.
↳ Konak hücre içinde çoğalabilmeleri canlılara benzeyen özelliklerindendir.
↳ Hücre dışında yaşamsal faaliyet göstermemeleri cansız yapılara benzeyen özelliklerindendir.
Kontrol Noktası - Anlat Bakalım
Bu çalışmada amaç, canlıların ortak ve karakteristik özelliklerini kartlarda yazılı yasaklı kelimeleri kullanmadan arkadaşlara anlatmaktır. Resmî cevap anahtarında da bu bölüm için tek bir cevap verilmemiş, etkinliğin öğrenciler tarafından uygulanması istenmiştir.
Soru: Canlıların ortak ve karakteristik özelliklerini kartlarda kullanılmaması gereken kelimeleri söylemeden anlatınız. Örnek cevap:
Metabolizma: Bir canlının yaşamını sürdürebilmesi için bünyesinde gerçekleşen bütün kimyasal tepkimelerin genel adıdır.
Homeostazi: Canlının çevre koşulları değişse bile vücudundaki koşulları belirli sınırlar içinde sabit tutabilmesidir.
Boşaltım: Yaşamsal süreçler sonucunda oluşan zararlı veya fazla maddelerin canlıdan uzaklaştırılmasıdır.
Üreme: Türün devamını sağlayacak yeni bireylerin meydana getirilmesidir.
Hücresel yapı: Canlıların yaşamın temel yapı birimlerinden meydana gelmesi özelliğidir.
Organizasyon: Canlıyı meydana getiren farklı yapıların belirli bir düzen ve görev paylaşımı içinde bir araya gelmesidir.
Beslenme: Canlının yaşamını sürdürebilmek için gerekli maddeleri dış ortamdan alması veya kendi bünyesinde sentezlemesiyle ilgili süreçtir.
Enerji kullanımı: Canlının hareket, büyüme ve diğer işlerini yerine getirmek için hücrelerinde elde ettiği kimyasal gücü kullanmasıdır.
Uyarılara tepki: Canlının ışık, sıcaklık, ses veya kimyasal değişiklikleri algılayarak bunlara karşı yanıt vermesidir.
Büyüme ve gelişme: Canlının zamanla kütle ve hacim kazanması, yapılarının belirli görevleri gerçekleştirebilecek özelliklere ulaşmasıdır.
Uyum: Canlının yaşadığı çevrede yaşamını sürdürmesini kolaylaştıran, türe özgü kalıtsal özelliklerin bütünüdür.
Metabolizma: Bir canlının yaşamını sürdürebilmesi için bünyesinde gerçekleşen bütün kimyasal tepkimelerin genel adıdır.
Homeostazi: Canlının çevre koşulları değişse bile vücudundaki koşulları belirli sınırlar içinde sabit tutabilmesidir.
Boşaltım: Yaşamsal süreçler sonucunda oluşan zararlı veya fazla maddelerin canlıdan uzaklaştırılmasıdır.
Üreme: Türün devamını sağlayacak yeni bireylerin meydana getirilmesidir.
Hücresel yapı: Canlıların yaşamın temel yapı birimlerinden meydana gelmesi özelliğidir.
Organizasyon: Canlıyı meydana getiren farklı yapıların belirli bir düzen ve görev paylaşımı içinde bir araya gelmesidir.
Beslenme: Canlının yaşamını sürdürebilmek için gerekli maddeleri dış ortamdan alması veya kendi bünyesinde sentezlemesiyle ilgili süreçtir.
Enerji kullanımı: Canlının hareket, büyüme ve diğer işlerini yerine getirmek için hücrelerinde elde ettiği kimyasal gücü kullanmasıdır.
Uyarılara tepki: Canlının ışık, sıcaklık, ses veya kimyasal değişiklikleri algılayarak bunlara karşı yanıt vermesidir.
Büyüme ve gelişme: Canlının zamanla kütle ve hacim kazanması, yapılarının belirli görevleri gerçekleştirebilecek özelliklere ulaşmasıdır.
Uyum: Canlının yaşadığı çevrede yaşamını sürdürmesini kolaylaştıran, türe özgü kalıtsal özelliklerin bütünüdür.
9. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 43 Cevapları MEB Yayınları
Kontrol Noktası - Anlat Bakalım Oyunu Devamı
43. sayfada oyun kartları ve etkinliğin uygulama basamakları yer almaktadır. Kartlarda Metabolizma, Homeostazi, Boşaltım, Üreme, Hücresel Yapı, Organizasyon, Beslenme, Enerji Kullanımı, Uyarılara Tepki, Büyüme ve Gelişme ile Uyum kavramları bulunmaktadır. :contentReference[oaicite:3]{index=3}
Soru: 1. Üçer kişiden oluşan ikili gruplar oluşturunuz. Örnek uygulama: Sınıfta üçer öğrenciden oluşan iki grup kurulur. Her grupta öğrenciler sırayla anlatıcı görevini üstlenir.
Soru: 2. Canlıların ortak özelliklerinin yazılı olduğu oyun kartlarını kullanarak ikili gruplar hâlinde kuralları verilen “anlat bakalım” oyununu oynayınız. Örnek uygulama: Anlatıcı, çektiği karttaki kavramı kartta belirtilen kelimeleri kullanmadan açıklar. Grup arkadaşları bir dakika içinde kavramı tahmin etmeye çalışır. Doğru tahmin edilen her kavram için oyun kurallarına göre puan verilir.
Soru: 3. Oyun kurallarına göre grup puanlarını hesaplayınız ve oyunun birincisi olan grubu belirleyiniz. Örnek cevap: Örneğin A Grubu 8 kavramı doğru bilerek 16 puan kazanmış ve yasaklı kelime kullandığı için 2 puan kaybetmişse toplam 14 puan alır. B Grubu 7 kavramı doğru bilip 14 puan kazanmış ve 1 puan kaybetmişse toplam 13 puan alır. Buna göre oyunun birincisi A Grubu olur. Gerçek sonuç sınıfta oynanan oyuna göre değişecektir.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Bütün tema, etkinlik ve sayfa cevaplarını 9. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları ana sayfasında inceleyebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Virüsler neden kesin olarak canlı kabul edilmez?
Virüslerin hücresel yapıları yoktur ve kendi başlarına metabolik faaliyet gerçekleştirip çoğalamazlar. Çoğalabilmek için canlı bir konak hücreye ihtiyaç duyarlar.
Virüslerin canlılara benzeyen özellikleri nelerdir?Genetik materyal taşımaları, konak hücre içinde çoğalabilmeleri ve kalıtsal bilgilerinin yeni virüslere aktarılabilmesi canlılara benzeyen özellikleridir.
42-43. sayfa Kontrol Noktası'nın tek bir doğru cevabı var mı?Hayır. Bu bölüm canlıların ortak özelliklerini kartlarla anlatmaya dayanan bir sınıf etkinliğidir. Öğrencilerin verdikleri anlatımlar değişebilir.
Anlat Bakalım oyununda doğru tahmin kaç puandır?Bir dakika içinde kavram doğru tahmin edilirse anlatan ekip 2 puan kazanır. Kullanılmaması gereken kelimelerden biri söylenirse toplam puandan 1 puan düşülür.