6. Sınıf Fen Bilimleri 2. Ders Kitabı Sayfa 16 Cevapları – MEB Yayınları
Isı ve Madde Etkileşimi
Etkinlik İstasyonu-1
Soru 1: Isı alışverişi sonucu maddelerin hâl değiştirebileceğini ve madde tanecikleri arasındaki mesafenin değişebileceğini öğrenmiştik. Bu konu ile ilgili neler hatırlıyoruz?
Kısa Cevap: Isı alan maddelerin tanecikleri daha hızlı hareket eder ve aralarındaki mesafe artabilir. Isı veren maddelerde ise tanecikler yavaşlar ve aralarındaki mesafe azalabilir.
Detaylı Cevap: Isı alışverişi maddelerin hâl değiştirmesine neden olabilir. Örneğin buz ısı aldığında eriyerek sıvı hâle geçer, su ısı aldığında buharlaşabilir. Isı verildiğinde ise gaz veya sıvı maddeler yoğuşma ve donma gibi olaylarla hâl değiştirebilir. Bu süreçte madde tanecikleri arasındaki mesafe değişir.
Soru 2: Isı veren bir madde her zaman hâl değiştirir mi? Günlük hayatımızdan örnekler vererek açıklayalım.
Kısa Cevap: Hayır, her zaman hâl değiştirmez. Bazen sadece sıcaklığı düşer.
Detaylı Cevap: Bir madde ısı verdiğinde her zaman hâl değiştirmek zorunda değildir. Örneğin sıcak çayın masada bekledikçe soğuması hâl değişimi değildir; sadece sıcaklık azalır. Hâl değişimi için maddenin belirli bir sıcaklığa ulaşması gerekir.
Soru 3: Isı alan bir maddenin hâl değiştirmediği durumda tanecikler arasındaki mesafe değişir mi?
Kısa Cevap: Evet, genellikle artar.
Detaylı Cevap: Bir madde ısı aldığında tanecikler daha hızlı hareket etmeye başlar. Bu hareket artışı tanecikler arasındaki mesafenin biraz artmasına neden olabilir. Bu durum genleşme olarak da gözlenebilir.
Soru 4: Isı veren bir maddenin hâl değiştirmediği durumda tanecikler arasındaki mesafe değişir mi?
Kısa Cevap: Evet, genellikle azalır.
Detaylı Cevap: Bir madde ısı verdiğinde taneciklerin hareketi yavaşlar. Taneciklerin hareketi azaldıkça birbirlerine daha fazla yaklaşırlar ve aralarındaki mesafe azalır. Bu durum büzülme olarak adlandırılır.