5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 112-121 Cevapları MEB Yayınları, Anadolu’nun İlk Yerleşim Yerlerinde Sosyal Hayat konusunu kapsamaktadır. Etkinliklerde kısa cevaplara öncelik verilmiş; bilgi metinlerinin bulunduğu sayfalar, sonraki çalışmalar için özetlenmiştir.
İçindekiler
- Sayfa 112 Cevapları: Haberleşme Araçları ve Tarih Şeridi
- Sayfa 113 Cevapları: Avcı ve Toplayıcı Yaşam
- Sayfa 114: Göbeklitepe Kaynak Metinleri
- Sayfa 115 Cevapları: Göbeklitepe ve Arkeoloji
- Sayfa 116: Çayönü’nün Coğrafi Özellikleri
- Sayfa 117: Çayönü’nde Günlük Yaşam
- Sayfa 118: Çatalhöyük’ün Özellikleri
- Sayfa 119: Çatalhöyük’te Evler ve Üretim
- Sayfa 120: Hacılar’da Yerleşim ve Tarım
- Sayfa 121 Cevapları: Hacılar ve Kültürel Mirası Koruma
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 112 Cevapları
Öğrenelim – Haberleşme Araçlarının Sıralanması
Soru: Görsellerdeki haberleşme araçlarını geçmişten günümüze doğru sıralayınız. Kısa Cevap: Çivi yazılı tablet → Mektup → Telgraf → Cep telefonu.
İlk Yerleşim Yerlerini Tarih Şeridine Yazalım
Etkinlik: Aşağıdaki metni okuyunuz ve metindeki bilgilerden hareketle tarih şeridinin üst kısmına ilgili yerleşim yerinin adını, alt kısmına da tarihlerini yazınız. Kısa Cevap: Boşluklara soldan sağa Çayönü: MÖ 8200, Çatalhöyük: MÖ 7500, Hacılar: MÖ 7000 yazılmalıdır.
| Geçmişten günümüze sıra | Yerleşim yeri | Metinde verilen tarih |
|---|---|---|
| 1 | Göbeklitepe | MÖ 10000 – Şeritte verilmiştir. |
| 2 | Çayönü | MÖ 8200 |
| 3 | Çatalhöyük | MÖ 7500 |
| 4 | Hacılar | MÖ 7000 |
Açıklama: Milattan önceki tarihlerde sayı büyüdükçe daha eski bir zamana gidilir. Bu nedenle MÖ 8200, MÖ 7000’den daha eskidir.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 113 Cevapları
Avcı ve Toplayıcı İnsanların Yerleşim Tercihleri
Soru: Anadolu’nun avcı ve toplayıcı insanlar tarafından yerleşim yeri olarak tercih edilmesinin nedenleri neler olabilir? Yazınız. Örnek Cevap: Üç madde hâlinde şöyle yazılabilir:
- Su kaynaklarının bulunması.
- Av hayvanları ve yenilebilir bitkiler bakımından zengin olması.
- Barınmaya ve korunmaya uygun mağaraların bulunması.
Soru: İnsanlar bu aletleri hangi amaçlarla yapmış olabilir? Tartışınız. Örnek Cevap: Bu aletleri avlanmak, kesmek, delmek, kazımak ve kendilerini korumak için yapmış olabilirler.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 114 Cevapları
Göbeklitepe Hakkındaki Kaynakları İnceleyelim
Bu sayfada doğrudan cevaplanacak bir soru bulunmamaktadır. Kaynak 1, Kaynak 2 ve Kaynak 3, 115. sayfadaki sorulara hazırlık amacıyla verilmiştir.
| Kaynak | Metinde öne çıkan bilgi |
|---|---|
| Kaynak 1 | Göbeklitepe, Şanlıurfa’da bulunan ve yaklaşık 12 bin yıl öncesine uzanan bir inanç merkezi olarak tanıtılmaktadır. |
| Kaynak 2 | Büyük taşlara T biçimi verilmiş ve üzerlerine insan ile hayvan tasvirleri işlenmiştir. |
| Kaynak 3 | Metinde, farklı yerlerde yaşayan insanların belirli dönemlerde buraya inançlarıyla ilgili amaçlarla geldiği anlatılmaktadır. |
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 115 Cevapları
Göbeklitepe ve Arkeolojik Araştırmalar
Soru: Kaynak 1: Günümüzde Göbeklitepe’ye benzer inanç merkezleri var mıdır? Yazınız. Kısa Cevap: Evet. Günümüzde de camiler, kiliseler ve sinagoglar gibi insanların ibadet etmek için bir araya geldiği yerler vardır.
Soru: Kaynak 2: Göbeklitepe’deki kazılarda ortaya çıkan “T” şekli verilmiş taşlardan o dönemde yaşamış insanların hangi becerilerinin geliştiğini söyleyebilirsiniz? Yazınız. Kısa Cevap: Taş işleme, şekil verme, kabartma yapma, planlama ve birlikte çalışma becerileri gelişmiştir. Detaylı Cevap: Büyük taşların biçimlendirilmesi ve taşınması teknik bilgiyle iş birliğini gerektirir. Üzerlerindeki figürler de insanların sanat becerilerini göstermektedir.
Soru: Göbeklitepe’nin gün yüzüne çıkmasında hangi bilim dalı daha fazla yardımcı olur? Söyleyiniz. Kısa Cevap: Arkeoloji. Detaylı Cevap: Arkeoloji, geçmişten kalan eser ve yapı kalıntılarını bilimsel kazılarla ortaya çıkarıp inceleyen bilim dalıdır.
Soru: Arkeolojik araştırmalar insanlık tarihinin öğrenilmesine nasıl katkı sağlamaktadır? Tartışınız. Örnek Cevap: Geçmişten kalan buluntuları ortaya çıkararak insanların nasıl yaşadığını, ne ürettiğini ve nelere inandığını öğrenmemizi sağlar. Örnek Cevap-2: Evler, aletler, yiyecek kalıntıları ve sanat eserleri eski toplumları tanımamıza yardımcı olur. Yeni buluntular, geçmiş hakkındaki bilgilerimizin yeniden değerlendirilmesini sağlayabilir.
Höyük nedir? Eski yerleşimlerin yıkıntılarının zamanla üst üste birikmesiyle oluşan, içinde farklı dönemlere ait kalıntılar bulunan yapay tepedir.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 116 Cevapları
Çayönü’nün Konumu ve Yaşam Koşulları
Bu sayfada soru bulunmamaktadır. Çayönü’nün yerleşim için sunduğu imkânlar ve yaşanabilecek güçlükler açıklanmaktadır.
- Konumu: Diyarbakır’ın Ergani ilçesi yakınında, Boğazçay çevresindedir.
- İmkânları: Su kaynakları, meşe ormanları, yabani bitkiler ve hayvanlar beslenme ile barınmayı kolaylaştırmıştır.
- Güçlükleri: Kuraklık, sel, besinlerin azalması ve yabani hayvanlar yaşamı zorlaştırmış olabilir.
- Yeni ihtiyaçlar: Ev yapma, yiyecek depolama, güvenliği sağlama ve topluluk düzeni kurma önem kazanmıştır.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 117 Cevapları
Çayönü’nde Barınma, Üretim ve El Becerileri
Bu sayfada Kaynak 4, Kaynak 5 ve Kaynak 6 bulunmaktadır. Doğrudan cevaplanacak soru yoktur.
| Alan | Kaynaklardan öğrenilen bilgiler |
|---|---|
| Barınma | Yuvarlak kulübelerden farklı planlı yapılara geçilmiştir. Bazı yapılarda alt bölümler depo, üst bölümler yaşam alanı olarak kullanılmıştır. |
| Beslenme ve tarım | Buğday, mercimek, bezelye ve menengiç gibi ürünlerden yararlanılmıştır. |
| El becerileri | Hayvan boynuzundan orak sapları yapılmış; bitki lifleri örgü ve hasır yapımında kullanılmıştır. |
| Maden işleme | Bakır işlenerek bız, iğne ve boncuk gibi ürünler yapılmıştır. |
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 118 Cevapları
Çatalhöyük’te Yerleşik Yaşam
Bu sayfada Çatalhöyük tanıtılmaktadır; ayrı bir soru bulunmamaktadır.
- Konumu: Konya’nın Çumra ilçesi yakınındadır.
- Yerleşim imkânları: Verimli ovalar ve sulak alanlar tarımı ve doğal kaynaklardan yararlanmayı kolaylaştırmıştır.
- Yerleşik yaşam: Ev kurma, yiyecek depolama, eşya üretme ve topluluk hâlinde yaşama gelişmiştir.
- Olası güçlükler: Nüfusun artması, kaynakların azalması ve iklim değişiklikleri yaşamı etkilemiş olabilir.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 119 Cevapları
Çatalhöyük’te Evler, Beslenme ve Değiş Tokuş
Bu sayfada Kaynak 7, Kaynak 8 ve Kaynak 9 ile günlük yaşam anlatılmaktadır. Cevaplanacak ayrı bir soru yoktur.
| Konu | Önemli bilgiler |
|---|---|
| Evler | Kerpiçten ve bitişik yapılmıştır. Evlere çatılardaki açıklıklardan merdivenle girilmiştir. |
| Sanat | Duvarlara resimler ve insan-hayvan figürlü kabartmalar yapılmıştır. |
| Geçim | Tarım, hayvancılık, balıkçılık ve doğal kaynaklardan yararlanma önemlidir. |
| Üretim | Obsidiyenden ok ve mızrak uçları ile aynalar; kemik ve kilden günlük eşyalar yapılmıştır. |
| Değiş tokuş | Obsidiyen ve tuz gibi ürünler başka bölgelerle yapılan alışverişte kullanılmıştır. |
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 120 Cevapları
Hacılar’da Yerleşim, Tarım ve Konutlar
Bu sayfada Hacılar yerleşimi ile Kaynak 10 ve Kaynak 11 bulunmaktadır. Doğrudan cevaplanacak soru yer almamaktadır.
- Konumu: Burdur yakınlarında, dağlık alanlar arasındaki bir vadidedir.
- Doğal çevre: Çevresinde çeşitli ağaçların ve ormanlık alanların bulunduğu anlatılmaktadır.
- Tarım: Buğday, mercimek ve arpa yetiştirilmiştir.
- Konutlar: Kerpiç duvarlar, sıvalı tabanlar, fırınlar, ocaklar ve oturma-yatma alanları bulunmaktadır.
- Ek bölümler: Bazı küçük odalar mutfak, çalışma alanı veya artan nüfusun ihtiyaçları için kullanılmış olabilir.
5. Sınıf Sosyal Bilgiler 1. Ders Kitabı Sayfa 121 Cevapları
Hacılar’da Yiyecek Saklama ve Eşya Üretimi
Kaynak 12 ve Kaynak 13’e göre Hacılar’da tahıllar depolanmış; boynuz ve çakmak taşından oraklar yapılmıştır. Çömlekçi atölyelerinde kâse, çömlek, vazo, küp ve testi gibi eşyalar üretilmiştir.
Kültürel Mirasın Korunmasında Vatandaşın Rolü
Soru: Vatandaşın CİMER’e başvurusunun somut kültürel mirasın korunması açısından önemi nedir? Tartışınız. Örnek Cevap: Başvuru, Hayırlı Höyüğü’nün koruma altına alınmasını sağlamıştır. Vatandaşların duyarlı davranarak kültürel mirasın korunmasına katkı sunabileceğini göstermektedir. Örnek Cevap-2: Vatandaş, durumu yetkililere bildirerek tarihî alanın korunmasına yardımcı olmuştur. Habere göre alanın arkeolojik sit ilan edilmesiyle yapılaşmanın önüne geçilmiş ve bilimsel çalışmalar için korunması sağlanmıştır.
5. SINIF SOSYAL BİLGİLER DERS KİTABI CEVAPLARI
Diğer sayfa çözümleri için 5. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları (1. ve 2. Kitap) sayfasını inceleyebilirsiniz.
Açıklamalar ve Örnek Cevaplar
112. sayfadaki yerleşimler hangi sırayla yazılmalıdır?
Metindeki tarihlere göre sıra Göbeklitepe, Çayönü, Çatalhöyük ve Hacılar şeklindedir.
Göbeklitepe’nin ortaya çıkarılmasında hangi bilimden yararlanılır?Arkeolojiden yararlanılır. Arkeologlar bilimsel kazılarla kalıntıları ortaya çıkarır ve inceler.
Çatalhöyük evlerine nereden girilmiştir?Birbirine bitişik evlere çatılardaki açıklıklardan merdivenle girilmiştir.
Höyük nedir?Eski yerleşim kalıntılarının üst üste birikmesiyle oluşan yapay tepedir.