11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 72-73 Cevapları MEB Yayınları, madde cinsinin tepkime hızına etkisini demir, çinko ve magnezyumun hidroklorik asitle tepkimeleri üzerinden inceleyen etkinliğin cevaplarını içerir.
11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 72 Cevapları
Değerlendirme
Soru: 2. Tepkime hızına etki eden faktörlerle ilgili oluşturduğunuz sorularda araştırılması gerektiğini düşündüğünüz faktörleri gerekçeleriyle açıklayınız. Örnek cevap: Tepken cinsi, fiziksel hâl, derişim, sıcaklık, temas yüzeyi ve katalizör araştırılabilir. Bu faktörler taneciklerin çarpışma sayısını, enerjisini veya aktivasyon enerjisini değiştirerek tepkime hızını etkiler.
1.12. Etkinlik: Madde Cinsi ve Tepkime Hızı
Yönerge: 1. Öğretmeninizin rehberliğinde 4-6 kişilik çalışma grubunuzu oluşturunuz.
Soru: 2. Tepkime hızına madde cinsinin etkisine ilişkin hipotez oluşturunuz. Örnek cevap: Tepkimeye giren metalin cinsi değiştiğinde hidroklorik asitle gerçekleşen tepkimenin hızı da değişir.
Soru: 3. Tepkime hızına madde cinsinin etkisine ilişkin bağımlı, bağımsız ve kontrol değişkenlerini belirleyiniz. Cevap:
Bağımlı değişken: Tepkime hızı / hidrojen gazının oluşma hızı.
Bağımsız değişken: Kullanılan metalin cinsi (Fe, Zn, Mg).
Kontrol değişkenleri: HCl derişimi ve miktarı, metal miktarı ve büyüklüğü, sıcaklık ve deney süresi.
Bağımlı değişken: Tepkime hızı / hidrojen gazının oluşma hızı.
Bağımsız değişken: Kullanılan metalin cinsi (Fe, Zn, Mg).
Kontrol değişkenleri: HCl derişimi ve miktarı, metal miktarı ve büyüklüğü, sıcaklık ve deney süresi.
Soru: 4. Demir, çinko ve magnezyum parçalarının 1 M HCl çözeltisiyle verdiği tepkimelerden yararlanarak bir deney planlayınız. İşlem basamaklarını yazınız. Örnek cevap:
1. Üç deney tüpüne eşit miktarda 1 M HCl çözeltisi konulur.
2. Eşit büyüklükte demir, çinko ve magnezyum parçaları hazırlanır.
3. Metaller aynı anda farklı tüplere eklenir.
4. Gaz çıkışı ve tepkimelerin gerçekleşme süreleri gözlenir.
5. Sonuçlar karşılaştırılarak metal cinsinin tepkime hızına etkisi değerlendirilir.
1. Üç deney tüpüne eşit miktarda 1 M HCl çözeltisi konulur.
2. Eşit büyüklükte demir, çinko ve magnezyum parçaları hazırlanır.
3. Metaller aynı anda farklı tüplere eklenir.
4. Gaz çıkışı ve tepkimelerin gerçekleşme süreleri gözlenir.
5. Sonuçlar karşılaştırılarak metal cinsinin tepkime hızına etkisi değerlendirilir.
Yönerge: 5. Planladığınız deneyi grup arkadaşlarınızla iş birliği içinde gerçekleştiriniz.
Soru: 6. Deney verilerini yorumlayarak tepkime hızına madde cinsinin etkisini alt mikro seviyede açıklayınız. Kısa Cevap: Farklı maddeler aynı koşullarda farklı hızlarda tepkime verebilir. Detaylı Cevap: Metal atomlarının yapıları ve kimyasal özellikleri farklı olduğu için HCl tanecikleriyle yaptıkları etkin çarpışmaların tepkime oluşturma olasılıkları da farklıdır. Bu nedenle demir, çinko ve magnezyumun tepkime hızları aynı olmaz.
11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 73 Cevapları
1.12. Etkinlik: Madde Cinsi ve Tepkime Hızı
Soru: 7. Deney sonuçlarını çarpışma teorisi ile ilişkilendiriniz. Örnek cevap: Tepkimeye giren maddelerin cinsi değiştiğinde tanecikler arasındaki etkin çarpışmaların tepkime oluşturma olasılığı da değişir. Bu nedenle aynı koşullarda farklı maddeler farklı hızlarda tepkime verebilir.
Değerlendirme
Soru: 1. Gerçekleştirdiğiniz deneyde madde cinsinin tepkime hızına etkisine ilişkin neler gözlemlediniz? Örnek cevap: Aynı derişimdeki HCl ile tepkimeye giren metallerde gaz çıkışının ve tepkime süresinin farklı olduğunu gözlemledik. Bu durum madde cinsinin tepkime hızını etkilediğini gösterir.
Soru: 2. Hipoteziniz için belirlediğiniz bağımlı-bağımsız değişkenler ve kontrol değişkenleri ile deneydeki değişkenlerin doğruluğunu karşılaştırınız. Örnek cevap: Deneyde yalnızca metal cinsi değiştirildi; HCl derişimi, miktarı, sıcaklık ve metal miktarı sabit tutuldu. Ölçülen sonuç tepkime hızı olduğu için belirlenen değişkenler hipotezle uyumludur.
Soru: 3. Deney sonucunda hipotezinizin doğruluğunu kontrol ederek yorumlayınız. Örnek cevap: Farklı metallerin aynı koşullarda farklı tepkime hızları göstermesi, madde cinsinin tepkime hızını etkilediği hipotezini destekler.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Bütün sayfalara ait açıklamalı çözümleri 11. Sınıf Kimya Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasında inceleyebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Madde cinsi tepkime hızını etkiler mi?
Evet. Tepkenlerin kimyasal özellikleri farklı olduğundan aynı koşullarda tepkime hızları farklı olabilir.
Bu deneyde bağımsız değişken nedir?Kullanılan metalin cinsidir.