11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 95-98 Cevapları, 9. Etkinlikte düzgün çembersel hareket yapan cisimlerin yörünge, merkez, yarıçap ve hız vektörleriyle ilgili çalışmaların cevaplarını içermektedir.
11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 95 Cevapları
9. Etkinlik – Düzgün Çembersel Hareket
1.-2. Adımlar: Karekoddan videoya ulaşınız ve videodaki hareketleri inceleyiniz. Kısa Cevap: Bu adımlar gözlem ve video inceleme aşamasıdır. Yazılı cevap gerektiren sorular sonraki adımda başlamaktadır.
11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 96 Cevapları
3. a) Dünya etrafında dolanan Türksat vb. yapay uyduların yörüngeleri, yörünge merkezleri, hızlarının büyüklüğü ve yönü hakkındaki görüşlerinizi yazınız. Örnek Cevap: Yapay uydu çembersel bir yörüngede hareket eder. Yörüngenin merkezi Dünya'nın merkezidir. Düzgün çembersel harekette hızın büyüklüğü sabit kalırken hız vektörünün yönü sürekli değişir ve hız vektörü her noktada yörüngeye teğettir.
3. b) Dönme dolabın hareket hâlindeki kabininin yörüngesi, yörünge merkezi, hızının büyüklüğü ve yönü hakkındaki görüşlerinizi yazınız. Örnek Cevap: Kabin çember biçiminde bir yörünge izler ve yörünge merkezi dönme dolabın merkezidir. Düzgün dönme durumunda hızın büyüklüğü sabittir; ancak kabin hareket ettikçe hızın yönü değişir. Hız vektörü her noktada çembersel yörüngeye teğettir.
4. Soru: Tabloyu doldurunuz.
| Nesne veya Sistem | Yörünge Tipi | Merkez Noktası | Hızın Büyüklüğü | Hızın Yönü |
|---|---|---|---|---|
| Santrifüjde dönen tüpün uç noktası | Çembersel | Dönme ekseni | Sabit | Yörüngeye teğet, sürekli değişir |
| Pikapta dönen plağın uç noktası | Çembersel | Plağın merkezi | Sabit | Yörüngeye teğet, sürekli değişir |
| Dönen platformun uç noktası | Çembersel | Platformun merkezi | Sabit | Yörüngeye teğet, sürekli değişir |
| Helikopter pervanesinin uç noktası | Çembersel | Pervanenin dönme ekseni | Sabit | Yörüngeye teğet, sürekli değişir |
| Rüzgâr türbini kanadının uç noktası | Çembersel | Türbinin dönme ekseni | Sabit | Yörüngeye teğet, sürekli değişir |
5. Soru: Çembersel hareket yapan farklı cisimlerin hareketlerinin özelliklerini yazınız. Örnek Cevap: Cisimler sabit bir merkez etrafında çembersel yörüngede hareket eder. Merkez ile cisim arasındaki yarıçap sabittir. Düzgün çembersel harekette sürat sabit olmasına rağmen hız vektörünün yönü sürekli değişir. Hız vektörü her noktada yörüngeye teğet ve yarıçap vektörüne diktir.
6. Soru: Vektörün temel özelliklerini şekil üzerinde belirtiniz. Kısa Cevap: Vektörün temel özellikleri başlangıç noktası, bitiş noktası, büyüklük, yön ve doğrultudur. Okun ucu bitiş noktasını ve yönü, okun uzunluğu büyüklüğü, üzerinde bulunduğu çizgi ise doğrultuyu gösterir.
11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 97 Cevapları
7. Soru: Verilen yarıçap vektörleri için hız vektörlerini şekil üzerine çiziniz. Kısa Cevap: Her hız vektörü, bulunduğu noktadaki yarıçap vektörüne dik ve cismin hareket yönünde yörüngeye teğet olacak biçimde çizilmelidir.
8. Soru: Hız vektörü ve yarıçap vektörünün yönleriyle ilgili çıkarımlarınızı yazınız. Kısa Cevap: Düzgün çembersel harekette hız vektörü ile yarıçap vektörü birbirine diktir. Yarıçap vektörü merkezden cisme doğru, hız vektörü ise hareket yönünde çembersel yörüngeye teğet olarak yönelir.
Değerlendirme – Çalışma Yaprağı
1. Soru: Düzgün çembersel hareketin tanımını yazınız ve günlük hayattan bir örnek veriniz. Örnek Cevap: Bir cismin sabit bir merkez etrafında çember biçimindeki yörüngede sabit süratle hareket etmesine düzgün çembersel hareket denir. Sabit hızla dönen dönme dolap kabini bu harekete örnek verilebilir.
2. Soru: Düzgün çembersel hareket yapan cisim için tabloyu doldurunuz.
| Bileşen | Tanım | Büyüklük | Yön | Özellikler |
|---|---|---|---|---|
| Yörünge | Cismin izlediği çember biçimindeki yol | Çevresi sabittir | - | Çember biçimindedir |
| Yörünge merkezi | Çembersel yörüngenin merkezi | - | - | Hareket boyunca sabittir |
| Yarıçap vektörü | Merkezden cisme çizilen vektör | Sabit | Merkezden cisme doğru | Yönü hareket boyunca değişir |
| Hız vektörü | Cismin anlık hareket yönünü gösteren vektör | Sabit | Yörüngeye teğet | Yarıçap vektörüne diktir ve yönü sürekli değişir |
11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 98 Cevapları
3. Soru: Analog bir saatin akrep ve yelkovan uçlarındaki noktaların yarıçap ve hız vektörlerini çizerek vektörlerin büyüklükleri arasındaki ilişkiyi açıklayınız. Kısa Cevap: Her iki gösterge için yarıçap vektörü saatin merkezinden gösterge ucuna doğru, hız vektörü ise yarıçap vektörüne dik ve hareket yönünde teğet çizilmelidir. Yelkovanın açısal hızı akrebinkinden daha büyük olduğundan yelkovanın ucundaki noktanın çizgisel hız büyüklüğü daha fazladır. Detaylı Cevap: Akrep ve yelkovan kendi hareketleri boyunca sabit yarıçaplı çembersel yörüngeler izler. Her birinin yarıçap vektörünün büyüklüğü sabit kalır, yönü değişir. Çizgisel hız için v = ω·r olduğundan daha hızlı dönen yelkovanın ucundaki noktanın hız büyüklüğü akrebin ucundaki noktadan daha büyüktür.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Bütün sayfalara ait güncel cevap ve çözümleri 11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasından inceleyebilirsiniz.
11. Sınıf Fizik Sayfa 95-98 Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Düzgün çembersel hareket nedir?
Bir cismin sabit bir merkez etrafında çembersel yörüngede sabit süratle hareket etmesidir.
Hız vektörü ile yarıçap vektörü arasındaki açı kaç derecedir?Hız vektörü yarıçap vektörüne dik olduğundan aralarındaki açı 90°'dir.
Düzgün çembersel harekette hızın büyüklüğü değişir mi?Değişmez. Ancak hız vektörünün yönü sürekli değiştiği için hız vektörü değişir.