11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 36-37 Cevapları MEB Yayınları, 2026-2027 eğitim öğretim yılı kitabındaki 10. ve 11. Alıştırma sorularının çözümlerini içermektedir. Sorularda eğik atış ve yatay atış hareketleri, yatay ve düşey hız bileşenleri ayrı ayrı incelenerek çözümlenmektedir.
11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 36-37 Cevapları MEB Yayınları
İki boyutlu hareketlerde hava direnci ihmal edildiğinde yatay hız bileşeni sabit kalırken düşey hız bileşeni yer çekimi nedeniyle değişir. Eğik atışta cismin uçuş süresi ve maksimum yüksekliği düşey hız bileşenine bağlıdır. Yatay menzil ise yatay hız ile havada kalma süresinin birlikte değerlendirilmesiyle bulunur.
11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 36 Cevapları
10. Alıştırma
Roketin ilk hızının büyüklüğü 20√2 m/s ve atış açısı 45°'dir.
Yatay hız bileşeni:
v0x = v0 · cos45°
v0x = 20√2 · √2/2
v0x = 20 m/s
Düşey hız bileşeni:
v0y = v0 · sin45°
v0y = 20√2 · √2/2
v0y = 20 m/s
tçıkış = v0y / g
tçıkış = 20 / 10
tçıkış = 2 s
Roket aynı seviyeye geri döndüğü için toplam havada kalma süresi:
t = 2 · 2 = 4 s
hmaks = v0y2 / 2g
hmaks = 20² / (2 · 10)
hmaks = 400 / 20
hmaks = 20 m
x = v0x · t
x = 20 · 4
x = 80 m
Roketin yatay yer değiştirmesi 80 m'dir.
vy = 0
vx = 20 m/s
Bu nedenle: Hız büyüklüğü = 20 m/s
Roket maksimum yükseklikte olsa bile yer çekimi etkisi devam eder.
İvme büyüklüğü = 10 m/s²
İvmenin yönü aşağı doğrudur.
Yatay hız-zaman grafiği: Hava direnci olmadığı için yatay hız değişmez. Grafik 0-4 s boyunca vx = 20 m/s değerinde yatay bir doğrudur.
| Zaman (s) | vx (m/s) |
|---|---|
| 0 | 20 |
| 1 | 20 |
| 2 | 20 |
| 3 | 20 |
| 4 | 20 |
Düşey hız-zaman grafiği:
vy = 20 - 10t
| Zaman (s) | vy (m/s) |
|---|---|
| 0 | 20 |
| 1 | 10 |
| 2 | 0 |
| 3 | -10 |
| 4 | -20 |
Grafik (0, 20) noktasından başlayıp (2, 0) noktasından geçerek (4, -20) noktasına ulaşan doğrusal bir grafiktir.
11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 37 Cevapları
Yatay konum-zaman grafiği:
x = vx · t
x = 20t
| Zaman (s) | x (m) |
|---|---|
| 0 | 0 |
| 1 | 20 |
| 2 | 40 |
| 3 | 60 |
| 4 | 80 |
Yatay konum-zaman grafiği (0, 0) ile (4, 80) noktalarını birleştiren doğrusal bir grafiktir.
Düşey konum-zaman grafiği:
y = v0yt - 1/2·gt²
y = 20t - 5t²
| Zaman (s) | y (m) |
|---|---|
| 0 | 0 |
| 1 | 15 |
| 2 | 20 |
| 3 | 15 |
| 4 | 0 |
Düşey konum-zaman grafiği aşağı doğru açılan bir paraboldür. Roket 2. saniyede 20 m maksimum yüksekliğe ulaşır ve 4. saniyede başlangıç seviyesine geri döner.
Menzil bağıntısı:
R = v02 · sin(2α) / g
v02 = (20√2)² = 800
30° için:
R = 800 · sin60° / 10
R = 80 · √3/2
R = 40√3 m ≈ 69,3 m
60° için:
sin120° = sin60° olduğundan: R = 40√3 m ≈ 69,3 m
Dolayısıyla 30° ve 60° için menziller birbirine eşittir fakat 45°'lik atıştaki 80 m menzilden daha küçüktür.
11. Alıştırma
h = 1/2 · g · t²
20 = 1/2 · 10 · t²
20 = 5t²
t² = 4
t = 2 s
Araç bu 2 saniyede en az 40 m yatay yol almalıdır.
x = vx · t
40 = vx · 2
vx = 20 m/s
Bu nedenle aracın uçurumdan ayrılma hızının büyüklüğü en az 20 m/s olmalıdır.
Bütün sayfalara ait açıklamalı çözümleri 11. Sınıf Fizik Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasında inceleyebilirsiniz.