11. Sınıf Edebiyat Konuları ve Temaları 2026-2027

11. Sınıf Edebiyat Konuları ve Temaları 2026-2027, MEB Türk Dili ve Edebiyatı ders kitabının dört teması esas alınarak hazırlanmıştır. Aşağıda her temanın metinleri, metin incelemesinde çalışılacak başlıklar, dil bilgisi konuları ve öğrencinin hazırlayacağı konuşma-yazma ürünleri birlikte verilmiştir.

11. Sınıf Edebiyat Konuları Nelerdir?

Kitapta Metin Tahlili (Anlama) kapsamında okuma ve dinleme/izleme; Edebiyat Atölyesi (Anlatma) kapsamında konuşma ve yazma çalışmaları yer alır. Dil bilgisi, metinlerdeki örneklerden hareketle ele alınır; yazım ve noktalama kuralları hazırlanan ürünlerde uygulanır.

1. Tema: Bir Diyeceğim Var!

İlk temada iletişim, dilin kullanımı ve kişinin kendini ifade etmesi üzerinde durulur. Yazıcı adlı Karagöz oyunu ve Âli’ye Mektuplar metni incelenir; dilekçe çalışmasıyla günlük yaşamda kullanılan yazılı iletişim biçimleri değerlendirilir.

Okuma ve Metin İnceleme Konuları

• Geleneksel Türk tiyatrosu ve gölge oyununun özellikleri.
• Karagöz oyununun mukaddime, muhavere, fasıl ve bitiş bölümleri.
• Karagöz ve Hacivat’ın kişilikleri, konuşma biçimleri ve sosyal çevreleri.
• Yanlış anlamalar, söz oyunları ve mizahın oluşması.
• Mektup türleri; mektubun konusu, ana düşüncesi, amacı, yapı ve üslup özellikleri.
• Öznel-nesnel ifadeler, açık-örtük iletiler, anlatım biçimleri ve düşünceyi geliştirme yolları.
• Dilekçenin bölümleri, talebin gerekçelendirilmesi ve resmî dil kullanımı.

Dinleme, Konuşma ve Yazma Çalışmaları

Değişen İletişim Araçlarının Hayatımızdaki Yeri adlı çok modlu metin üzerinden iletişim araçları ve etkili iletişim değerlendirilir. Öğrenci sözlü iletişim engellerini konu alan bir drama hazırlar; amaç, alıcı, konu, hitap ve kapanış ifadelerini belirleyerek e-posta yazar.

Dil Bilgisi: Fiilimsiler

İsim-fiil, sıfat-fiil ve zarf-fiil örnekleri belirlenir. Fiilimsilerin türleri ve cümledeki işlevleri metindeki kullanımlarıyla açıklanır.

2. Tema: Kültür Yolculuğu

İkinci temada edebiyatın kültürü taşıma ve gelecek kuşaklara aktarma işlevi ele alınır. Oğulla Buluşma hikâyesi, Eski İstanbul’dan Çizgiler anısı, Orhun Abideleri ve Dîvânu Lugâti’t-Türk üzerinden farklı dönemlerin kültürel özellikleri incelenir.

Okuma ve Metin İnceleme Konuları

• Türk dünyası edebiyatından hikâye ve metindeki kültürel unsurlar.
• Hikâyede olay örgüsü, kişiler, zaman, mekân, anlatıcı ve bakış açısı.
• Diyalog, geriye dönüş ve özetleme gibi anlatım teknikleri.
• Anı türü; geçmiş yaşamın, şehir kültürünün ve kişisel gözlemlerin anlatılması.
• Orhun Abideleri’nin dil, tarih ve kültür bakımından önemi.
• Dîvânu Lugâti’t-Türk, Türkçenin söz varlığı ve dil-kültür ilişkisi.
• Metinlerin gerçeklik, dil ve anlatım özelliklerinin karşılaştırılması.

Dinleme, Konuşma ve Yazma Çalışmaları

Murat Çobanoğlu-Şeref Taşlıova Atışması üzerinden âşık atışması, karşılıklı söyleyiş ve halk kültürü incelenir. Öğrenci Türk kültürünün özelliklerini yansıtan bir konuşma hazırlar; çevrim içi müze gezisindeki gözlem ve izlenimlerini yazıya aktarır.

Dil Bilgisi: Fiilde Kip, Çekim ve Çatı

Haber ve dilek kipleriyle çekimlenmiş fiiller ile basit ve birleşik çekimli fiiller belirlenir. Öznesine göre etken, edilgen, dönüşlü ve işteş; nesnesine göre geçişli, geçişsiz, oldurgan ve ettirgen fiiller incelenir.

3. Tema: Yaşamın İzinde

Üçüncü temada insan yaşamının edebî metinlere yansıması ve sanatçı-eser ilişkisi üzerinde durulur. Huzur romanı, Mehmet Akif Ersoy biyografisi ve Usûlî tezkiresi üzerinden kurmaca kişilerle gerçek kişilerin anlatılışı değerlendirilir.

Okuma ve Metin İnceleme Konuları

• Romanda olay örgüsü, kişi kadrosu, zaman ve mekân.
• Anlatıcı ve bakış açısı; kişilerin iç dünyası ve karakter çözümlemesi.
• Tema, çatışma, kurmaca ve gerçeklik ilişkisi.
• Romanın dil, anlatım ve üslup özellikleri.
• Biyografide yaşam öyküsünün düzenlenmesi ve kullanılan bilgilerin niteliği.
• Tezkire geleneği; şairlerin hayatı ve eserlerinin tanıtılması.
• Biyografi ve tezkirenin içerik, dil ve anlatım bakımından karşılaştırılması.

Dinleme, Konuşma ve Yazma Çalışmaları

Direnişin Ustaları adlı radyo tiyatrosunda diyalog, ses, müzik ve efektlerin anlatımdaki işlevi incelenir. Öğrenci roman kişisiyle yapılmış gibi kurgulanan hayalî bir mülakat hazırlar. Yazma görevinde ise dinlenen/izlenen metinden seçilen bir diyaloğu bağlama uygun başka bir türe dönüştürür.

Dil Bilgisi: Cümlenin Ögeleri

Metinden alınan cümlelerde yüklem, özne, nesne, yer tamlayıcısı ve zarf tamlayıcısı belirlenir. Cümle kuruluşlarının metnin anlatımına katkısı değerlendirilir.

4. Tema: Hayatın Aynası

Son temada yaşamın ve insanın tiyatro, küçürek hikâye ve belgesel aracılığıyla nasıl anlatıldığı incelenir. Ben, Mimar Sinan tiyatro metni ve Merdiven küçürek hikâyesi üzerinden farklı türlerin anlatım olanakları karşılaştırılır.

Okuma ve Metin İnceleme Konuları

• Tiyatroda dramatik örgü, kişiler, çatışma, zaman ve mekân.
• Sahne, perde, dekor, kostüm, diyalog ve monolog kavramları.
• Gösterme tekniği ve konuşmaların kişileri tanıtmadaki işlevi.
• Tiyatro metninin dil, anlatım ve üslup özellikleri.
• Küçürek hikâyede kısa, yoğun ve çağrışımlı anlatım.
• Sezdirme, açık-örtük ileti ve okurun anlam oluşturmadaki rolü.
• Metinlerdeki insan, toplum ve günlük yaşam ilişkisi.

Dinleme, Konuşma ve Yazma Çalışmaları

Anadolu İnsanı / Fedakârlık belgeselinde söz, ses ve görüntünün birlikte oluşturduğu anlam değerlendirilir. Öğrenci tiyatro metninden bir bölümü canlandırır; belgeselin mesajına ve hedef kitlesine uygun başlık, slogan ve görsellerle özgün afiş hazırlar.

Dil Bilgisi: Cümle Türleri

Cümleler yüklemin türüne, yüklemin yerine, anlamına ve yapısına göre incelenir. Bu özelliklerin metnin anlatımına nasıl katkı sağladığı açıklanır.

11. Sınıf Edebiyat Dil Bilgisi Konuları

Yazım, noktalama, söz varlığı ve bağdaşıklık bütün temalardaki konuşma ve yazma ürünlerinde dikkate alınır.

Tema Sonu Ölçme ve Değerlendirme Çalışmaları

Kitapta tema sonu değerlendirme bölümleri sırasıyla 79, 155, 230 ve 303. sayfalarda başlar. Bu bölümlerden önce metin çözümleme soruları, karşılaştırma tabloları, kavram haritaları, çıkış kartları ve performans görevleriyle öğrenilenler uygulanır.

Öz değerlendirme formunda öğrenci kendi çalışmasını değerlendirir; akran görüşleri ve öğretmen geri bildirimiyle eksiklerini tamamlar. Konuşma, e-posta, izlenim yazısı, mülakat, tür dönüştürme ve afiş gibi ürünlerde yalnızca içerik değil, amaca uygun dil ve anlatım da önemlidir.

11. Sınıf Edebiyat Konularına Nasıl Çalışılmalı?

1. Metni okuyun: Türünü, konusunu ve temel iletisini belirleyin.
2. Kanıt bulun: Kişilik, üslup veya ileti sorularını metindeki sözlerle destekleyin.
3. Dil bilgisini uygulayın: Kuralları metinden seçtiğiniz örnekler üzerinde gösterin.
4. Ürününüzü hazırlayın: Konuşma ve yazma görevlerini kendi amacınıza ve hedef kitlenize göre düzenleyin.
5. Eksiklerinizi tamamlayın: Tema değerlendirmesi ve geri bildirimlerden yararlanın.

Bu yazı MEB ders kitabının konu sırasını gösterir. Yazılı sınav kapsamı için öğretmeninizin duyurduğu konuları ve okulunuzda kullanılan konu-soru dağılım tablosunu esas alın.