11. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 116-118 Cevapları MEB Yayınları 2026-2027, 1. Tema Tepki bölümündeki alerjik tepkiler, Ön Değerlendirme, Konuya Başlarken ve 2. Performans Görevi çalışmalarını kapsamaktadır. Soruların kısa cevapları, örnek 5N1K tablosu ve hazırlanabilecek bir alerji broşürü aşağıda verilmiştir.
11. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 116 Cevapları
1.12. Alerjik Tepkiler – Ön Değerlendirme
Bahar aylarında alerjik tepkilerin artışının sebebi nedir? Açıklayınız.
Kısa Cevap: Bahar aylarında bitkilerin üreme dönemine girmesiyle havadaki polen miktarı artar. Polenlere duyarlı kişilerde alerjik tepkiler daha sık görülür.
Detaylı Cevap: Ağaç ve otların çevreye yaydığı polenler solunum yoluyla vücuda girebilir. Polen alerjisi olan kişilerin bağışıklık sistemi bu maddelere karşı aşırı tepki verir. Bunun sonucunda hapşırma, burun akıntısı, gözlerde sulanma ve kaşıntı oluşabilir. Herkesin aynı alerjene duyarlı olmaması nedeniyle bu belirtiler bütün insanlarda görülmez.
Kısa Cevap: Bahar aylarında bitkilerin üreme dönemine girmesiyle havadaki polen miktarı artar. Polenlere duyarlı kişilerde alerjik tepkiler daha sık görülür.
Detaylı Cevap: Ağaç ve otların çevreye yaydığı polenler solunum yoluyla vücuda girebilir. Polen alerjisi olan kişilerin bağışıklık sistemi bu maddelere karşı aşırı tepki verir. Bunun sonucunda hapşırma, burun akıntısı, gözlerde sulanma ve kaşıntı oluşabilir. Herkesin aynı alerjene duyarlı olmaması nedeniyle bu belirtiler bütün insanlarda görülmez.
11. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 117 Cevapları
Konuya Başlarken
1. Alerjik tepkileri tetikleyen faktörler nelerdir? Açıklayınız.
Kısa Cevap: Polenler, ev tozu akarları, küf, hayvan kaynaklı alerjenler, bazı besinler, ilaçlar ve böcek zehirleri alerjik tepkileri tetikleyebilir.
Detaylı Cevap: Alerjik tepkiye neden olan maddelere alerjen denir. Alerjenler solunum, beslenme, deri teması veya böcek sokması gibi yollarla kişiyi etkileyebilir. Hangi maddenin alerjiye yol açtığı kişiden kişiye değişir.
Kısa Cevap: Polenler, ev tozu akarları, küf, hayvan kaynaklı alerjenler, bazı besinler, ilaçlar ve böcek zehirleri alerjik tepkileri tetikleyebilir.
Detaylı Cevap: Alerjik tepkiye neden olan maddelere alerjen denir. Alerjenler solunum, beslenme, deri teması veya böcek sokması gibi yollarla kişiyi etkileyebilir. Hangi maddenin alerjiye yol açtığı kişiden kişiye değişir.
2. Alerjiyi güvenlik sistemleriyle karşılaştırarak tanımlayınız.
Kısa Cevap: Alerji, bağışıklık sisteminin genellikle zararsız bir maddeyi tehlikeli kabul ederek aşırı savunma tepkisi oluşturmasıdır. Gerçek tehlike olmadığı hâlde alarm veren bir güvenlik sistemine benzer.
Detaylı Cevap: Bir alarmın evcil hayvanın hareketini hırsızlık olarak algılaması gibi bağışıklık sistemi de poleni veya bazı besinleri tehdit olarak algılayabilir. Savunma sistemi harekete geçer; ancak tepki normalde zararsız olan bir maddeye yönelmiştir.
Kısa Cevap: Alerji, bağışıklık sisteminin genellikle zararsız bir maddeyi tehlikeli kabul ederek aşırı savunma tepkisi oluşturmasıdır. Gerçek tehlike olmadığı hâlde alarm veren bir güvenlik sistemine benzer.
Detaylı Cevap: Bir alarmın evcil hayvanın hareketini hırsızlık olarak algılaması gibi bağışıklık sistemi de poleni veya bazı besinleri tehdit olarak algılayabilir. Savunma sistemi harekete geçer; ancak tepki normalde zararsız olan bir maddeye yönelmiştir.
2. Performans Görevi – Alerjik Tepkiler
Amaç: Alerjik tepkilerin oluşumunu sorgulayabilme.
Süre: 40 + 40 dakika.
Hazırlanacak çalışma: Alerji ve alerjinin oluşumu hakkında bilgilendirici broşür.
Not: Aşağıdaki cevaplar örnektir. Video, kişisel deneyim ve görüşme bölümleri kendi çalışmanıza göre düzenlenmelidir.
Süre: 40 + 40 dakika.
Hazırlanacak çalışma: Alerji ve alerjinin oluşumu hakkında bilgilendirici broşür.
Not: Aşağıdaki cevaplar örnektir. Video, kişisel deneyim ve görüşme bölümleri kendi çalışmanıza göre düzenlenmelidir.
1. Videodan hareketle bağışıklık sisteminin alerjik tepkilerin oluşumundaki rolünü açıklayınız.
Kısa Cevap: Örnek cevap: Bağışıklık sistemi, alerjene karşı aşırı tepki vererek alerji belirtilerinin ortaya çıkmasına neden olur.
Detaylı Cevap: Polen gibi bir alerjene duyarlı kişilerde bağışıklık tepkisi sırasında mast hücrelerinden histamin gibi maddeler salınabilir. Bu maddeler kaşıntı, kızarıklık, burun akıntısı ve gözlerde sulanma gibi belirtilerin oluşmasına katkıda bulunur.
Kısa Cevap: Örnek cevap: Bağışıklık sistemi, alerjene karşı aşırı tepki vererek alerji belirtilerinin ortaya çıkmasına neden olur.
Detaylı Cevap: Polen gibi bir alerjene duyarlı kişilerde bağışıklık tepkisi sırasında mast hücrelerinden histamin gibi maddeler salınabilir. Bu maddeler kaşıntı, kızarıklık, burun akıntısı ve gözlerde sulanma gibi belirtilerin oluşmasına katkıda bulunur.
2. Alerji hakkında merak ettiklerinizi söyleyiniz.
Kısa Cevap: Örnek sorular: Aynı madde neden bazı kişilerde alerji oluştururken diğerlerinde oluşturmaz? Alerjenler nasıl belirlenir? Alerji belirtileri nasıl azaltılabilir? Alerji sonradan ortaya çıkabilir mi?
Kısa Cevap: Örnek sorular: Aynı madde neden bazı kişilerde alerji oluştururken diğerlerinde oluşturmaz? Alerjenler nasıl belirlenir? Alerji belirtileri nasıl azaltılabilir? Alerji sonradan ortaya çıkabilir mi?
11. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 118 Cevapları
2. Performans Görevi – Uygulama Aşamaları
3. “Herhangi bir etkene karşı alerjik tepkiniz var mı?”, “Herhangi bir etkene karşı alerjisi olan birini tanıyor musunuz?” sorularını sözlü olarak cevaplayınız.
Kısa Cevap: Örnek cevap: Bildiğim bir alerjim yok. Çevremde polen alerjisi olan birini tanıyorum. Bahar aylarında hapşırma, burun akıntısı ve gözlerde kaşıntı yaşıyor.
Detaylı Cevap: Bu bölüm kişisel deneyime göre cevaplanmalıdır. Alerjiniz yoksa veya alerjisi olan birini tanımıyorsanız bunu açıkça söyleyebilirsiniz.
Kısa Cevap: Örnek cevap: Bildiğim bir alerjim yok. Çevremde polen alerjisi olan birini tanıyorum. Bahar aylarında hapşırma, burun akıntısı ve gözlerde kaşıntı yaşıyor.
Detaylı Cevap: Bu bölüm kişisel deneyime göre cevaplanmalıdır. Alerjiniz yoksa veya alerjisi olan birini tanımıyorsanız bunu açıkça söyleyebilirsiniz.
4. Alerjisi olan kişiyle ilgili sorularınızı 5N1K tekniğiyle tabloya yazınız.
Kısa Cevap: Örnek 5N1K soruları: Alerjinin nedeni, belirtileri, görüldüğü ortam ve zaman ile kişinin aldığı önlemler sorgulanabilir.
Kısa Cevap: Örnek 5N1K soruları: Alerjinin nedeni, belirtileri, görüldüğü ortam ve zaman ile kişinin aldığı önlemler sorgulanabilir.
| 5N1K | Örnek Soru |
|---|---|
| Ne? | Alerjik tepkinize neden olan madde nedir? |
| Nerede? | Belirtileriniz hangi ortamlarda artıyor? |
| Ne zaman? | Alerji belirtileriniz yılın hangi döneminde ortaya çıkıyor? |
| Nasıl? | Alerji sizi nasıl etkiliyor ve belirtilere karşı nasıl önlem alıyorsunuz? |
| Neden? | Bağışıklık sisteminiz bu maddeye neden alerjik tepki veriyor? |
| Kim? | Alerjinizin değerlendirilmesi ve tedavisi için kimden yardım alıyorsunuz? |
5. Yazılı ve dijital kaynakları belirleyerek araştırmanızı yapınız. Kaynakların güvenirliğine ve kişisel bilgilerin gizliliğine dikkat ediniz.
Kısa Cevap: Örnek çalışma planı: MEB Biyoloji ders kitabı, Sağlık Bakanlığı kaynakları ve üniversite hastanelerinin bilgilendirme yazıları kullanılabilir.
Detaylı Cevap: Kaynağın yazarı, yayımlandığı kurum ve güncelliği kontrol edilir. Görüşme yapılan kişinin adı, iletişim bilgileri ve sağlık belgeleri izinsiz paylaşılmaz. Kaynakların adı ve erişim tarihi not edilir.
Kısa Cevap: Örnek çalışma planı: MEB Biyoloji ders kitabı, Sağlık Bakanlığı kaynakları ve üniversite hastanelerinin bilgilendirme yazıları kullanılabilir.
Detaylı Cevap: Kaynağın yazarı, yayımlandığı kurum ve güncelliği kontrol edilir. Görüşme yapılan kişinin adı, iletişim bilgileri ve sağlık belgeleri izinsiz paylaşılmaz. Kaynakların adı ve erişim tarihi not edilir.
6. Elde ettiğiniz bilgilerin doğruluğunu ders kitabından ya da bilimsel kaynaklardan kontrol ediniz.
Kısa Cevap: Örnek kontrol: Alerjen, alerji belirtisi ve bağışıklık tepkisi hakkındaki bilgiler ders kitabıyla ve güvenilir sağlık kaynaklarıyla karşılaştırılır.
Detaylı Cevap: Kişinin anlattığı deneyim tek başına bütün insanlar için geçerli kabul edilmez. Alerjinin kişiden kişiye değişebileceği belirtilir; doğrulanamayan tedavi önerileri broşüre eklenmez.
Kısa Cevap: Örnek kontrol: Alerjen, alerji belirtisi ve bağışıklık tepkisi hakkındaki bilgiler ders kitabıyla ve güvenilir sağlık kaynaklarıyla karşılaştırılır.
Detaylı Cevap: Kişinin anlattığı deneyim tek başına bütün insanlar için geçerli kabul edilmez. Alerjinin kişiden kişiye değişebileceği belirtilir; doğrulanamayan tedavi önerileri broşüre eklenmez.
7. Bilgilerinizi kullanarak alerjen, vücudun tepkisi, yapılması gerekenler, yardım alınabilecek yerler ve görseller içeren bir broşür hazırlayınız.
Kısa Cevap: Örnek broşür konusu: Polen alerjisi. Broşür; alerjen, oluşum, belirtiler, önlemler ve yardım başlıklarıyla hazırlanabilir.
Kısa Cevap: Örnek broşür konusu: Polen alerjisi. Broşür; alerjen, oluşum, belirtiler, önlemler ve yardım başlıklarıyla hazırlanabilir.
Örnek Broşür – Polen Alerjisini Tanıyalım
| Broşür Bölümü | Örnek İçerik |
|---|---|
| Alerjen nedir? | Ağaç ve otlardan yayılan polenler, duyarlı kişilerde alerjik tepki oluşturabilir. |
| Vücut nasıl tepki verir? | Bağışıklık sistemi polene aşırı tepki verir. Histamin gibi maddelerin salınması belirtilerin oluşmasına katkı sağlar. |
| Belirtiler nelerdir? | Hapşırma, burun akıntısı, gözlerde sulanma ve kaşıntı görülebilir. |
| Neler yapılabilir? | Polenle teması azaltacak önlemler alınır. Belirtiler için hekime başvurulur; verilen tedavi planına uyulur. |
| Nereden yardım alınır? | Aile hekimi, ilgili uzman hekim veya alerji ve immünoloji birimlerinden yardım alınabilir. |
| Acil durum | Nefes almada güçlük, dil veya boğazda şişme, bayılma gibi ciddi belirtilerde hemen 112 aranır. |
| Görsel önerisi | Çiçekten yayılan polenler, hapşıran bir kişi ve sağlık kuruluşunu gösteren basit çizimler kullanılabilir. |
Broşür düzeni: A4 kâğıdı üçe katlanabilir. Ön yüzde başlık ve polen görseli; iç yüzlerde oluşum, belirtiler ve önlemler; arka yüzde yardım bilgileri ile kullanılan kaynaklar bulunabilir.
8. Alerjik tepkiler ortaya çıktığında neler yapılabileceğini ve nasıl yardım alınabileceğini arkadaşlarınızla paylaşınız.
Kısa Cevap: Örnek paylaşım: Alerji belirtileri yaşayan kişi durumunu bir yetişkine bildirmeli ve sağlık desteği almalıdır. Ciddi belirtilerde 112 aranmalıdır.
Detaylı Cevap: Bilinen alerjenle temas mümkün olduğunca önlenir ve kişinin hekim tarafından belirlenmiş planı uygulanır. Anafilaksi için adrenalin otoenjektörü reçete edilmişse, acil durumda bu plan ve cihazın kullanım talimatı izlenir; acil yardım çağrısı geciktirilmez.
Kısa Cevap: Örnek paylaşım: Alerji belirtileri yaşayan kişi durumunu bir yetişkine bildirmeli ve sağlık desteği almalıdır. Ciddi belirtilerde 112 aranmalıdır.
Detaylı Cevap: Bilinen alerjenle temas mümkün olduğunca önlenir ve kişinin hekim tarafından belirlenmiş planı uygulanır. Anafilaksi için adrenalin otoenjektörü reçete edilmişse, acil durumda bu plan ve cihazın kullanım talimatı izlenir; acil yardım çağrısı geciktirilmez.
Performans Değerlendirme
Çalışma, öğretmeniniz tarafından karekodda verilen Analitik Dereceli Puanlama Anahtarı ile değerlendirilir. Teslimden önce broşürün soruları karşılamasını, bilgilerin doğruluğunu, kaynakların belirtilmesini, görsellerin konuya uygunluğunu ve kişisel bilgilerin gizliliğini kontrol edebilirsiniz.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Diğer etkinlik ve değerlendirme çözümlerine 11. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları 2026-2027 sayfasından ulaşabilirsiniz.
Açıklamalar ve Örnek Cevaplar
Alerji, bağışıklık sisteminin zayıf olduğunu mu gösterir?
Alerji, bağışıklık sisteminin belirli maddelere karşı aşırı veya uygunsuz tepki vermesidir. Doğrudan bağışıklığın zayıf olması anlamına gelmez.
116-118. sayfalardaki performans görevinde ne hazırlanır?Alerji ve alerjinin oluşumunu anlatan bilgilendirici bir broşür hazırlanır. Broşürde alerjen, belirtiler, yapılması gerekenler, yardım alınabilecek yerler ve görseller bulunmalıdır.
Alerjisi olan birini tanımayan öğrenci ne yapabilir?Kişisel soruları gerçeğe uygun cevaplayabilir. Broşür için güvenilir kaynaklardan bilgi sahibi olduğu bir alerjiyi seçebilir; gerçek bir görüşme yapmadıysa görüşme yaptığını yazmamalıdır.
Broşürde çizim kullanmak zorunlu mu?Yönergede görsellere yer verilmesi istenir. Öğrenci kendi çizimlerini veya kaynağını belirttiği uygun görselleri kullanabilir; yalnızca elle çizim şartı belirtilmemiştir.