10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 59-60 Cevapları MEB Yayınları, mol-kütle, mol-tanecik ve kütle-tanecik ilişkilerinin demir cevherleri ve farklı bileşikler üzerinden uygulandığı Kontrol Noktası sorularının çözümlerini içermektedir.
10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 59-60 Cevapları MEB – Mol, Kütle ve Tanecik
10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 59 Cevapları
Kontrol Noktası
Soru: 1. 112 g saf demir elde etmek için kullanmanız gereken hematit, manyetit ve siderit miktarını ifade edebilecek bir hipotez kurunuz. Hipotezinizi mol kütlesi ve bileşikteki demir atomu sayısına dayandırarak açıklayınız. Örnek Cevap: Bir demir cevherinin yapısında mol kütlesine oranla daha fazla demir bulunuyorsa aynı miktarda saf demir elde etmek için daha az cevher gerekir. Bu nedenle 112 g Fe elde etmek için en az manyetit, en fazla siderit kullanılması beklenir.
Soru: 2. a) Birinci basamakta oluşturduğunuz hipotezinizin doğruluğunu deneysel sonuçları kullanarak test ediniz. Örnek Cevap:
Hematit (Fe2O3): 1 mol = 160 g → 112 g Fe verir.
Manyetit (Fe3O4): 2/3 mol = 232 × 2/3 = 154,67 g → 112 g Fe verir.
Siderit (FeCO3): 2 mol = 2 × 116 = 232 g → 112 g Fe verir.
Gerekli cevher miktarı manyetit < hematit < siderit şeklindedir. Bu sonuç hipotezi doğrular.
Hematit (Fe2O3): 1 mol = 160 g → 112 g Fe verir.
Manyetit (Fe3O4): 2/3 mol = 232 × 2/3 = 154,67 g → 112 g Fe verir.
Siderit (FeCO3): 2 mol = 2 × 116 = 232 g → 112 g Fe verir.
Gerekli cevher miktarı manyetit < hematit < siderit şeklindedir. Bu sonuç hipotezi doğrular.
Soru: 2. b) Hipotezinizi açıklarken hangi değişkenleri kontrol edeceğinizi ve sonuçları nasıl değerlendireceğinizi yazınız. Örnek Cevap: Her cevherden elde edilen demir miktarı 112 g olarak sabit tutulmalıdır. Cevherlerin saf olduğu, tepkimenin %100 verimle gerçekleştiği ve Fe'nin mol kütlesinin 56 g/mol olduğu kabul edilmelidir. Aynı demir miktarını elde etmek için gereken cevher kütlesi azaldıkça cevherin demir bakımından daha zengin olduğu anlaşılır.
Soru: 3. 1 mol hematit, manyetit ve siderit bileşiklerindeki demir atomu sayılarını hesaplayınız. Çözüm:
Hematit – Fe2O3:
1 mol Fe2O3 → 2 mol Fe atomu
2 × 6,02 × 1023 = 12,04 × 1023 Fe atomu
Manyetit – Fe3O4:
1 mol Fe3O4 → 3 mol Fe atomu
3 × 6,02 × 1023 = 18,06 × 1023 Fe atomu
Siderit – FeCO3:
1 mol FeCO3 → 1 mol Fe atomu
6,02 × 1023 Fe atomu
Hematit – Fe2O3:
1 mol Fe2O3 → 2 mol Fe atomu
2 × 6,02 × 1023 = 12,04 × 1023 Fe atomu
Manyetit – Fe3O4:
1 mol Fe3O4 → 3 mol Fe atomu
3 × 6,02 × 1023 = 18,06 × 1023 Fe atomu
Siderit – FeCO3:
1 mol FeCO3 → 1 mol Fe atomu
6,02 × 1023 Fe atomu
10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 60 Cevapları
4. Mol-Kütle, Mol-Tanecik ve Kütle-Tanecik İlişkileri
Soru: Yüzyıllardır bilinen bir boya olan juglon, siyah cevizin kabuğundan üretilir. Molekül formülü C10H6O3 olan juglonun 0,5 molü kaç gramdır? Çözüm:
M(C10H6O3) = (10 × 12) + (6 × 1) + (3 × 16) = 174 g/mol
m = n × MA
m = 0,5 × 174 = 87 g
Cevap: 87 g
M(C10H6O3) = (10 × 12) + (6 × 1) + (3 × 16) = 174 g/mol
m = n × MA
m = 0,5 × 174 = 87 g
Cevap: 87 g
Soru: 0,2 mol serotonin (C10H12N2O) molekülünde kaç tane azot atomu vardır? Çözüm: Bir serotonin molekülünde 2 N atomu vardır.
0,2 mol serotonin → 0,4 mol N atomu
N = 0,4 × 6,02 × 1023 = 2,408 × 1023
Cevap: 2,408 × 1023 azot atomu
0,2 mol serotonin → 0,4 mol N atomu
N = 0,4 × 6,02 × 1023 = 2,408 × 1023
Cevap: 2,408 × 1023 azot atomu
Soru: 9,03 × 1022 tane kafein molekülü (C8H10N4O2) kaç moldür? Çözüm:
n = N / NA
n = (9,03 × 1022) / (6,02 × 1023)
n = 0,15 mol
n = N / NA
n = (9,03 × 1022) / (6,02 × 1023)
n = 0,15 mol
Soru: 171 g pancar şekeri (C12H22O11) kaç moldür? Çözüm:
M(C12H22O11) = (12 × 12) + (22 × 1) + (11 × 16) = 342 g/mol
n = m / MA
n = 171 / 342 = 0,5 mol
M(C12H22O11) = (12 × 12) + (22 × 1) + (11 × 16) = 342 g/mol
n = m / MA
n = 171 / 342 = 0,5 mol
Soru: Yemek sodasının formülü NaHCO3 şeklindedir. 8,4 g yemek sodasında kaç tane atom bulunur? Çözüm:
M(NaHCO3) = 23 + 1 + 12 + (3 × 16) = 84 g/mol
n = 8,4 / 84 = 0,1 mol NaHCO3
Bir NaHCO3 taneciğinde toplam 6 atom vardır.
0,1 mol NaHCO3 → 0,6 mol atom
N = 0,6 × 6,02 × 1023 = 3,612 × 1023 atom
M(NaHCO3) = 23 + 1 + 12 + (3 × 16) = 84 g/mol
n = 8,4 / 84 = 0,1 mol NaHCO3
Bir NaHCO3 taneciğinde toplam 6 atom vardır.
0,1 mol NaHCO3 → 0,6 mol atom
N = 0,6 × 6,02 × 1023 = 3,612 × 1023 atom
Soru: 6,02 × 1022 tane bakır atomu içeren saf bakır yüzük kaç gramdır? Çözüm:
6,02 × 1023 Cu atomu = 1 mol olduğuna göre:
6,02 × 1022 Cu atomu = 0,1 mol
m = n × MA
m = 0,1 × 63 = 6,3 g
Cevap: 6,3 g
6,02 × 1023 Cu atomu = 1 mol olduğuna göre:
6,02 × 1022 Cu atomu = 0,1 mol
m = n × MA
m = 0,1 × 63 = 6,3 g
Cevap: 6,3 g
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Bütün sayfalara ait açıklamalı çözümleri 10. Sınıf Kimya Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasında inceleyebilirsiniz.