10. Sınıf Felsefe Ders Kitabı Sayfa 56-58 Cevapları MEB Yayınları, Akıl Yürütme ve Argümanlar uygulamasındaki tümdengelim, tümevarım ve analoji örneklerinin cevaplarını içermektedir.
10. Sınıf Felsefe Ders Kitabı Sayfa 56 Cevapları MEB Yayınları
Uygulama-2.4 Akıl Yürütme ve Argümanlar
Bu uygulamada verilen metinlerdeki akıl yürütme türü ve savunulan argüman belirlenerek argümanın kendi içinde tutarlı olup olmadığı değerlendirilmektedir.
Tümdengelim: Genel bir yargıdan özel bir sonuca ulaşılır.
Tümevarım: Tek tek gözlem ve örneklerden genel bir sonuca ulaşılır.
Analoji: Benzer özelliklerden hareketle başka bir benzerlik hakkında çıkarım yapılır.
Hatırlatma: Bir argümanın tutarlı olması, sonucunun mutlaka kesin olarak doğru olduğu anlamına gelmez. Tutarlılıkta öncüller ile sonuç arasındaki mantıksal uyum dikkate alınır.
10. Sınıf Felsefe Ders Kitabı Sayfa 57 Cevapları MEB Yayınları
1. Metin
Soru: 1. Metindeki akıl yürütme türünü, savunulan argümanı ve argümanın tutarlılığını belirleyiniz. Cevap:
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Tümdengelim.
Metinde Savunulan Argüman: Suç işleyen herkes cezalandırılır. A kişisinin suç işlediği sabittir. O hâlde A kişisi cezalandırılmalıdır.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Argüman tutarlıdır. Genel bir ilkeden A kişisiyle ilgili özel bir sonuca ulaşılmaktadır.
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Tümdengelim.
Metinde Savunulan Argüman: Suç işleyen herkes cezalandırılır. A kişisinin suç işlediği sabittir. O hâlde A kişisi cezalandırılmalıdır.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Argüman tutarlıdır. Genel bir ilkeden A kişisiyle ilgili özel bir sonuca ulaşılmaktadır.
2. Metin
Soru: 2. Metindeki akıl yürütme türünü, savunulan argümanı ve argümanın tutarlılığını belirleyiniz. Cevap:
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Tümevarım.
Metinde Savunulan Argüman: Kişinin şimdiye kadar tanıdığı insanların kendi çıkarlarını koruduğu gözleminden hareketle insanların genel olarak bencil olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Örnekler sonucu desteklediği için argüman kendi içinde tutarlıdır ancak sonuç kesin değildir. Sınırlı sayıdaki gözlem bütün insanlar hakkında kesin yargıya ulaşmak için yeterli olmayabilir.
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Tümevarım.
Metinde Savunulan Argüman: Kişinin şimdiye kadar tanıdığı insanların kendi çıkarlarını koruduğu gözleminden hareketle insanların genel olarak bencil olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Örnekler sonucu desteklediği için argüman kendi içinde tutarlıdır ancak sonuç kesin değildir. Sınırlı sayıdaki gözlem bütün insanlar hakkında kesin yargıya ulaşmak için yeterli olmayabilir.
3. Metin
Soru: 3. Metindeki akıl yürütme türünü, savunulan argümanı ve argümanın tutarlılığını belirleyiniz. Cevap:
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Tümdengelim.
Metinde Savunulan Argüman: Bayram günlerinde trafik yoğundur. Geçen bayram da yoğun trafik yaşanmıştır. Bu bayram aynı sıkıntıyı yaşamamak için kişinin kendi aracıyla gitmesi gerektiği düşünülmektedir.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Argüman tutarlı değildir. Trafiğin yoğun olacağı düşüncesi, aynı trafik içinde kendi aracını kullanmanın sorunu önleyeceği sonucunu desteklememektedir.
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Tümdengelim.
Metinde Savunulan Argüman: Bayram günlerinde trafik yoğundur. Geçen bayram da yoğun trafik yaşanmıştır. Bu bayram aynı sıkıntıyı yaşamamak için kişinin kendi aracıyla gitmesi gerektiği düşünülmektedir.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Argüman tutarlı değildir. Trafiğin yoğun olacağı düşüncesi, aynı trafik içinde kendi aracını kullanmanın sorunu önleyeceği sonucunu desteklememektedir.
10. Sınıf Felsefe Ders Kitabı Sayfa 58 Cevapları MEB Yayınları
4. Metin
Soru: 4. Metindeki akıl yürütme türünü, savunulan argümanı ve argümanın tutarlılığını belirleyiniz. Cevap:
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Analoji.
Metinde Savunulan Argüman: Saat karmaşık ve düzenli bir yapıya sahip olduğu için bir tasarımcısı vardır. Evren de karmaşık ve düzenli olduğundan onun da bilinçli bir tasarımcısı olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Argüman, saat ile evren arasındaki benzerlikten hareket ettiği için analoji bakımından kendi içinde tutarlıdır. Ancak analojiyle ulaşılan sonuç zorunlu bir kesinlik taşımaz.
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Analoji.
Metinde Savunulan Argüman: Saat karmaşık ve düzenli bir yapıya sahip olduğu için bir tasarımcısı vardır. Evren de karmaşık ve düzenli olduğundan onun da bilinçli bir tasarımcısı olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Argüman, saat ile evren arasındaki benzerlikten hareket ettiği için analoji bakımından kendi içinde tutarlıdır. Ancak analojiyle ulaşılan sonuç zorunlu bir kesinlik taşımaz.
5. Metin
Soru: 5. Metindeki akıl yürütme türünü, savunulan argümanı ve argümanın tutarlılığını belirleyiniz. Cevap:
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Tümevarım.
Metinde Savunulan Argüman: Önceki günlerde hava karardığında yağmur yağmıştır. Bugün de hava kararıp bulutlar toplandığı için yağmur yağabileceği sonucuna ulaşılmaktadır.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Argüman tutarlıdır ancak kesin değildir. Geçmiş gözlemler bugünkü yağmur ihtimalini destekler fakat yağmur yağacağını zorunlu hâle getirmez.
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Tümevarım.
Metinde Savunulan Argüman: Önceki günlerde hava karardığında yağmur yağmıştır. Bugün de hava kararıp bulutlar toplandığı için yağmur yağabileceği sonucuna ulaşılmaktadır.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Argüman tutarlıdır ancak kesin değildir. Geçmiş gözlemler bugünkü yağmur ihtimalini destekler fakat yağmur yağacağını zorunlu hâle getirmez.
6. Metin
Soru: 6. Metindeki akıl yürütme türünü, savunulan argümanı ve argümanın tutarlılığını belirleyiniz. Cevap:
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Analoji.
Metinde Savunulan Argüman: Norveç, İsveç ve Danimarka aynı bölgede yer almaktadır. Norveç ve İsveç'te gözlenen bazı özelliklerin Danimarka'da da bulunacağı düşünülmektedir.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Benzerlikten hareket edildiği için argüman analoji açısından tutarlıdır fakat sonucu kesin değildir. Aynı bölgede bulunmak bütün özelliklerin aynı olmasını gerektirmez.
Metinde Kullanılan Akıl Yürütme Türü: Analoji.
Metinde Savunulan Argüman: Norveç, İsveç ve Danimarka aynı bölgede yer almaktadır. Norveç ve İsveç'te gözlenen bazı özelliklerin Danimarka'da da bulunacağı düşünülmektedir.
Tutarlılık Değerlendirmesi: Benzerlikten hareket edildiği için argüman analoji açısından tutarlıdır fakat sonucu kesin değildir. Aynı bölgede bulunmak bütün özelliklerin aynı olmasını gerektirmez.
KİTABIN TÜM CEVAPLARI
Bütün sayfalara ait açıklamalı çözümleri 10. Sınıf Felsefe Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları sayfasında inceleyebilirsiniz.
Açıklamalar ve Örnek Cevaplar
Tümdengelim, tümevarım ve analojiyi nasıl ayırt edebilirim?
Tümdengelimde genelden özele, tümevarımda tek tek gözlemlerden daha genel bir sonuca gidilir. Analojide ise iki durum arasındaki benzerlikten hareketle başka bir özellik hakkında çıkarım yapılır.
Tutarlı bir argümanın sonucu kesinlikle doğru mudur?Hayır. Tutarlılık, argümandaki öncüller ile sonuç arasında mantıksal uyum bulunmasıdır. Özellikle tümevarım ve analojiyle ulaşılan sonuçlar tutarlı olsa bile kesin olmak zorunda değildir.
3. metindeki argüman neden tutarsızdır?Metinde bayram günlerinde trafiğin yoğun olduğu ve kişinin geçen bayram trafikte kaldığı belirtilmektedir. Buna rağmen aynı sorunu yaşamamak için kendi aracını kullanma kararı bu gerekçelerden mantıksal olarak çıkmamaktadır.