10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları – Sayfa 202 (MEB Yayınları)
Soru 1: Harnâme’deki dikkat çekici durumlardan ve yukarıdaki metinlerden faydalanarak aşağıdaki hikâye haritasını örnekteki gibi doldurunuz.
- Anlatıcı: Şeyhî, gerçek hayatta yaşadığı bir olayı kurgulayarak anlatıcı konumunda aktarmıştır.
- Olay: Eşek, öküzlerin rahat ve güçlü yaşamlarını görerek onlara özenir. Bilge eşekten öğüt almasına rağmen bu öğütleri dikkate almaz, öküzleri taklit eder ve sonunda cezalandırılır.
- Kişiler: Eşek, Bilge eşek, Öküzler, Ekin sahibi, Eşeğin sahibi.
- Mekân: Otlak, tarla ve köy çevresi.
- Zaman: Belirli olmayan geçmiş bir dönem; tarım ve hayvancılığın yaygın olduğu bir zaman dilimi.
Soru 2: Bir sanatçının hayatı hakkında bilgi sahibi olmanın eserin anlaşılmasına katkısını arkadaşlarınızla tartışınız. Tartışma sonuçlarını yazınız.
Cevap: Bir sanatçının hayatını bilmek, eserlerini daha doğru ve derinlikli anlamamızı sağlar. Sanatçının yaşadığı olaylar, karşılaştığı haksızlıklar ve dönemin şartları eserlerine yansır. Şeyhî’nin yaşadığı sıkıntıları hiciv yoluyla Harnâme’de anlatması, bu duruma iyi bir örnektir. Sanatçının hayatı, eserin mesajını ve eleştirel yönünü daha net kavramamıza yardımcı olur.