10. Sınıf Coğrafya Ders Kitabı Cevapları | MEB Yayınları Sayfa 196–197
BEUS (Buzlanma Erken Uyarı Sistemi), buzlanmaya bağlı kazaları ve ulaşım aksaklıklarını önlemeye yardımcı olur. Afet ve acil durum çantası ise afet sonrası temel ihtiyaçların karşılanmasını sağlar.
6. Ünite Ölçme ve Değerlendirme Soruları
Soru 1: Afetlerden korunma uygulaması olan BEUS’un hangi olumsuz durumları önlemeye olanak sağladığını işaretleyiniz.
- Buzlanmaya bağlı gerçekleşebilecek trafik kazalarını
- Trafik akışında olası duraksamaları
- İnsanların sağlığında olumsuz durumların yaşanmasını
Soru 2: İstanbul gibi yoğun nüfuslu yerleşmelerde geliştirilen bu tür uygulamalar, günlük hayatın akışında insanlara ne tür kolaylıklar sağlar?
Cevap: Bu tür uygulamalar, buzlanma ve yoğun kar gibi riskleri önceden haber vererek trafik kazalarını ve yol kapanmalarını azaltır. İnsanların işe ve okula daha güvenli, planlı ve zamanında ulaşmalarını sağlar; böylece günlük yaşam daha düzenli hâle gelir.
3 ve 4. soruları aşağıdaki görsele göre cevaplayınız.
Soru 3: Afet ve acil durum çantanızda neler bulunmalıdır?
- Su
- Dayanıklı gıdalar
- İlk yardım malzemeleri
- İç çamaşırı ve çorap
- Uyku tulumu veya battaniye
- Çakı, düdük, makas
- Önemli evraklar
- Diş fırçası ve diş macunu
- Sabun ve dezenfektan
- Tuvalet kâğıdı ve ıslak mendil
- Radyo ve pil
- El feneri
- Yağmurluk
Soru 4: Afet ve acil durum çantasının 6 ayda bir güncellenmesi neden önemlidir?
Cevap: Çantanın 6 ayda bir güncellenmesi, son kullanma tarihi geçen yiyecek ve ilaçların yenilenmesini, bozulmuş ya da çalışmayan malzemelerin değiştirilmesini sağlar. Böylece afet sonrasında ihtiyaç duyulan malzemelerin sağlam, güvenli ve kullanılabilir olması garanti altına alınır.
10. Sınıf Coğrafya Ders Kitabı Cevapları | MEB Yayınları Sayfa 198
Artvin’in dağlık yapısı, yoğun yağış alması ve sert kış koşulları, bazı afetlerin görülme olasılığını artırmaktadır. Doğru planlama ve önleyici çalışmalarla afete dirençli yaşam alanları oluşturulabilir.
5 ve 6. soruları aşağıdaki görsellerden yararlanarak cevaplayınız.
Soru 5: Artvin’de yaşanma olasılığı yüksek olan afet türleri hangileridir?
Cevap: Artvin’in coğrafi özellikleri dikkate alındığında aşağıdaki afet türlerinin yaşanma olasılığı yüksektir:
- Orman yangınları
- Çığ
- Buzlanma
- Kütle hareketleri (heyelan, kaya düşmesi)
- Su baskınları
Soru 6: Bu afetlere karşı Artvin’de afete dirençli yaşam alanları oluşturmak için ne tür çalışmalar yapılabilir?
Cevap: Artvin’de afete dirençli yaşam alanları oluşturabilmek için dere yataklarında yapılaşmanın sınırlandırılması, heyelan riski bulunan yamaçlarda ağaçlandırma ve istinat duvarlarının yapılması önemlidir. Çığ ve buzlanma riskine karşı çığ tünelleri, kar perdeleri ve erken uyarı sistemleri kurulabilir. Ayrıca orman yangınları için yangın emniyet yolları açılması, düzenli bakım ve halkın bilinçlendirilmesi ile afetlerin etkisi azaltılabilir.
10. Sınıf Coğrafya Ders Kitabı Cevapları | MEB Yayınları Sayfa 199
Afete dirençli yerleşmeler, afet öncesi hazırlık, afet anında doğru yönetim ve afet sonrası hızlı toparlanma ile mümkündür. Toplumsal farkındalık, bu sürecin en temel unsurudur.
7-9. soruları aşağıda verilen, bir yerleşmeyi dirençli bir yaşam alanı hâline getirecek unsurlara göre cevaplayınız.
Soru 7: Bir yerleşme alanını afete dirençli hâle getirecek unsurları afet öncesi, afet esnası ve afet sonrasında yapılması gerekenler şeklinde yazınız.
Afet Öncesinde
- Sağlam ve dayanıklı yapılar inşa edilmesi
- Risk analizlerinin yapılması
- Erken uyarı ve tahmin sistemlerinin kurulması
- Halkın bilinçlendirilmesi ve tatbikatların yapılması
- Kritik altyapıların güçlendirilmesi
Afet Esnasında
- Yedekli enerji, su ve iletişim sistemlerinin devreye alınması
- Kapsayıcı ve koordineli kriz yönetimi
- Acil müdahale ekiplerinin hızlı çalışması
- Toplumun belirlenen kurallara uyması
Afet Sonrasında
- Esnek ve hızlı toparlanma çalışmaları
- Hasar tespiti ve yeniden inşa
- Temel hizmetlerin tekrar sağlanması
- Psikolojik ve sosyal destek hizmetleri
Soru 8: Dirençli yaşam alanı oluşturmak için öncelikle hangi unsurları önerirsiniz?
Cevap: Aşağıdaki unsurlar öncelikle önerilir:
- Afet sırasında ortaya çıkabilecek olası risklerin belirlenmesi
- Afet tahmin ve erken uyarı sistemlerinin kurulması
- Afete karşı bilinçlendirme çalışmalarının planlanması
- Afete karşı düzenli tatbikatların yapılması
- Kritik öneme sahip tesis ve altyapıların belirlenmesi
- Afete duyarlı alanlara yönelik mekânsal analizlerin yapılması
Soru 9: Dirençli yaşam alanı oluşturmada toplumsal farkındalığın önemi nedir?
Cevap: Toplumsal farkındalık, insanların afet risklerini tanımasını ve alınacak önlemleri bilmesini sağlar. Bu sayede afet öncesi hazırlık artar, afet anında panik azalır ve afet sonrası kayıplar en aza indirilir. Bilinçli toplumlar, afetlere karşı daha hızlı toparlanır.